Rabbıń qorqınıshı
Bul neni ańlatadı?
«Rabbıń qorqınıshı» Qudayǵa tereń húrmetti ańlatadı, bul jamanlıqtı jek kóriwge hám Oǵan ózgermes boysınıwǵa alıp keledi. Bul Onıń ullılıǵın, Onıń qudiretin [bárinen kúshli] hám bilimdarlıǵın [bárin biliwshi], sonıń menen birge adamzat túsiniginen asıp túsetuǵın muhabbatın qádirlew nátiyjesi.
Bul Onnan qorqıw hám jasırınıwdı qálew emes, Nuh payǵambar Qudayǵa boysınbaǵanda Eden baǵında jasırınǵanı sıyaqlı. Bul qorqıw azaplı qorqıw edi – Nuh payǵambardı Qudaydan jasırınıwǵa májbúr etken qorqıw, sonlıqtan Quday onı shaqırǵanda, ol Rabbı Qudayǵa былай dedi: «Men baǵda Seniń dawısıńdı esittim, hám men qorqıp kettim, sebebi men jalanaq edim; hám men jasırındım» (Jaratılıs 3:10 KJV, kursiv menińki). Qorqıw yamasa qorqınısh bar, bul adamdı Qudaydan jasırınıwǵa májbúr etedi, Quday onı kórmeydi dep úmit etedi. Bul qorqıw adamlarǵa kelip atırǵan kúnde tawlarǵa былай deydi: «Ústimizge qulań hám bizdi taxtta otırǵannıń júzinen hám Qozınıń ǵázebinen jasırıń» (Ashıw 6:16).
Rabbıń qorqınıshı hárdayım Rabbıǵa bolǵan muhabbat penen baylanıslı, bul muhabbat boysınıwdı júk emes, al quwanısh etedi. Bul muhabbat nadurıs qorqınıshtı joq etedi (1 Yuhanna 4:18).
Rabbıń qorqınıshınıń wáde etilgen pátiymaqlıqları
Rabbıń qorqınıshı múmin ushın kóp qımbatlı nátiyjelerge iye. Biz olardıń birneshewin atap ótemiz.
Danaqlıq: «Rabbıń qorqınıshı danaqlıqtıń baslanıwı» (Zabur 111:10). «Hám adamǵa Ol [Quday] былай dedi: Mine, Rabbıń qorqınıshı, bul danaqlıq; hám jamanlıqtan uzaqlasıw túsinik» (Ayup 28:28).
Turaqlılıq hám Qazına: «Hám danaqlıq hám bilim seniń dáwirlerińniń turaqlılıǵı hám qutqarıw kúshi boladı: Rabbıń qorqınıshı Onıń qazınası» (Ishaya 33:6).
Jaqın Bilim: «Rabbıń sırrı Onnan qorqatuǵınlar ushın, hám Ol olardı Óz kelisimin biliwge májbúr etedi» (Zabur 25:14 NASB). Yusuf hám Daniyel mısallarını qarap kóriń.
Ózine iseniw hám Qorǵaw: «Rabbıń qorqınıshında kúshli ózine iseniw bar, hám Onıń balaları pana tabadı» (Nasiyatlar 14:26).
Rabbıdan rahm-shápáát: «Biraq Rabbıń rahm-shápááti máńgilikten máńgilikke Onnan qorqatuǵınlar ústinde, hám Onıń ádilligi balalardıń balalarına shekem» (Zabur 103:17 KJV).
Kúndelik turmıstaǵı tásiri
Rabbıń qorqınıshı turmısımızdıń hár bir tarawında minez-qulqımızǵa tásir etedi. Mısalı, ol bizdi qosıw, asıra siltemew yamasa ózgertpew arqalı haqıyqattı aytıwǵa májbúr etedi. Ol bizdi sezimlerimizge zıyan keltirgen basqa bir adamnıń abırayına tiyisetuǵın hesh nárse aytıwdan yamasa isharalawdan saqlaydı. Rabbıń qorqınıshı bizdi adam qorqınıshınan, ózgerishten, maqtanıshlıqtan, ádep-ikramlılıqtan ... hám bul dizim dawam etedi.
Úsh ájayıp mısal
1. Ibrahim múminlerdiń ákesi dep atalǵan. Biz oqıymız: «Iman arqalı iman Ibrahim shaqırılǵanda, keyinirek miyras etip alatuǵın jerge barıw ushın, boysındı; hám ol qayda baratuǵının bilmey shıǵıp ketti. Iman arqalı ol wáde etilgen jerde basqa bir el sıyaqlı jasap, Ishak hám Yaqup penen birge shatırlarda jasaydı, olar menen birge sol wádeniń miyrasxorları edi: sebebi ol tiykarları bar qalanı izledi, onıń qurıwshısı hám jaratıwshısı Quday» (Evreyler 11:8-10).
