PETRDIŃ Qulawı hám Qayta Tikleniwi
Eski Ósiyettegi Qudaydıń eń ájayıp atlarınıń biri – «Yaqubtıń Qudayı» (Jaratılıs 49:24). Biz Yaqup haqqında Jaratılıs kitabınan oqıǵanımızda, Qudaydıń sabırına tań qalıwımız múmkin. Yaqup Qudaydıń oǵan úyretiwge umtılǵan sabaqların qanday áste úyrengen – ózine súyeniwdi toqtatıp, pútkilley Óz Qudayına súyeniwdi úyrengen. Biraq, ájayıp miyrimlilik penen, Quday Yaquptan hesh qashan bas tartpaǵan. Ol qaysar hám qarsılıq kórsetiwshi ılaydı qáliplestiriwshi Usta Gúlalshı sıyaqlı islewdi dawam ettirgen, aqır-aqıbetinde, Yaquptıń ómiriniń sońında, biz ilahiy jumıstıń jarqıraǵanın kóremiz. Sol sońǵı kórinislerde ol dúwá etiwshi, tabınıwshı hám payǵambar sıyaqlı tabıladı (Jaratılıs 47-49). Ákemizdiń bizdi Óziniń dúwá etilgen Ulı sıyaqlı etip qáliplestirgenge shekem bizden hesh qashan bas tartpaytuǵının biliw qanday rahatlıq (Romalıqlarǵa 8:29)?
«Yaqubtıń Qudayı»nıń Jańa Ósiyemttegi ekvivalenti «bársha miyrimliliktiń Qudayı» bolıwı múmkin, bul Petrdiń birinshi xatında tabıladı (5:10). Petrdiń ózi de, Yaqup hám hár birimiz sıyaqlı, bul miyrimlilikti hám bársha miyrimliliktiń Qudayın ózi basıp ótken jaǵdaylar arqalı úyreniwge mútáj edi. Yaqup sıyaqlı, ol da ózine iseniwdi toqtatıp, pútkilley Óziniń dúwá etilgen Rabbına súyeniwdi úyreniwge májbúr boldı. Biz bul sabaqtı úyrendik pe?
Injillerde berilgen Petrdiń Rabbıdan bas tartıwın hám onıń keyingi qayta tikleniwin qısqasha kórip shıǵayıq. Bizdiń niyetimiz Petrdi ayıplaw emes, bálki óz júreklerimizge nur túsirip, Petr úyreniwge májbúr bolǵan sabaqlardı biz úyrendik pe dep soraw. Bálkim, bunnan da áhmiyetlisi, biz Rabbımız Isa Mesihtiń Petr menen qarım-qatnasın kórip, Onıń súyispenshilik hám miyrimlilik júregi haqqında kóbirek biliwdi qáleymiz, bul júrek Óziniń qulap atırǵan shákirtin eskertedi, ayıplaydı hám qayta tikleydi. Evreylerge jazıwshı bizdi isentirgenindey, bizdiń dúwá etilgen Rabbımız Isa Mesihi keshe, búgin hám máńgi birdey (Evreylerge 13:8). Onıń Petrdiń ómirinde kórsetilgen súyispenshiligi búgingi kúnde biz benen bolǵan qarım-qatnasında da birdey.
Petr Eskertildi
Petr Rabbı menen Onıń jámiyetlik xızmetiniń úsh yarım jılı dawamında birge júrgen edi. Onıń aǵası Andrey dáslep onı Rabbı menen tanıstırǵan edi (Yoxanna 1:40-43), hám qısqa waqıttan keyin Rabbımız Isa Petrdi hámme nárseni taslap, Onıń artınan eriwge shaqırdı (Luka 5:1-11). Bul qanday ájayıp tájiriybe bolǵan bolıwı kerek! Bizde Rabbımızdıń «jaqsılıq islep júrgeni» (Elshilerdiń isleri 10:38 KJV), adamlardı gúnádiń fizikalıq tásirlerinen hám, eń áhmiyetlisi, gúnádiń ruwxıy tásirlerinen qutqarǵanı haqqında tórt Injil esabı bar. Petr, Yakup hám Yoxanna menen birge, Rabbımızdıń Yairustıń qızın ólilerden tiriltkeninde Onıń menen birge bolıw baxtına iye boldı (Luka 8:41-56). Sonıń menen birge, ol hám eki aǵa-ini Rabbımız benen birge tawǵa shıqqanlarında hám Onıń aldında ózgergeninde jalǵız edi (Matfey 17:1-8). Bir neshe minut dawamında olar Onıń dańqınıń jarqıraǵanın kórdi! Petr bulardıń barlıǵına gúwa boldı, hám biz bilgenimizdey, ayırım jaǵdaylarda oǵan Rabbımız tárepinen emlew hám waz etiw kúshi berilgen edi. Biraq, bulardıń barlıǵına qaramastan, Petr qayǵılı jaǵdaylar arqalı ózin de, óziniń miyrimli Rabbın da qansha az bilgenin dálilledi.
