Hannanıń duwası: Ishonısh, sınaq hám Qudaydıń maylanǵan patshası

Samueldiń birinshi kitabı Hákimler dáwirinde jasaǵan Elkanax atlı taqıwalı adamnıń qısqa tariyxı menen baslanadı. Onıń ómiri Quday xalqı ushın ulıwma, hám ruwxaniylik ushın ásirese, joqarı dáwirde ótti. Biraq bul onı Quday Sózin orınlawdan toqtatpadı. Ol «jıl sayın óz qalasınan Shilohdaǵı áskerler Rabbına tabınıw hám qurbanlıq etiw ushın barar edi.» Onıń shańaraǵı haqqında aytılǵan; onıń eki hayalı bar edi, Hanna hám Pennina. Ekinshisiniń balaları bar edi; birinshisiniń joq edi. Bul detallar Samueldiń tuwılıwınıń ózgeshe jaǵdayların kórsetiw ushın esletilgen.

Quday Hannanı analıq baxtınan ayırıwdı qálegen edi, biz gúman etpeymiz, Onıń xalqı ushın, krizis waqtında, Onıń aralasıwı dene arqalı emes, al ishonısh arqalı bolatuǵının kórsetiw ushın. Ol Qudaydıń óz kúshin onıń hálsizliginde jetilistiretuǵının úyreniwge májbúr boldı. Sonlıqtan ol: «kúsh penen hesh kim jeńis qazanbaydı» dedi. Buldı ol ishonıshıń otlı sınaǵında úyrendi.

Biraq, sınaqta, ol Qudayǵa duwa menen múráját etti.

«Ol janı ashshılıqta edi, hám Rabbıǵa duwa etti, hám qattı jıladı.» «Ol óz júreginde sóyledi; tek ǵana erinleri qozǵaldı, biraq dawısı esitilmedi.» Bul Montgomeri tárepinen súwretlengen sıyaqlı, aytılmaǵan duwa edi:

«Duwa — jannıń shın júrekten qálewi, Aytılǵan yamasa aytılmaǵan, Jasırın ottıń háreketi, ol kókirekte qaltıraydı.»

Onıń ushın bul tek ǵana duwa etiw emes, al shın júrekten duwa etiw edi. Bulardıń barlıǵı basqa. Qálewdi bildiriw hám onı sezbew múmkin; ekinshi tárepten, qálewdi seziw hám onı bildirmew. «Sóylewdiń kóp bolıwınan» duwa etiw múmkin; ekinshi tárepten, «qayǵınıń kóp bolıwınan.» Ol: «meniń shaǵımım hám qayǵım kóp bolǵanı ushın sóyledim» dedi. Bul Qudaydıń qulaǵına jetken hám Onıń juwabın alıp kelgen shın júrekten duwa edi.

Onıń shın júrektenliginiń basqa belgisi onıń turaqlılıǵı edi. Ol Quday aldında turaqlı edi. Ol Onıń juwap beretuǵının bildi, hám juwap ushın Onı kútti. Bul tek ǵana formal duwadan qanday ózgeshe. Adam Qudaydan bir nárse ushın formal túrde sorawı múmkin, biraq sorap atırǵan nársege ózgeshe hám qıynawshı mútájlikti sezbeydi; hám Quday únsiz qalǵanda, hám juwaptı bermegende, ol Oǵan basqa iltimas etpeydi. Bul ishonısh emes; bul tek ǵana formalıq. Adam Qudaydan hár qanday nárseni ishonısh penen sorasa, ol juwaptı kútedi, hám onı alǵansha sorawdı dawam ettiredi. Quday Ózin Oǵan usı jolda duwa etetuǵınlarǵa juwap beriwge wáde etken. Ol «kún-tún Oǵan shıńǵırǵanlarǵa» juwap beredi (Luka 18:7). Biz Qudaydıń duwa etkenimizde hárdayım shın júrektenligimizdi sınaytuǵınına isenimli bolıwımız múmkin.

Hannanıń ishonıshı sınaqtan ótti; sonnan keyin Quday Óz juwabın berdi. Hám ol Onıń juwabın alǵannan keyin, onıń duwası maqtawǵa orın berdi. Onıń janınıń ashshılıǵı joq boldı; ruwxına túsip turǵan awırlıq joq etildi, tili azat etildi; hám onıń júreginen Qudayǵa maqtaw aǵımı kóterildi. Sonnan keyin ol Oǵan ańsat aǵıslı namalar menen sóyledi:

«Meniń júregim Rabbıǵa quwanadı; meniń múyizim Rabbıda joqarı kóterildi; meniń awzım dushpanlarımnıń ústinen keńeydi; sebebi men Seniń qutqarıwıńda quwanaman.»

Ádetiy Máshihshi tájiriybesinde maqtaw duwadan keyin keledi. Sonlıqtan, eger biz duwa menen baslasaq, maqtaw menen tamamlaytuǵınımızǵa isenimli bolıwımız múmkin. Duwada biz qayǵılı hám ashshılı bolıwımız múmkin, biraq maqtawda biz quwanısh penen shatlanamız. Jılaw bir túnge sozılıwı múmkin, biraq quwanısh erteń menen keledi. Quday Óz xalqına «awır ruwx ushın maqtaw kiyimini» beredi.

