Йүрегиң гарайышлары
Бизиң тебигатымыз ве өзүмизи алып барышымыз өсдүрйән ички гарайышларымыз тарапындан кесгитленйәр. Өмре болан гарайышларымыз бизиң бүтин шәхсиетимизе ве өмүр теҗрибелеримизе тәсир эдйәр. «Шат йүрек йүзүңи шат эдйәр, эмма йүрек агыры рухы эзйәр ... Эзиленлериң хемме гүнлери агырдыр, эмма шат йүрекде довамлы той бар» (Сүлейман 15:13,15 NIV).
Шат йүрек йылгырян йүзде гөрүнйәр, эмма сынган йүрек гайгы ве үмүтсизлиге гетирип чыкаряр. Пессимист хемише гайгылы, гараңкы, горкунч ве негативдир, оптимист болса хемише затларың үстүнде дурян ялы гөрүнйәр ве өмүрден долы леззет аляр.
Худай бизиң гарайышларымыз билен гызыкланяр. Ол бизден өзүмизден өң башгаларың мәпдаларыны гөз өңүнде тутмагымызы ислейәр, Месихиң биз үчин эдени ялы, чүнки эгер бизиң гарайышларымыз догру болса, онда бизиң херекетлеримиз өз-өзүнден догру болар (Филиппилилер 2:1-5).
Догру гарайышлары дөретмек
Бизиң гарайышларымыз бизиң дүшүнҗәмиз тарапындан кесгитленйәр. Мукаддес Китапда айдыляр: «Доганларым, дүрли сынаглар билен йүзлешен вагтыңызда оны долы шатлык хасаплаң, чүнки сизиң ынанҗыңызың сынагы сабырлылыгы өсдүрйәндигини билйәрсиңиз» (Якуп 1:2-3). Шейлеликде, ынанян затларымыз, билйән ве дүшүнйән затларымыз кын ягдайлар йүзе чыканда бизиң реакцияларымыза тәсир эдйәр.
Кынчылык, агырлык ве эзиет хеммемизе бир вагт гелйәр. Бизиң тебигы ыкбалымыз олардан хер нәхили бахасына болса-да гачмакдыр. Эмма Мукаддес Китап башгача айдяр: «Биз билйәрис, хемме затда Худай Өзини сөййәнлериң, Өз максадына гөрә чагырыланларың хайырына ишлейәр» (Римлилер 8:28).
Сынаглар дүрли гөрнүшлерде гелйәр. Олар гарыплыгдан, җемгыетчилик адылатсызлыгындан я-да кеселден гелип билер. Олар сынагдан хем гелип билер. Дүрли сынаглар өмүрүң дүрли дөвүрлеринде гелйәр. Яш адамлар улалан сайын, тебигы ислеглерини ве ислеклерини гөзэгчиликде сакламак укыпларында сыналанярлар. Биз улалан сайын, иш ве машгаламызы үпҗүн этмек ялы артып барян җогапкәрчиликлер билен дүрли сынаглар гелйәр. Ата-энелик гызыклы ве пейдалы теҗрибе болуп билер, эмма ол өзү билен көп сынаглар хем гетирйәр. Гары адамлар сынаглардан азат дәлдир. Биз гары вагтымызда, өң аңсатлык билен эдип билен көп затлар билен гүрешйәрис. Ве гүнә гаршы сөвеш биз гары вагтымызда аңсатлашмаяр.
Сынаглар геленде, биз догру затлары этмеги довам этмегиң азаҗык максады бардыгыны дуюп билерис, чүнки эдйән говы ишлеримиз үчин сылагланмаярыс ялы гөрүнйәр. Эмма басыш болмагы себәпли догрудан-да бойун гачырмак, Худайың сынагда биз үчин бар болган хемме говы зады йитирмек боларды. Мукаддес Китапда айдыляр, бизиң сынагларымыз хич хачан ынанҗымызың гүйҗүнден дашары дәлдир (1 Коринтос 10:13).