Bul Rabbımızdıń jámiyetlik xızmetiniń sol ájayıp jıllarınıń sońında, Onıń basqa shákirt tárepinen satılǵan sol túninde, Ol Petrge arnawlı eskertiw berdi: «Simon, Simon, mısalı, Shaytan seni [sózbe-sóz «bárshańızdı» – basqasha aytqanda, barlıq shákirtlerdi] biyday sıyaqlı elewdi qáledi: biraq men seniń [Petrdiń] imanıń joǵalmasın dep dúwá ettim» (Luka 22:31). Rabbımız Isanıń sózleri qanday salmaqlı edi. Rabbımızdıń óziniń tábiyiy atı Simonı eki ret qollanǵanı Petrdi dıqqat penen tıńlawǵa májbúr etiw kerek edi. Ómirimizdiń barlıq jolında hár bir sınaq hám qıyınshılıqtıń Onıń tárepinen, biz oǵan ushırasqanǵa shekem de, tolıq kórilgenin hám bilgenin biliw rahatlıq! Hám Onıń biz ushın dúwá etetuǵının biliw úlken rahatlıq.
Biraq biz sorawımız múmkin: «Nege Ol Petrdi bul sınaqtan saqlaw ushın dúwá etpedi? Nege Ol onıń ornına Petrdiń imanı sınaq ortasında joǵalmasın dep dúwá etti?» Bul bizdiń dúwá etilgen Rabbımızdıń, Petrdiń júregin tolıq bilgenlikten, onıń elewge mútáj ekenin bilgenligi sebepli emes pe – ózine iseniwdiń qabıǵı urıp shıǵarılsın hám haqıyqıy biyday, Qudaydıń Petrdiń júregindegi jumısınıń haqıyqatlıǵı jarqırap shıqsın? Petrdiń Rabbımızdıń sózlerine juwabı bul haqıyqattan da sonday bolǵanın kórsetedi.
Iseniwge Áste
Mark óziniń injilinde Petrdiń reakciyasınıń qansha kúshli bolǵanın aytadı: «Bársha qorqsa da, men qorqpayman» (Mark 14:29). Basqalar Rabbıdan ketse de, ol hesh qashan ketpeydi. Rabbımız keyin Petrge Onıńan bas tartatuǵının anıq aytadı: «Búgin, sol túnniń ózinde, xoraz eki ret shaqırmastan aldın, sen Meni úsh ret biykarlaǵaysan» (Mark 14:30). Bul Haqıyqat bolǵan, jalǵan sóyley almaytuǵın Quday bolǵan (Titus 1:2) hám bizdi ózimizden jaqsıraq bilgen Zattıń sózleri. Biraq, biz sıyaqlı, Petr Rabbımızdıń ózi haqqında aytqanların kóbinese isenbedi. Petr bunnan da qattıraq qaytalaydı: «Eger men Sen menen ólsem de, Seni hesh qashan biykarlaǵayman» (Mark 14:31). Bizlerden qanshamız, sonday túrde, Rabbımızdıń sózlerine iseniwge áste boldıq? Bul eki mısalǵa itibar beriń:
- «Mensiz hesh nárseni isley almaysız» (Yoxanna 15:5) – basqasha aytqanda, Rabbımız ushın hesh nárseni. Eger biz Rabbımız ushın jaqsı hám durıs nárseni islewde ózimizdiń ájizligimizdi úyrenbegen bolsaq, biz haqıyqattıń ekinshi tárepin, keyingi ayattı baǵalay almaymız.
- «Meni kúsheytetuǵın Mesihtiń arqasında men hámme nárseni isley alamın» (Filipililerge 4:13). Petr haqıyqıy isenim iyesi edi hám Onıń Rabbımızǵa bolǵan súyispenshiligi hám sadıqlıǵı óte haqıyqıy edi, biraq ol ele de bul sabaqlardı úyreniwge májbúr boldı. Ol sonı da dálillewge májbúr boldı, ózlerin Rabbımızdıń Óz sózinen Onıń qatnasıwında úyrenbegenler, Onnan uzaqtaǵı awır qáte arqalı úyreniwge májbúr boladı.
