8 Sonlıqtan olar Misiyadan ótip, Troas qalasına keldi. 9 Sol kúni túnde Pavel ayan kórdi. Makedoniyalı bir adam onıń aldında turıp: «Makedoniyaǵa kelip, bizlerge járdem ber», – dep ótindi. 10 Pavel bul ayandı kórgennen soń, bizler dárriw Makedoniyaǵa barıwdıń háreketin isledik. Sebebi Quday bizlerdi olarǵa Xosh Xabardı járiyalawǵa shaqırıp atır, degen juwmaqqa keldik.
11 Bizler Troastan keme menen shıǵıp, tuwrı Samotrakiyaǵa, erteńine Neapoliske júzip bardıq. 12 Ol jerden Makedoniya úlkesiniń eń baslı qalası, Rimniń qol astında bolǵan Filipke jetip keldik. Bul qalada bir neshe kún qaldıq.
13 Bizler Shabbat kúni qala dárwazasınan sırtqa, dáryanıń jaǵasına shıqtıq. Ol jerde yahudiyler duwa etetuǵın orın bar dep oylaǵan edik. Bizler otırıp, sol jerge jıynalǵan hayallarǵa sóyley basladıq. 14 Tıńlawshılar arasında Tiatira qalasınan kelgen, shım qızıl qımbat gezlemelerdi satıwshı Lidiya atlı bir hayal bar edi. Ol Qudayǵa sıyınatuǵın edi. Paveldiń sózlerine qulaq salıwı ushın, Iyemiz onıń kewlin ashtı. 15 Lidiya úy-ishi menen birge suwǵa shomıldırılǵannan soń, bizlerdi úyine mirát etip: «Meni Iyemizge isenedi, dep esaplaytuǵın bolsańlar, kelińler, úyimde bolıńlar», – dep bizlerdi kóndirdi.
16 Bir kúni bizler duwa etetuǵın jerge baratırǵanımızda, palkerlik penen shuǵıllanatuǵın jawız ruwxlı bir shorıǵa duslastıq. Bul qız palkerlik penen xojayınlarına kóp payda keltiretuǵın edi. 17 Ol Pavel menen bizlerdiń izimizge túsip:
– Bul adamlar – Quday Taalanıń xızmetshileri, olar sizlerge qutqarılıw jolın járiyalap atır! – dep baqırıp júrdi.
18 Bul kóp kún tákirarlandı. Aqırında Pavel biyzar bolıp ketip, arqasına burıldı da, qızdıń ishindegi jawız ruwxqa:
– Iysa Masiyxtıń atı menen buyıraman: onnan shıǵıp ket! – dedi.
Jawız ruwx qızdıń ishinen dárhal shıǵıp ketti.
19 Shorınıń xojayınları payda kóriwden úmitleriniń úzilgenin bilip, Pavel menen Silanı uslap aldı da, bazar maydanındaǵı basshılarǵa súyrep apardı. 20 Olardı Rim basshılarınıń aldına alıp kelip:
– Mına yahudiyler qalamızdı astan-kesten etpekte. 21 Biz rimlilerge qabıl etiwge de, orınlawǵa da bolmaytuǵın úrp-ádetlerdi járiyalap júr, – desti.
22 Xalıq ta olarǵa qosılıp, elshilerge qarsı shıqtı. Basshılar Pavel menen Silanıń kiyimlerin jırtıp sheshtirdi de, tayaq penen sabawǵa buyrıq berdi. 23 Olardı kóp sabatqannan soń, qamaqqa saldırdı hám qamaqxana xızmetkerine olardı jaqsılap qarawıllawdı buyırdı. 24 Usınday buyrıq alǵan qamaqxana xızmetkeri olardı qamaqxananıń ishki bólmesine qamap, ayaqların buǵaw menen qısıp tasladı.
25 Túnniń ortalarında Pavel menen Sila duwa etip, Qudaydı alǵıslaytuǵın qosıq aytıp otırǵan edi. Basqa tutqınlar da olardı tıńladı. 26 Birden jer qattı qozǵalıp, qamaqxananıń tırnaǵı silkindi hám sol waqıtta-aq barlıq qapılar ashılıp, hámmeniń shınjırları sheshilip ketti. 27 Uyqıdan oyanǵan qamaqxana xızmetkeri qamaqxananıń qapılarınıń ashıq ekenin kórdi. Tutqınlar qashıp ketti, dep oylaǵan ol ózin óltirmekshi bolıp, qılıshın suwırıp aldı. 28 Biraq Pavel bálent dawıs penen baqırıp:
– Óz janıńa qastıyanlıq etpe, hámmemiz usı jerdemiz, – dedi.
29 Qamaqxana xızmetkeri shıra ákeldirip, ishke juwırıp kirdi de, qaltırap, Pavel menen Silanıń aldına jıǵıldı. 30 Olardı sırtqa shıǵarıp:
– Mırzalar, qutqarılıwım ushın ne islewim kerek? – dep soradı.
