Qayta tiklew Qudayı.
Biz júregimizdi tal túplerine qoydıq.
Biz uzaq jerde edik.
Joǵaltqanımızdı esledik hám eger tıńlaǵanımızda edi.
Eger bizde bala bolǵanda edi, tariyxımız basqasha bolar edi.
Biraq onıń ornına, biz qullar sıyaqlı jasap atırmız.
Geyde hámme zattı joǵaltıwıń kerek, hámme zattı tabıw ushın hám onıń úyińde ekenligin anıqlaw ushın.
Dawısıńdı kóterip qosıq aytıwıń kerek.
Úyiń joq bolǵan hám shańaraǵıńdı da joǵaltqan waqıtlar
Hám dushpan basqarıwda.
Qudaydıń haqıyqat ekenligin anıqlaysız.
Ol siz haqqında oylaǵan oyların biledi.
Tınıshlıq oyları, zıyan emes.
Biraq sizdiń azabıńız process
Hám kóz jasları sizdiń bólegińizde isleydi.
Ol sizi bul jerge bir máwsimge alıp keldi hám hár bir máwsim ózgeris alıp keledi.
Siz Onı izlegenińizde tabasız hám ómir hesh qashan burınǵıday bolmaydı.
Quday sizi ózińizge tiyisli jerge qaytarıwǵa wáde berdi.
Endi arfańızdı tal túbinen alıp, sol quwanıshlı qosıqtı aytıń.
Quday qayta tiklew Qudayı.
Bul haqqında hesh qanday soraw bolmawı kerek.
Ol meniń qutqarıw quwanıshımdı qayta tikledi.
Hám men turǵan jerimde qalaman.
Ol sizi bul jerge bir máwsimge alıp keldi.
Hám hár bir máwsim ózgerdi.
Siz Onı izlegenińizde tabasız.
Hám ómir hesh qashan burınǵıday bolmaydı.
Ol sizi bul jerge bir máwsimge alıp keldi.
Hám hár bir máwsim ózgeris alıp keledi.
Siz Onı izlegenińizde tabasız.
Hám ómir hesh qashan burınǵıday bolmaydı.
Ómirińiz hesh qashan burınǵıday bolmaydı.
Hesh qashan burınǵıday emes. Ámiyn.
Solay etip, biz dúwa etemiz hám kitap avtorı menen sóylesemiz. Bul Injildi oqıwdan aldın hárdayım eń jaqsı is – avtor menen sóylesiw. Solay etip, házir kitap avtorına dúwa eteyik. Dúwa eteyik. Bizdiń Qudayımız hám Ákemiz, biz Sizge búgin keshte sózińiz ushın minnetdarshılıq bildiremiz. Biz Qudaydıń sózin qolımızǵa bergenińiz ushın úlken imtiyazǵa iye boldıq. Endi biz bul sózdi jazba betten júreklerimizge hám aqılıńızǵa ótkiziwińizdi qáleyik. Biz bunı Isa atı menen soraymız. Ámiyn.
Solay etip, bir neshe hápteden keyin kim biz benen birge edi, bilmeymen, biraq biz Izrail xalqına qarap atırǵan edik hám olar Mısırdaǵı tutqınlıqtan shıǵarılǵan edi. Solay etip, ótken háptede biz Iordan dáryasınan ótkenlerinde, olar wáde etilgen jerge kirgenin kórgen edik. Hám biz Iordan dáryasına qoyılǵan 12 tas haqqında sóylesken edik. Hám 12 tas alınıp, Kanaán tárepke qoyılǵan edi, bul bizdiń Máshixtaǵı ólimimizdi hám Onıń menen birge tiriliwimizdi súwretleydi. Endi olar Kanaánda, biraq olar óz identligin umıtqan edi. Olar Qudaydıń xalqı ekenligin umıtqan edi. Solay etip, bul jerde Quday Mısır tutqınlıǵınan hám qullıǵınan qutqarǵan xalıq. Endi, olarǵa kúnáları sebepli, olar taǵı qullıqqa túsedi.
Izrail tutqınlıǵı hám Shabbat
Hám men olardıń ne ushın tutqınlıqqa túsip atırǵanlıǵı hám qansha waqıtqa sozılatuǵınlıǵı haqqında júdá tereń pikir beretuǵın bir nárse oqıǵım keledi. Bul 2-jılnamalar kitabınıń sońǵı babında. Bul jılnamalarda biz Izrail tariyxın bilemiz. Hám eń sońında, patsha Zedekiya hám 490 jıl tamamlanǵanda, Quday olardı Nebukadnezar atlı patsha arqalı Babilonǵa tutqınlıqqa alıp ketedi, siz onı Daniyel kitabında oqıǵan bolsańız, esitken bolıwıńız múmkin. Ol olardı 70 jılǵa tutqınlıqqa alıp ketedi. 70 jıl. Men sizge onı 2-jılnamalar kitabınıń 36-babınıń 20-ayattınan oqıp beremen.