Uxlap, Dúwá Etpey
Keyin Rabbımız hám shákirtler Getsemane baǵına kelgenin oqıymız (Matfey 26:36-41). Rabbımız Petr, Yakup hám Yoxannanı basqalardan uzaǵıraqqa alıp ketti hám olardıń muqaddes janına basım jasap turǵan qayǵıların bildirdi. Ol Zábúr 22, Yesaya 53 hám basqa kóplegen Jazıwlarda payǵambar etilgen barlıq nárseniń orınlanıwı jaqın ekenin bildi. Bizdi súygen hám ózin biz ushın bergen Qudaydıń Ulına quwanıwımız kerek (Galatiyalılarǵa 2:20)!
Rabbımız shákirtlerge «oyaw bolıń hám sınaqqa túsip qalmaw ushın dúwá etiń» dep eskertti (Matfey 26:41). Ol olardan Ózi ushın dúwá etiwdi emes, bálki ózleri ushın dúwá etiwdi soradı. Úsh ret Rabbımız Ákege dúwá etiwge bardı hám, kámil, ǵárezli Adam sıyaqlı, bolıp ótetuǵın barlıq nárseni Oǵan tapsırdı. Hár bir dúwádan keyin Rabbımız Óz shákirtlerine qaytıp keldi hám olardıń uxlap atırǵanın taptı. Bálkim, eger Petr Óziniń dúwá etilgen Ustazınıń úlgisine ergen bolsa, ol óziniń qulawınan saqlanǵan bolar edi. Biz Onıń úlgisinen sabaq alıp, dúwá etiwshi er adamlar hám hayallar bolayıq, barlıq jaǵdaylarımızdı Qudayımız hám Ákemizdiń qolına tapsırayıq. Rabbımızdan ayrıqsha, biz bir kúnniń ne alıp keletuǵının bilmeymiz. Biraq bul bizdiń mútájligimizdi hám ǵárezliligimizdi bunnan da kóbirek túsinip, dúwáda Oǵan múráját etiwge májbúr etiw kerek!
Biykarlaw
Rabbımızdıń baǵdaǵı úshinshi dúwásınan keyin, Ol Yahuda tárepinen satıldı, qamaqqa alındı hám aqır-aqıbetinde bas ruhaniy Kayafastıń úyine alıp barıldı, ol jerde sorawǵa tutıldı. Ol jerde, Rabbımız oǵan aytqanınday, Petr Rabbımız Isanı bilmeytuǵının úsh ret biykarlaǵan edi:
- Eshikti qaraǵan qızǵa (Yoxanna 18:17),
- Ol xızmetshiler hám oficerler menen kómir otınıń átirapında turǵanında (Yoxanna 18:25), hám
- Ol bas ruhaniydiń qulaǵın kesip taslaǵan xızmetshisiniń tuwısqanı tárepinen sorawǵa tutılǵanında (Yoxanna 18:26-27).
Petr hesh qashan óziniń Rabbın jas xızmetshi qızdıń, esikti qaraǵan qızdıń aldında biykarlaǵanın oylaǵan bolar ma edi? Biraq biz ózimizdiń ózimizge isenimimizdi, biz ushırasıwımız múmkin bolǵan hár qanday jaǵdayǵa tayınbız dep oylaǵanımızda ashıq kórsetemiz. Ózimizdiń ájizligimizdiń úlkenirek sezimi bizdi Rabbımızǵa júrgizsin, ol jerde biz hár bir jaǵdayǵa ushırasıw ushın mútáj bolǵan barlıq nárseni tabayıq!
Kózqaras
«Hám Rabbımız burılıp Petrge qaradı» (Luka 22:61).
Biz Petrdiń biykarlaǵanın kórip shıqtıq. Endi biz Rabbımızdıń Óziniń qulap atırǵan shákirtin qalay qayta tiklegenin hám, sonıń menen birge, biz qulap atırǵanımızda bizdi qalay qayta tikleytuǵının kórip shıǵıwdı qáleyimiz. Biz 1 Yoxanna 2:1 de Rabbımız Isanıń bizdiń Qorǵawshımız dep atalǵanın oqıymız: «Eger kimde-kim gúná etse, bizde Áke menen Qorǵawshı bar, ádalatlı Isa Mesihi. Hám Ol bizdiń gúnálarımız ushın qurbanlıq». Bizdiń ullı Bas Ruhaniyimiz sıyaqlı Rabbımız Isa bizdi basımızdan ótkergen sınaqlar hám azǵırıqlar ortasında qollap-quwatlaw ushın biz ushın shapaat etedi. Biraq, biz gúná etkenimizde Ol aspanlarda bizdiń Qorǵawshımız sıyaqlı bar, solay etip biz Áke menen qarım-qatnasqa qayta tiklenemiz.
