«Súyispenshilik Qudaydan ... Quday súyispenshilik.» —1 Yoxan 4:7-8 ESV
Qudaydıń súyispenshiligi tájiriybesi
«Endi bolsa isenim, úmit, súyispenshilik usı úsh nárse qala beredi; olardıń eń úlkeni súyispenshilik.» —1 Korinflilerge 13:13 JND
Men jasaytuǵın jerdegi másehiyler Qudaydıń súyispenshiligi haqqında bir aytımǵa iye: «Onı aytqannan góre sezgen jaqsı!» Rabbimiz Isaǵa isengen hár bir adam bul pikirge qosıladı, sebebi Qudaydıń súyispenshiligi haqıyqatında másehiyliktiń ózegi! Sonlıqtan men Qudaydıń súyispenshiligi hár qanday adam tilinen, awızeki yamasa jazba túrdegi, ádewir joqarı ekenin jaqsı bilemen, biraq men usınday sheksiz tema haqqındaǵı bul qısqa oylanıw hár bir oqıwshını Qudayǵa shúkirshilik, maqtaw hám tabınıw menen juwap beriwge májbúr etedi dep úmit etemen. Sonıń menen birge, geybir oqıwshılar Qudaydıń súyispenshiligin ózleri ushın hesh qashan sezbegen bolıwı múmkin. Men olardıń oǵan umtılıwın hám olardıń júrekleri onı qabıl etiw hám onnan lázzet alıw ushın ashılıwın tileymen.
Qudaydıń súyispenshiligi kórsetiliwi
Quday ózi jaratqan adamdı jaratılıstıń baslanǵıshınan beri súygen. Eski Wásiyat Onıń súyispenshiligi ásirese Ózi saylaǵan xalqı Izrailge qaratılǵanın úyretedi. Biz endi Onıń súyispenshiligi Onıń Dunyaǵa jibergen Ulı arqalı hám Onıń Ulında tolıq kórsetilgenin ayta alamız.
Sebebi Quday dúnyanı sonday súydi, Óziniń jalǵız Ulıń berdi, Oǵan isengen hár bir adam joq bolmasın, bálkim máńgilik ómirge iye bolsın (Yoxan 3:16 ESV).
Onıń súyispenshiliginiń ólshemi bul hárekette kórinedi: Ol Óz Ulıń gúnákár adamzat ushın krestte ólimge berdi. Rimliklerge 8:32 de Pawıl Quday Óz Ulıń ayamaǵanın ayttı. Kerisinshe, Ol Óz Ulıń bizdiń gúnálarımız ushın azap shegiwge tapsırdı yamasa berdi. Biraq Pawıl Ulıń súyispenshiligin tereń qádirlewin jazǵanda da «tapsırıw» (JND, KJV) degen birdey ideyanı qollandı:
«Meni súygen hám ózin men ushın bergen Qudaydıń Ulı» (Galatiyalılarǵa 2:20 ESV).
- «Bizdiń Rabbimiz Isa, bizdiń qılmıslarımız ushın tapsırılǵan hám bizdiń aqlanıwımız ushın tiriltilgen» (Rimliklerge 4:24-25).
- «Másex shirkewdi súydi hám ózin ol ushın berdi» (Efislilerge 5:25).
- «Másex bizdi súydi hám ózin biz ushın, Qudayǵa xosh iyisli sadqa hám qurbanlıq retinde berdi» (Efislilerge 5:2).
- Pawıl Yesaya 53:12 ni qaytaladı: «Ol óz janın ólimge tógip saldı.» Bul sóz Septuagintada «onıń janı ólimge tapsırıldı» dep berilgen.
Quday bizge bolǵan súyispenshiligin biz gúnákár bolıp turǵanımızda da Másex biz ushın ólgeninde kórsetti (Rimliklerge 5:8).
Súyispenshilik óz alıwshısına (alıwshılarına) qaratılǵan háreketi menen bilinedi. Qudaydıń súyispenshiligi bizge Ol biz haqqımızda hám bizdiń awır jaǵdayımız haqqında hámme nárseni bilgenin aytadı. Ol bizdi qarsılas hám múnásip bolmaǵan gúnákárlar bolǵanımızda súydi, Óz súyispenshiligin krestte kórsetiwdi tańladı. Endi Ol onı barlıq adamlar tárepinen qabıl etiliwge múnásip dep usınıs etedi yamasa usınıs etip turadı. Qudaydıń súyispenshiligi ushın Onıń bizdiń baxtımızdı hám Ulıń dańqın qálewinen basqa hesh qanday sebep joq! Ol bizdi maqsetli túrde súydi/súyedi – bul Onıń erkinıń qasın háreketi.
Qudaydıń súyispenshiligi kólemi
Bizdiń áwliye Quday menen hesh qanday qatnasıqta bolmaǵanımızdan tısqarı, Rimliklerge 5:6–10 bizge qarsı bolǵan basqa nárselerdi sanap ótedi:
Biz kúshsiz edik – ózimizge járdem beriwge hesh qanday kúshimiz joq edi.