31 Olar:
– Iyemiz Iysaǵa isen, sonda sen de, úy-ishiń de qutqarılasız, – dedi.
32 Sońınan olar onıń ózine hám úyindegilerdiń hámmesine Iyemizdiń sózin ayttı. 33 Qamaqxana xızmetkeri túnniń sol sátinde olardı alıp ketip, jaraqatların juwdı da, dárriw ózi hám pútkil úy-ishi suwǵa shomıldırıldı. 34 Ol Pavel menen Silanı úyine ákelip, aldılarına dasturxan jaydı. Qudayǵa isengenine pútkil úy-ishi menen quwandı.
35 Tań atqanda, basshılar: «Sol adamlardı bosatıńlar», – degen buyrıq penen saqshılardı jolladı. 36 Qamaqxana xızmetkeri bul sózlerdi Pavelge xabarlap:
– Basshılar sizlerdi bosatıw ushın adam jollaptı. Endi shıǵıp, aman-esen kete berińler, – dedi.
37 Biraq Pavel saqshılarǵa bılay dedi:
– Rim puqaraları bolǵan bizlerdi xalıq aldında húkimsiz sabap, qamaqqa saldı. Endi bizlerdi jasırın quwıp jibermekshi me? Bul bolmaydı! Bizlerdi ózleri kelip shıǵarsın!
38 Saqshılar bul sózlerdi basshılarǵa jetkerdi. Basshılar Pavel menen Silanıń Rim puqaraları ekenin esitkende qorqıp ketti. 39 Kelip, keshirim soradı. Sońınan olardı sırtqa shıǵarıp, qaladan ketiwlerin ótindi. 40 Pavel menen Sila qamaqtan shıǵıp, Lidiyanıń úyine bardı. Sol jerde tuwısqanlardı kórip, olardı jigerlendirgennen soń, jolǵa shıqtı.
3 Ol jerde úsh ay qaldı. Keme menen Siriyaǵa ketpekshi bolǵanda, yahudiyler ózine qarsı til biriktirgenlikten, Makedoniya arqalı izine qaytıwǵa qarar etti.
6 Al bizler Ashıtqısız nan bayramınan soń, Filipten keme menen jolǵa shıǵıp, bes kúnde olarǵa, Troasqa jetip keldik. Ol jerde jeti kún boldıq.
Елшілердің істері 16:8–40 негізінде, біз Лұқаның Троастан, мүмкін оның туған қаласынан, Пауылмен бірге Филиппіге барғанына сенеміз. Пауыл әрі қарай сапар шеккенде, ол сол жердегі сенушілерге көмектесу үшін қалған сияқты. Енді, Елшілердің істері 20:3–6-да, Пауыл кейінірек Филиппі арқылы өткенде, Лұқа оған қайта қосылған сияқты. Қалай болғанда да, Лұқа Филиппідегі уақытының аяқталғанын түсінген, сондықтан ол «біз» сол жерден жүзіп кеттік деп жазды.
Келесі аялдама Троас болғаны қандай таңғажайып! Лұқа бес жыл немесе одан да көп уақыт бойы алыста болған шығар. Ол үшін ескі таныстарымен қайта қауышу үлкен қуаныш болса керек. Дегенмен, Лұқа өзгерген еді. Ол Троасқа қалу үшін оралмаған. Пауыл бір апталық сапардан кейін кеткенде, Лұқа онымен бірге кетіп, ақыры Иерусалимге жетті. Ақырында, тағы екі жылдан кейін, Лұқа Пауылмен, сол кезде тұтқын болған, Италияға жүзіп бара жатқанда қайтадан сапар шекті. Елшілердің істері 27-де кеме бөлшектелгенде Лұқа сол жерде болды; Елшілердің істері 28-де Пауыл Римге қарай шаңды мильдерді жүріп өткенде ол сол жерде болды.
Лұқа Пауылмен сапарлары кезінде көптеген әңгімелер жүргізгені сөзсіз. Ол Иерусалимде болған уақытында көптеген басқа сенушілермен де сөйлескені сөзсіз. Лұқаның Пауылмен және басқалармен тұрақты қатысуы Қасиетті Рухқа оны Лұқа мен Елшілердің істері кітаптарын жазу үшін пайдалануға мүмкіндік берді – бұл екі кітап Жаңа Өсиеттегі барлық аяттардың төрттен бірінен астамын қамтиды, бұл Пауылдың өзі жазған мөлшеріне шамамен тең.
Пауылдың жылдар өткен соң 2 Тімотеге 4:11-де жазылған соңғы сөздерінің кейбірін оқу өте әсерлі: «Менімен тек Лұқа ғана бар». Қандай адал дос! Иеміз бізге осындай үлгіні ұстануға көмектессін.