Eger biz gúná etsek, biz qutqarıwımızdı joǵaltpaymız. 1 Yoxannadaǵı ayattıń aytıwınsha, Rabbımız Isa bizdiń gúnálarımız ushın qurbanlıq. Qurbanlıq degenimiz Qudaydıń qanaatlanǵanı. Rabbımız Isanıń kresttegi jumısı arqalı Quday bizdiń gúnálarımızǵa bir ret hám máńgi qanaatlandı. Eger biz házir isenim iyesi sıyaqlı gúná etsek, bul shańaraq máselesi, Ákemizge boysınbaǵan balalar sıyaqlı. Sonıń ushın Ruwx bizge Rabbımızdıń Quday menen emes, bálki Áke menen bizdiń Qorǵawshımız ekenin aytadı. Biz bul qarım-qatnastı hesh qashan joǵalta almaymız, biraq biz gúná etkenimizde Áke menen hám Rabbımız Isa menen ózimizdiń qarım-qatnasımız úziledi.
Bizdiń Qorǵawshımız sıyaqlı, Rabbımız bizdi qayta tikleydi. Bul jerde Petr menen birge biz Rabbımızdıń qayta tiklewde qalay isleytuǵının kóremiz: dúwá, keyin kózqaras. Rabbımız Petr ushın onıń imanı sınaqta joǵalmasın dep dúwá etken edi. Keyin Petrdiń biykarlaǵanlarınan keyin Rabbımız oǵan qaradı hám onıń gúnásın moyınlatqızdı. Petr shıǵıp jıladı.
Rabbımız búgingi kúnde bizdiń ar-namısımızda qalay moyınlatqızadı? Ol Óziniń Sózin qollanadı. Qudaydıń Sózindegi bir mısal – Yoxanna 13 tegi shákirtlerdiń ayaqların juwıw. Rabbımız shákirtler haqqında (Yahudanıńan basqa) olardıń aldınnan «pútkilley taza» ekenin ayttı (13-ayat), olarǵa pútkilley qayta tazalaw kerek emes edi, biraq olarǵa ayaqların juwıw kerek edi. Sonday-aq isenim iyesi sıyaqlı, Rabbımız bizdi Sózdiń suwı menen juwıydı (Efesseliklerge 5:26). Ol Óziniń Sózin Muqaddes Ruwxtıń kúshinde qollanadı, solay etip biz qanday da bir noqatta, oyda, sózde yamasa is-hárekette Onıń dańqınan kem bolǵanımızdı kóriwge májbúr bolamız. Bul Qudaydıń Sózin kúnlik oqıw hám oylaw ushın basqa áhmiyetli sebep.
Petrdiń Qayta Tikleniwi
«Ol meniń janımdı qayta tikleydi» (Zábúr 23:3). Bul ayat biz ushın úlken rahatlıq bolıwı kerek. Jazıwlar biz qulap atırǵanımızda ózimizdi qayta tiklewimiz, ózimizdi tazalawımız, kirlerdi sıpırıp taslawımız hám keyin ózimizdi Rabbımızǵa usınıwımız kerek dep úyretpeydi. Joq, Ol bizdiń janlarımızdı qayta tikleytuǵın Zát. Eger biz bir nársede qulap atırǵanımızdı sezinsek, biz dárhal Rabbımız Isaǵa múráját etiwimiz kerek. Biz Oǵan gúnákarlar sıyaqlı qutqarıw ushın kelgen edik. Eger biz isenim iyesi sıyaqlı qulap atırǵanımızda, biz Oǵan gúná etiwshi áwliyeler sıyaqlı kelip, Onıń bizdiń janlarımızdı qayta tiklewine jol beriwimiz kerek. Ol Qutqarushı hám Qayta Tiklewshi!