Hám qılıshtan qashqanlardı ol Babilonǵa alıp ketti, ol jerde olar Parsı patshalıǵınıń húkimranlıǵına shekem oǵan hám onıń ulına qul boldı. Rabbiniń Yeremiya awzı arqalı aytqan sózin orınlaw ushın, jer óz Shabbatlarınan lázzetlengenshe. Ol qansha waqıt bos jatqan bolsa, ol 70 jıl Shabbat saqladı. (2-jılnamalar 36:20-21)
Solay etip, Shabbat, Izrail ne ushın 70 jılǵa tutqınlıqqa túsip atırǵanlıǵı ne ushın áhmiyetli? Sebebi, 490 jıl dawamında olar jerdiń 7 jıllıq Shabbat tınıshlıǵın saqlamaǵan edi. Hám bul siz Levililer 25-te tabatuǵın nárse, Quday olardıń hár jeti jılda jerdi tınıshlandırıwı kerek ekenligin aytqan edi. Olar onı islewleri kerek emes edi. Solay etip, altınshı jılı olar úlken ónim alar edi. Jetinshi jılı olar islemeytuǵın edi. Jaqsı esitiledi. Hám segizinshi jılı olar altınshı jılı ósirgen nárselerinen jeytuǵın edi. Hám keyin segizinshi jılı olar qayta egis etip, keyin sol waqıttan baslap dawam etetuǵın edi hám cikl dawam etetuǵın edi. Solay etip, 490 jıl dawamında hár jeti jılda olar jerdi tınıshlandırıwı kerek edi. Olar islemegen edi. Solay etip, bul jer tınıshlanıwı kerek bolǵan 70 jıllıq Shabbat jıllarına tuwra keledi.
Solay etip, Quday Levililer 25-tiń 23-ayattında bılay dedi. Ol jer menińki deydi. Izrail házir turǵan Izrail jeri Izrail emes. Ol Yehovanıń. Ol Qudaydıń. Hám ol Rabbimiz Isa arqalı taǵı bir ret qaytıp keledi. Hám ol sol jerdi talap etedi. Biraq bul basqa gúrriń. Biraq házir, ol bılay deydi: "Bul meniń jerim, hám siz Shabbat saqlap hám meniń jerimdi tınıshlandırıw arqalı meni húrmetlemedińiz. Solay etip, men onı tınıshlandırıwǵa ruqsat beremen. Men sizi 70 jılǵa Babilonǵa tutqınlıqqa jiberemen, maǵan qarsı kúnáńiz ushın."
Endi, olardıń kúnásı, Húkimetler 7-de oqıǵanımızday, olar basqa qudaylarǵa tabınıp atırǵan edi hám olar Kanaánlılar menen olardıń tabınıwında birlesken edi. Biraq onıń 70 jıl bolıwınıń sebebi Shabbat haqqında aytqanımızday.
Qudaydıń sınaqlardaǵı kámil waqtı
Endi men aytqım kelgen nárse mına. Siz yamasa men basıńızdan ótkeretuǵın hár qanday sınaq hár kúni, hár bir sáti Quday tárepinen kámil túrde sanalǵan. Onıń bir maqseti bar, kámil maqseti. Hám onı orınlaw ushın kámil waqıt talap etedi. Endi, álbette, eger biz Quday menen birge islesek, bul waqıt qısqarıwı múmkin, biraq Quday bizge ne kerek ekenligin anıq biledi hám bul jaǵımlı bolmawı múmkin, Piter 1-Piter 1-diń 6-ayattında aytqanday, ol bılay deydi: endi bir máwsimge siz sınaqta turıpsız hám bul jaǵımlı bolmawı múmkin, shınında da, bul sizge úlken awırlıq alıp keliwi múmkin hám eger siz sınaqta bolsańız, bul sizge awırlıq alıp keletuǵının bilesiz. Biraq tek esleń, bul Quday tárepinen buyırılǵan. Bul Quday tárepinen anıq buyırılǵan.
Hám men házir Yeremiyaǵa, Yeremiya 25-ke ótemen. Men tek 8-ayattı baylanıs beriw ushın oqıyman.
Solay etip, Rabbiy áskerlerdiń Qudayı bılay deydi: “Siz meniń sózlerimdi tıńlamaǵanıńız ushın, mine, men jiberemen hám arqa táreptegi barlıq shańaraqlardı alıp kelemen, deydi Rabbiy, Babilon patshası Nebukadnezardı, meniń qulımdı, hám olardı bul jerge, hám onıń turǵınlarına, hám átiraptaǵı barlıq bul milletlerge qarsı alıp kelemen, hám men olardı pútkilley joq etemen.” (Yeremiya 25:8-9)
Endi, 10-ayat, bunı tıńlań.