Biraq Quday Hannanı sınaqtan ótiwge ruqsat bermedi, ol tek ǵana balalar sawǵası arqalı óz duwasına juwap alıwı ushın; Ol oǵan Ózi haqqında áhmiyetli sabaqlar úyretiwdi qálegen edi, ol basqa hesh qanday jolda úyreniwge bolmaytuǵın edi. Biz tájiriybe arqalı alǵan nársemiz hárdayım ózimizdiki boladı. Ol hesh qashan umıtılmaydı.

Ol Onıń muqaddes ekenligin úyrendi. Sonlıqtan Ol Óz atına namıs keltirgen jamanlıqtan uzaqta edi. Xalıqtıń jaǵdayı, hám ásirese ruwxaniyliktiń jaǵdayı, qorqınıshlı edi. Hákimler kitabınıń sońǵı bólimlerinde súwretlengen jaǵdaydan, hám Rabbıń ruwxaniyleri Eliy balalarınıń minez-qulqında gúwalıq etilgen jaǵdaydan góre, muqaddes emes jaǵdaydı tasawwır etiw qıyın edi. Álbette, Qudaydıń muqaddesligi sezimi tolıq joǵalǵan edi. Hám Hanna, bulardıń barlıǵı bolıp atırǵan waqıtta jasap, onıń barlıq uyatın gúwalıq etip, Qudaydıń shın xarakterin úyrendi.

Ol sonı da úyrendi, Ol qıya tas edi. Sonlıqtan ol óz sınaǵında Onı óziniń barlıq tayanıshı dep taptı. Onıń ómiri qıyın jaǵdaylarda ótti: úyde onıń qarsılası onı qattı sınadı; ibadat etiw ushın belgilengen ibadatxanada, ruwxaniyler ózleriniń jamanlıǵı sebepli Quday xalqın súrindirdi; ulıwma milliy dárejede jamanlıq keń tarqalǵan edi. Ol Qudaydan, óziniń qıya tasınan basqa hesh nársege isenim arta almadı.

Bunnan tısqarı, ol Onıń bilim Qudayı ekenligin, hám Onıń tárepinen háreketler ólshenetuǵının úyrendi.

Onıń dáwirindegi ulıwma sezim kerisinshe edi. Quday bolıp atırǵan waqıyalardı dıqqatqa almaytuǵın sıyaqlı edi; sonlıqtan adam, jamanlıqqa umtılıp, jazalanbay gúná etiwge boladı dep oyladı. Qudaydıń jamanlıqqa bolǵan múnásibeti haqqındaǵı bul qáte túsiniw astında, gúná erkinlik aladı. Eger Quday jamanlıqqa dıqqat etpese, hám onıń ushın esap talap etpese, nege ózińizdi sheklew kerek? Bul shaytannıń jamanlıq etiwshilerdi aldaytuǵın isenimli argumenti. Biraq ishonısh, hám Hanna bildi, Quday dúnyada bolıp atırǵan barlıq nárselerdi bile me, hám óz waqtında barlıǵı ushın esap talap etedi.

Endi bul sonday Quday, Ol kúsh penen háreket etedi, tek ǵana óltirmeydi — adam bunı ańsat etedi — al ólilerden tiriltedi. Ol sonı da miynet penen háreket etedi, Óz áwliyeleriniń ayaqların barlıq áwladlarda saqlaydı, jerde ezilgen kámbaǵallar ushın háreket etedi. Ya, «Ol kámbaǵallardı topıraqtan kóteredi.» Olar Onıń ózgeshe ǵamqorlıǵında, sebebi olardıń barlıq úmiti Onda. Onıń kúshli qolı olardıń ushın háreket etedi. Hanna bunı tájiriybe etti, hám biz de sonday etiwimiz múmkin.

Onıń maqtaw qosıǵı Qudaydıń Maylanǵanın esletkeninde shıńına jetedi.

«Ol Óz Patshasına kúsh beredi, hám Óz Maylanǵanınıń múyizini joqarı kóteredi.»

Haqıyqatında da, Hannanıń dáwirinde Izrailde patsha joq edi. Onıń ishonıshı, biraq, patsha bolatuǵın waqıtqa qaraydı. Sonnan keyin Qudaydıń azap shekken hám qıynalǵan xalqı barlıq dushpanlarınan tolıq qutqarılıp, Ol menen birge dańqta húkimranlıq etedi.

Bul Muqaddes Jazıwda Qudaydıń Maylanǵanı haqqında birinshi esletiw, hám Onıń joqarı kóteriliwi Onıń xalqınıń úmiti. Hanna, milliy gúwalıqqa hesh nárse qalmaǵan waqıtta, saqlanǵan qaldıqtıń kózge túserlik wákili, sınaq jaǵdaylarında qutqarıwshı kúsh penen Qudaydıń bul tájiriybesine iye boldı, hám Onıń patshalıǵınıń kúsh hám dańqta ornatılıwı haqqında Ondaǵı bul anıq úmitke iye boldı. Biz de sonday bolayıq.

(Dáris esletpeleri.)

Belgisiz″ }