- Biz qudaysız edik – Quday ushın jasawǵa yamasa Onıń járdemin sorawǵa hesh qanday qálewimiz joq edi.
- Biz, eń jamanı, Qudaydıń dushpanları edik – Oǵan belsendi túrde qarsılas edik!
- Qudaydıń súyispenshiligi sonday úlken, Ol bizdi joǵalǵan hám úmitsiz jaǵdayımızda qolın uzattı. Biz Quday menen jarastırıldıq (Rimliklerge 5:10) – qarsılıq, dushpanlıq hám ruwxıy ólim aralıǵınan qaytarıldıq.
Jańa Wásiyattıń basqa bólimleri de Qudaydıń súyispenshiligi bizge qansha dárejede jetkenin súwretleydi. Mısalı, Efislilerge 1-2 Qudaydıń bizge bolǵan úlken súyispenshiliginen háreket etkenin kórsetedi. Ol bizdi ruwxıy ólim jaǵdayınan, biz qılmıslar hám gúnálarda óli bolǵan jerden alıp, Ózine jaqınlıqqa jaylastırdı. Ruwxıy jaqtan, biz endi Onıń aldında súyispenshilikte áwliye hám ayıpsızbız. Biz Súyikli tárepinen qabıl etilgenbiz hám Másex Isa menen aspan orınlarında otırǵanbız.
Gúná nápsiligi ishinde bolǵanlarǵa jetip, olardı áwliyalıq hám súyispenshiliktiń eń joqarı orınına kótere alatuǵın bul qanday súyispenshilik? Bul Qudaydıń agape, Qudaydıń súyispenshiligin súwretlew ushın Quday Ruwxı tárepinen qollanılǵan ózgeshe grek sózi. Qudaylıqtaǵı hár bir Adam bul súyispenshilikti kórsetedi (Galatiyalılarǵa 2:20; Rimliklerge 15:30; Yoxan 16:27).
Rabbimiz Isa agape ni Luka 15 te joǵalǵan qoy, tiyin hám ulı haqqındaǵı mısal menen súwretledi. Bul mısal Qudaylıqtaǵı hár bir Adamnıń joǵalǵan gúnákárlardı izlew hám qutqarıw ushın qansha dárejede baratuǵının kórsetedi. Bálkim joǵalǵan ulı haqqındaǵı gúrriń Qudaydıń súyispenshiligi qansha dárejede baratuǵının eń jaqsı kórsetedi.
Ol áli uzaqta turǵanda, ákesi onı kórdi hám raxım etti, hám júgirip kelip onı qushaqladı hám súydi (Luka 15:20).
Pawıl Qudaydıń bul háreketin 2 Korinflilerge 5:18-21 de súwretleydi: Quday Másex ishinde gúnákárlardı Ózi menen krest arqalı jarastırıw ushın quraldı támiyinledi.
Qudaydıń súyispenshiliginen lázzet alıw hám máńgiligi
Jarastırıw Rimliklerge 5 tiń shıńı:
Sebebi biz dushpan bolıp turǵanımızda Onıń Ulıń ólimi arqalı Quday menen jarastırılǵan bolsaq, endi jarastırılǵanımızdan keyin, Onıń ómiri arqalı qutqarılıwımız ádewir kóp. Bunnan da kóp, biz Rabbimiz Isa Másex arqalı Qudayda quwanamız [maqtanısh etemiz, jnd], Ol arqalı biz endi jarastırıwdı aldıq (Rimliklerge 5:10-11).
Luka 15 bizge Quday náwshe gúnákárlar ústinen quwanatuǵının aytsa, Rimliklerge 5:11 bizdiń bizdi qutqarǵan hám aqlanǵan Qudayda quwanatuǵınımızdı yamasa maqtanatuǵınımızdı aytadı. Biz tabınamız, sebebi Ruwx Qudaydıń súyispenshiligin bizdiń júreklerimize tógip saldı (Rimliklerge 5:5). Ruwx bizdiń ishimizdegi máńgilik ómirge shıǵatuǵın suw bulaǵı (Yoxan 4:14 ti qarań).
Máńgilik ómir – bul biz Qudaydıń shańaraǵı ishinde áweleden sezgen hám lázzet alǵan ómir, biraq biz onıń tolıq tolıǵına Ákeniń úyinde erisemiz. Qudaydıń balaları retinde biz máńgilik ómirdiń ózegi bolǵan súyispenshilikti sezemiz hám onnan lázzet alamız – Onıń Ulı bul súyispenshilikti bizge bildirgen.
Usı arqalı biz Qudaydıń súyispenshiligin bilemiz, sebebi [Másex] óz janın biz ushın berdi (1 Yoxan 3:16 NKJV).