Bunnan tısqarı, men olardan quwanısh dawısın, shatlıq dawısın, kúyew dawısın, hám tegirmenshilerdiń dawısın hám sham nurın alamán. (Yeremiya 25:10)
Ol ne aytıp atır, doslar? Bul qızıqlı bolmaydı. Men sizge húkim alıp kelemen hám bul awırtpalı boladı, biraq aytqanımızday, bul Qudaydan úyreniw waqtı boladı.
Hám sol jerde, shınında da, men bunı islegim kelmeydi, biraq Zábúrlerde, Qudaydıń Zábúr 137-de aytqan bul pikirine baylanıslı bir zábúr bar. Endi tıńlań. Solay etip, biz Qudaydıń xalıqqa wáde etilgen jerden shıǵarıp, Babilonǵa tutqınlıqqa alıp ketetuǵının, hám olar sol jerde bolǵanda, bul qızıqlı bolmaytuǵının, ol barlıq quwanısh hám shatlıq hám qosıq aytıwdı alıp ketetuǵının jańa ǵana esittik. Zábúr 137-de bılay deyilgen. Bul Babilonǵa tutqınlıqqa túsip qalǵan xalıq hám olar óz tájiriybeleri haqqında jazadı.
Babilon dáryaları boyında biz otırdıq. Hawa, biz jıladıq. (Zábúr 137:1)
Men sizdi sol jerde toqtap qalıwıńızdı qáleyin. Men sizdi bul haqqında oylanıwıńızdı qáleyin. Rabbiyge boysınbaǵanımızda waqıtlar qıyın boladı. Hám olar jıladı, sebebi olar úyden uzaqta, tutqınlıqta edi. Ol Ziyondı eslegenimizde deydi, olar úydi esledi, olar Ierusalimdi esledi hám olar joǵaltqan nárselerin esledi. Hám kóp waqıtları bizge sol nárselerdiń qanshelli qımbatlı ekenligin túsiniw ushın shın mániste qımbatlı nárselerdi joǵaltıwımız kerek.
Biz arfalarımızdı tal túplerine astıq. (Zábúr 137:2)
Solay etip, bul qayǵınıń súwreti. Olar arfaların tal túplerine asadı.
Sebebi bizdi tutqınlıqqa alıp ketkenler bizden qosıq soradı, hám bizdi joq etkenler bizden quwanısh soradı, aytıp: “Bizge Ziyon qosıqlarınan birin aytıp beriń.” (Zábúr 137:3)
Hám bunı tıńlań. Olar juwap beredi,
Biz Rabbiniń qosıǵın qanday etip jat jerde aytamız? (Zábúr 137:4)
Endi, men bul zábúrge Injilde tabatuǵın sezgirlikti kúsheytiw ushın keldim, bul sizdiń jeke tájiriybeńiz benen baylanıslı. Bul kitap búgingi kún ushın, sizdiń ómirińiz hám meniń ómirim ushın házirgi kitap. Hám Quday: "Men sizge húkim alıp kelemen, hám bul siz ushın qayǵılı boladı. Biraq, sonıń menen birge, sonıń menen birge." dedi.
Qudaydıń qayta tiklewi hám kútilgen aqıbeti
Endi men Yeremiyaǵa qaytaman, Yeremiya 29-daǵı sonıń menen birgeni toltırıw ushın. Endi ol olardıń 70 jıl bolatuǵının aytqan edi. Solay etip, házir Yeremiya 29:10-da hám geybirewlerińiz bul jazıw menen tanıs bolıwıńız múmkin.
Sebebi Rabbiy bılay deydi: “Babilonǵa 70 jıl tolıq bolǵannan keyin, men sizge kelemen.” Hallelujah. (Yeremiya 29:10)
Quday olardı kúnáları sebepli taslap ketpegen edi. Joq. Ol olar menen hárdayım birge edi, biraq olarǵa jaqınlasa alatuǵın túrde emes. Sebebi siz tártip astında bolǵanıńızda, Quday uzaqta turadı. Ol: "70 jıl Babilonǵa tolıq bolǵannan keyin, men sizge kelemen hám sizge jaqsı sózimdi orınlayman" deydi. Tıńlań, sizi bul jerge qaytarıw arqalı, hallelujah. Quday qayta tiklew Qudayı. Oh, meniń dosım, ol olardı tártip jumısı tamamlanǵannan keyin úyge qaytaradı. Hám bunı siz Ezra kitabında hám Nehemiya kitabında hám basqa kitaplarda da oqıy alasız. Biraq, solay etip, 11-ayat. Endi, bul siz burın esitken ayat bolıwı múmkin.