Injillerdegi jazıwlarǵa qaraǵanda, Rabbımız Isa barlıq shákirtler menen joqarı bólmede ushırasqanǵa shekem Petr menen jalǵız sóylesken (Luka 24:34). Biz bul ushırasıwda ne bolǵanı haqqında hesh qanday jazıwǵa iye emesbiz, biraq biz úyreniwimiz múmkin bolǵan bir sabaq – Rabbımızdıń Óziniń hár birin qansha súyetini. Biz geyde qulap atırmız ba? Bul Rabbımız Isanıń bizge bolǵan qarım-qatnasın ózgerte me? Ol bizdi taslap kete me? Ol Yaquptı yamasa Petrdi taslap ketti me? Joq, Qudaydıń miyrimliligi menen biz Onıń bizdi ele de súyetinin hám Onıń qálewi bizdi Ózi menen hám Áke menen qarım-qatnasqa qayta tiklew ekenin ayta alamız. Eger biz qarsılıq kórsetsek, Ol bizdi jazalawı múmkin, biraq bul da bizdi máńgi súyispenshilik penen súygen júrekten keledi!
Petrdiń Júregi Tekserildi
Biz Petrdiń qayta tikleniwi Onıń qulawınan aldın da Rabbımızdıń oǵan dúwá etkeninen baslanǵanın kórgen edik. Bul moyınlatıw kózqarasınan keyin Rabbımızdıń Óziniń Petr menen Tiriliw tańındaǵı jeke ushırasıwı menen dawam etti. Petrdiń qayta tikleniwindegi sońǵı qádem, C.H. Mackintosh jaqsı súwretlegen «júrektiń qayta tikleniwi», Galiley teńiziniń jaǵasında boldı. Ol jerde Rabbımız Petrdiń júregin tekseriwdi basladı: «Simon, Yonas ulı, Sen Meni bulardan kóbirek súyeseń be?» (Yoxanna 21:15). Petr basqalar Onı biykarlaǵan jaǵdayda da, ol Rabbımız benen ólimge baratuǵının aytıp maqtanǵan edi. Petr juwap berdi: «Ha Rabbım, Sen meniń Seni súyetinimdi bileseń». Endi ol Rabbımızdı basqalardan kóbirek súyetinin dawalamaydı. Úsh ret Petr Rabbımızdı biykarlaǵan edi, hám úsh ret Rabbımız Isa Petrden Onı súye me dep soradı. Onıń júreginiń tereńlikleri tekseriliwi kerek edi hám gúnáǵa sebep bolǵan ózine isenimniń tamırı tolıq ashıqqa shıǵarıldı.
Rabbımız biz ushın da sonday nárseni qáleyedi, biz bir qáteni qayta-qayta qaytalamaslıǵımız kerek. Bizdiń júreklerimizdagi tamır ne bolmasın, Rabbımız onı bizge ashıqqa shıǵarıwdı qáleyedi, solay etip biz odan qutqarılamız. Jazıwlar Rabbımız oǵan úshinshi ret soraw bergeninde Petrdiń qayǵırǵanın jazadı. Onıń juwabı: «Rabbım, Sen hámme nárseni bileseń, Sen meniń Seni súyetinimdi bileseń» Petrdiń júregindegi ózine isenimniń tamırına jetkenin kórsetedi. Ol sonday aytadı: «Rabbım, Sen hámme nárseni bileseń, hám meniń júregimdagi súyispenshilik sonsha kishkene bolsa da, basqa hesh kim onı kóre almasa da, Sen meniń Seni súyetinimdi bileseń». Simon Petr kishipeyillik kórsetken edi, hám Rabbımızǵa bolǵan súyispenshiligi haqqında óziniń bahasına iseniwdiń ornına, ol Rabbımızdıń óz bahasınıń biliminde tınıshlanǵan edi.
Rabbımız Usıń Paydalı
«Ya Rabbım, Sen meni izlediń hám meni bildiń» (Zábúr 139:1). Petr ushın nátiyje ne boldı? Rabbımızdıń aldında kishipeyillik hám sınǵan, ózine emes, Rabbımızǵa súyengen Petr, Pentikost kúni birinshi Xristian injil xabarın waz etip, 3000 adamdıń qutqarılǵanın kóre aldı.
Biz haqıyqattan da Rabbımızdıń, Yaqubtıń Qudayınıń, Petrdiń ómirinde ájayıp túrde islegenin ayta alamız. Hám súyikli oqıwshı, Ol búgingi kúnde seniń hám meniń ómirimde, Óziniń ájayıp miyrimliligi menen, bizge ózimizge súyenbewdi, bálki Oǵan súyeniwdi úyretiw ushın islep atır – ózimizge isenimnen bas tartıp, barlıq isenimdi Oǵan qoyıw ushın. Onıń dańqı hám bizdiń dúwálarımız ushın sabaqtı úyreniwimiz kerek!