Anıǵıraq aytqanda, Onıń ólimi arqalı biz súyispenshiliktiń haqıyqatında ne ekenin bilemiz (jnd, esv). Biz «Quday men ushın sonday dárejede baradı ma?» dep húkirep aytamız. Hám biz Beriwshige tabınamız,
Áke Óz Ulıń dúnyanıń Qutqarılıwshısı etip jiberdi (1 Yoxan 4:14).
Biraq máńgilik ómirdiń basqa bir tárepi bar. Súyispenshilik Qudaydıń óz tábiyatı, sebebi
Quday súyispenshilik (1 Yoxan 4:8),
hám
Áke Ulıń súyedi (Yoxan 3:35, 5:20)
máńgilik haqıyqatlıqtıń shınlıǵı. Qudaylıq súyispenshilik – bul máńgilik Áke/Ulı qatnasıǵına tiyisli bolǵan nárse. Ulı bizdi sol súyispenshilikke kirgizdi:
Áke ... Men Seni bilemen, hám bular Seniń Meni jibergenińdi biledi. Men olardıń Seniń atıńdı bildirdim, hám men onı bildire beremen, Seniń Meni súygen súyispenshiligi olarda bolsın, hám Men olarda (Yoxan 17:25-26).
Bunnan tısqarı, Qudaydıń bizge bolǵan súyispenshiliginiń áhmiyeti sonda, biz Ulına Ákeden súyispenshilik sawǵası retinde berilgenbiz:
Olar Senińki edi, Sen olardı Maǵan berdiń (Yoxan 17:6 NKJV).
Ol másehiy jámáátin «Ózimniki» dep ataydı, sebebi olar Ákeniń Oǵan bolǵan súyispenshiliginiń ólshemi! Mine sonıń ushın Rabbimiz Isa, Ákesiniń buyrıǵına boysınıp, óz janın biz ushın berdi; hám Onıń háreketi Ákege Onı súyiw ushın jańa sebep berdi (Yoxan 10:14-18). Sonlıqtan Onıń ózleri Oǵan hám Ákege júdá qımbatlı (Yoxan 10:27-30).
Qudaydıń súyispenshiliginiń hámme nársesi
Rimliklerge 8:28-31 de Pawıl Qudaydıń súyispenshiliginiń «hámme nárseleri» (ESV) bizdi qay jerge alıp kelgeni haqqında shıńǵa jetti hám ritorikalıq túrde «Bul nárselerge ne aytamız?» dep soradı. Ol dárhal Rimliklerge 8:32 de basqa bir ritorikalıq soraw menen juwap berdi:
Óz Ulıń ayamay, bálkim Onı hámme biz ushın bergen Ol, Onıń menen birge bizge hámme nárseni miyrimlilik penen bermey me?
Keyin Pawıl Rimliklerge 8:35 te soradı,
Kim bizdi Másex súyispenshiliginen ayıradı?
Yoxan 13:1 de Rabbimiz Isa «dúnyada bolǵan ózlerin súydi, olardı aqırına deyin súydi» dep jazılǵan. Darbidiń esletpesi «aqır» degen sózdiń waqıt penen sheklengen mániske iye emesligin kórsetedi hám ol onıń «hámme nárseni basınan ótkeriw» degen mánisti ańlatadı dep esaplaydı. Bálkim bul Pawıl tárepinen Rimliklerge 8:33-39 daǵı «hámme nárse» juwaplarında qamıtılǵan:
Kim Qudaydıń saylaǵanlarına qarsı ayıplaw keltiredi? Aqlawshı Quday. Kim ayıplaydı? Másex Isa ólgen – bunnan da kóp, tiriltilgen – Qudaydıń oń qolında otırǵan, hám haqıyqatında biz ushın shapaat etip turǵan. Kim bizdi Másex súyispenshiliginen ayıradı? Qıyınshılıq pa, yamasa qıyınshılıq pa, yamasa quwǵınshılıq pa, yamasa ashlıq pa, yamasa jalańashlıq pa, yamasa qáwip pa, yamasa qılısh pa? Jazılǵanınday, «Seniń ushın biz kúni boyı óltirilip atırmız; biz soyılatuǵın qoylar dep esaplanamız.» Joq, bul hámme nárselerde biz bizdi súygen Ol arqalı jeńimpazlardan da artıqmız. Sebebi men isenimmen, ólim de, ómir de, perishteler de, húkimdarlar da, házirgi nárseler de, keleshek nárseler de, kúshler de, biyiklik te, tereńlik te, yamasa pútkil jaratılıstaǵı basqa hesh nárse de bizdi Rabbimiz Isa Másex ishinde Qudaydıń súyispenshiliginen ayırıwǵa qádir bolmaydı.
Ámin hám Ámin!
ESLETPE
- 13-ayattaǵı «uzaq» sózi ushın qollanılǵan birdey sóz.