Sebebi men siz haqqında oylaǵan oylarımdı bilemen, deydi Rabbiy, tınıshlıq oyları, jamanlıq emes, sizge kútilgen aqıbet beriw ushın. (Yeremiya 29:11)
Endi ol kúnáları sebepli Babilonǵa tutqınlıqta bolǵanlar menen sóylesip atır. Kórip turǵanıńızday, Quday bul millet xalqınıń ómirinde bir nárse orınlap atır. Ol olardı ózine qaytarıp atır.
Hám ol ne aytqanın tıńlań. Keyin tártip jumısı orınlanǵannan keyin,
Keyin siz maǵan shaqırasız hám barıp maǵan dúwa etesiz hám men sizdi tıńlayman. Hám siz maǵan shaqırasız hám siz meni izleysiz hám meni tabasız, qashan siz meni pútkil júregińiz benen izlegenińizde hám men sizge tabılaman, deydi Rabbiy. (Yeremiya 29:12-14)
Siz isley alatuǵın eń jaman nárse – júregińizdi Rabbiyge qaray qattı etiw. Ómirińizdiń jaǵdayları ushın Qudaydı ayıplaw. Joq, Onıń siz ushın jaqsı kútilgen aqıbeti bar ekenligin esleń. Ol sizdiń júregińizde islep atır. Bizdiń júreklerimiz uzaq waqıt dawamında qattı boladı. Biz kúnáda jasaǵanımızda, kúná arbalarınıń dóńgelekleri júreklerimizdi qattı bolǵan jol sıyaqlı basıp ótedi hám bul bir tún ishinde ózgermeydi. Quday biz benen júdá anıq hám geyde júdá qıyın jollar menen islesiwi kerek, tımsal Izrail menen bul jerde 70 jıl dawamında, olardıń júrekleri ózgeriwi ushın, sol joldıń qattılıǵı Quday olardıń júregin súrgeni sıyaqlı buzılıwı ushın. Hám ol: "Hám men sizge tabılaman, deydi Rabbiy" deydi. Hallelujah.
Tek ǵana qaldıq qayttı
Solay etip, bul júdá jaqsı. Quday olardı jerge qaytaradı. Hám Qudaydıń siz ushın da bir nárse bar. Ol sizi burınǵı jaǵdaylarıńızǵa qaytarmaydı, biraq eger qaytarsa, ol sizi ózgertedi. Siz qaytıp kelgenińizde burınǵı adam bolmaysız. Olar Ierusalimge qaytıp kelgenlerinde burınǵı adamlar emes edi. Quday olardı ózgertken edi.
Hám tek bir sońǵı nárse aytqım keledi, tek ǵana qaldıq qayttı. Tek ǵana az san. Izrail xalqınıń kópshiligi Babilonǵa úyrenip qalǵan edi, ol jerde ómir, biznes hám shańaraq qurǵan edi, hám olar qaytpaǵan edi. Babilon patshası yamasa Parsı patshası Kir olardıń qaytıwına ruqsat bergeninde, tek ǵana az san qayttı. Solay etip, siz Qudaydıń tártibi astında bolǵanıńızda, Rabbiyden júregińizdi jumsartıwdı sorap atırǵanıńızǵa iseniń hám siz turǵan jaǵdaylarǵa úyrenip qalmań, sebebi Quday sizdiń júregińizdi jumsartıw hám ózine jaqınlastırıw ushın islep atır. Hallelujah.
Dúwa eteyik. Ya Quday, biz Sizge bunday meyrim hám jaqsılıq ushın minnetdarshılıq bildiremiz. Siz júdá jaqsısız. Búgin keshte tıńlap atırǵan hár bir adamdı qutlań. Biz dúwa etemiz, ya Quday, Siz bizge qaray bul jaqsı rejelere iye bolǵanıńızday. Barlıq nárseler jaqsılıq ushın birge isleydi. Adamlar onı jamanlıq ushın qálewi múmkin, Yusuftıń aǵa-inileri islegenindey, biraq Siz onı jaqsılıq ushın qáleysiz. Rabbiyge maqtap aytıń. Rabbimiz Isa menen bolǵanıday, olar Onı jek kórdi, Onı krestke qaqtı, biraq sol jaman is arqalı, házir meniń sıyaqlı hár bir kúnákar ushın qutqarushı bar. Hám tıńlap atırǵanlar sıyaqlı qutqarıla alatuǵınlar, meniń dosım, eger siz qutqarılmaǵan bolsańız, házirgi waqıtta Máshixtıń iseniń. Kúnálardıń keshiriliwin hám Onıń atı menen máńgilik ómirdi qabıl etiń. Ámiyn. Ámiyn.