Bunnan keyin, Ibrahim óz imanınıń awır sınaǵınan ótti, Quday onı shaqırıp былай dedi: «Endi ulıńdı, jalǵız ulıń Ishaktı, sen súygen ulıńdı al, hám Moriya jerine bar; hám onı sol jerde men saǵan aytatuǵın tawlardıń birinde kúydirilgen qurbanlıq etip usın» (Jaratılıs 22:2). Ibrahim aytılǵanday ketti. Ol qurbanlıq orın qurıp, Ishak ulıńdı baylap, onı qurbanlıq orınǵa aǵash ústine qoymas burın aǵashlardı tártipke saldı. «Hám Ibrahim qolın sozıp, ulıńdı óltiriw ushın pıshaqtı aldı. Hám Rabbıń perishtesi oǵan aspanınan shaqırıp, былай dedi: Ibrahim, Ibrahim ... balanıń ústine qolıńdı qoyma, oǵan hesh nárse etpe: sebebi men endi bilemen sen Qudaydan qorqasan, sebebi sen ulıńdı Menen jasırǵan joqsıń» (10-12-ayatlar). Ibrahim Qudayǵa boysınıw eń qáwipsiz hám eń pátiymaqlı jol ekenin bildi – bul Qudaydan qorqıw. Ol imanda kúshli bolǵanı ushın, Rabbı Onıń wádesin orınlaytuǵının bildi, Ishakta onıń «urıǵı shaqırıladı» (21:12).
2. Yusuf Rabbıdan qorqıwın óz xojayınınıń úyinde qul bolǵanda da, Mısırda abıraylı húkimdar bolǵanda da kórsetti. Birinshi jaǵdayda Rabbıdan qorqıw oǵan xojayınınıń hayalınıń azǵırıwın jeńiwge járdem berdi, ol onı ózi menen zına qılıwǵa azǵırdı. Onıń juwabı былай boldı: «Men qalay bul úlken jamanlıqtı isley alaman, hám Qudayǵa qarsıkúna qıla alaman?» (Jaratılıs 39:7-9-dı qarań).
Keyinirek, ol Mısırda húkimdar bolǵanda hám onıń aǵa-inileri, Benjaminnan basqa, biyday satıp alıwǵa kelgende, olar onı tanımadı, biraq ol olardı tanıdı. Olar ózlerin shpion dep ayıplawdan qorǵaw ushın úyde kishi inileri bar ekenin ayttı. Yusuf, júregi inisi Benjamindi kóriwge umtılıp turǵan, olardıń kishi inilerin alıp kelmese, olardıń sózine isenbeytuǵının ayttı. Ol olardıń birin satıp alǵan biyday menen qaytarıp jiberiwge hám kishi inilerin alıp keliwge qarar etti. Qalǵan onı túrmede saqlanadı, kishi inisi Mısırǵa alıp kelingenshe, yamasa olar shpion dep esaplanadı. «Hám ol olardıń barlıǵın úsh kúnge qamaqqa [túrmege] saldı. Hám Yusuf úshinshi kúni olardıń barlıǵına былай dedi: Bulardı isleseńiz, jasaysız; sebebi men Qudaydan qorqaman» (Jaratılıs 42:17-18). Keyin ol tek birin túrmede saqlap, qalǵan onın úyge jiberiwge qarar etti, sebebi ol Rabbıdan qorqatuǵın edi. Rabbıdan qorqıw onı ózine hesh qanday rahm-shápáát kórsetpegenlerge de qatal bolıwdan qutqardı.
3. Nehemiya. Nehemiya 5:14-19-dı oqıń. Nehemiyaǵa Parsı imperatorınıń húkimeti menen aldınǵı húkimdarlar sıyaqlı «qırq shekel gúmis» ten tısqarı finanslıq sıylıqlar («húkimdarıń nanı» dep atalǵan) alıw múmkinshiligi berilgen edi. Biraq Nehemiya bunı islemegen “sebebi Qudaydan qorqıw” (15-ayat). Rabbıdan qorqıw bizdi pulǵa bolǵan muhabbattan qorǵaydı hám basqalardıń mútájliklerine sezgir etedi.
Ibrahim, Yusuf, Nehemiya hám sanawǵa bolmaytuǵın basqa Quday balaları eń qáwipsiz hám eń pátiymaqlı jol Rabbıdan qorqıw ekenin dálilleydi! «Rabbıǵa maqtawlar bolsın. Rabbıdan qorqatuǵın, Onıń buyrıqlarınan úlken quwanısh alatın adam baxtlı» (Zabur 112:1).