Эмма нәме үчин сынаглары долы шатлык хасапламалы, Якубың айдышы ялы? Чүнки олар бизиң ынанҗымызың хакыкылыгыны сынаярлар ве олар бизиң ынанҗымызы өсдүрйәрлер. Сынаглар бизи рухы тайдан етишен эдип (биз Худайың өмүрүмиз үчин максатларыны ерине етирйәрис) ве бизи долы эдип (Мукаддес Рух бизи Месих ялы этмек ве Халасгәриң хәсиетини бизде гайтадан дөретмек үчин ишлейәр) миве гетирйәрлер.
Эгер биз мерхемет үчин дога этсек, мерхеметиң хәсиетлериниң – ынанч, умыт, сабырлык ве кичигөнүмлилик – диңе бу хәсиетлери өсдүрҗек сынаглар аркалы бизе берилйәндигини билмелидирис. Биз шатлыгы сынагың өзүнден алмаярыс, биз шатлыгы сынагдан гелйән мивелерден я-да сабаклардан алйарыс. Бу Мукаддес Рухуң берйән шатлыгыдыр (Римлилер 14:17).
Худайың Сөзи аркалы газанйан акылдарлыгымыз, сынагдан алян пейдамызың эсасан оңа болан гарайышымыза ве оны нәхили рухда чөзйәндигимизе баглыдыгыны гөркезйәр. «Хич бир тербие шол вагт ягымлы гөрүнмейәр, эмма агырдыр. Эмма соңра, ол онуң тарапындан тербиелененлер үчин догрулык ве парахатчылык мивесини берйәр» (Еврейлер 12:11).
Эмма бу хемише аңсат дәл. Кынчылыклары чөзүш усулымызы көпленч ялңыш эдйәндигимизиң себәби, бизде акылдарлык ёкдугыдыр. Бакытдан, бизде бизе акылдарлык бермеги хош гөрйән гөкдәки Атамыз бар. Реб Сүлеймана акыллы ве дүшүнҗели йүрек берди, чүнки ол Худайдан сорады (1 Патшалар 3:9). Шейле хем биз алмак үчин сорамалыдырыс.
Йүрек
Адам йүрегиниң гүнде ортача 100,000 гезек уряндыгыны билйәрмисиңиз? Бу салышдырмалы кичи орган, юмрук өлчегинде, соңкы минутда 5-6 литр ган соруп чыкарды ве бу сиз диңе диңленйән вагтыңызда.
Йүрек икили насосдыр. Саг тарап ганы өпкелер аркалы соруп чыкаряр, ол ерде ол кислород аляр ве углерод диоксидини чыкаряр. Чеп тарап кислородлы ганы артериялар ве ган дамарлары аркалы соруп чыкаряр, ол ерде ол иймитлер ве гормонлар аляр ве 100,000 километр капиллярлар аркалы акяр, шол себәпден бизиң беденимиздеки хер бир докумадакы хер бир хүҗүре иймитленйәр. Бу бизи дири саклаян затдыр.
Шейлеликде, йүрек, гайталанмаз бир мотор болмагындан башга, догрудан-да өмүр үчин эсасы органдыр. Мукаддес Китап йүреги адам шәхсиниң меркезиниң символы хөкмүнде уланмагы тәсодып дәлдир. Мукаддес Китап көпленч йүреге ички адамың рухы ягдайы үчин – бизиң сөйгилеримизиң ве хырсларымызың, акылдарлыгымызың ве дүшүнҗәмизиң ерине дегишлидир.
Нух гәмиден чыкандан соң, Худай адамың йүрегине гарады ве онуң довамлы яман ой-пикирлериниң ве яманлыгының гөзбашыдыгыны тапды (Гелип чыкыш 8:21). Яманлык Худайың канунына ве ислегине гаршы хер бир зат хөкмүнде кесгитленип билер. Сынаг өз ислеглеримизден башланяр, оларың көпүсиниң яманлык үчин потенциалы бар. Шейтан бизи кичиҗик емишлер гоюп, ислеглеримизи гызыкландырып сынамак ыкбалына эе. Эгер бу ислеглер гөзэгчиликсиз галдырылса, олар өсйәрлер ве өсйәрлер, ахырда бизи гөзэгчилик эдйәнчәлер. Бу сөзсүз гүнә гетирип чыкаряр. Шейлеликде, ислег билен ишлешмек вагты онуң илкинҗи башлангыҗындадыр – машындакы ржа ялы.
Якуп 1:21-де айдыляр, биз догрулыга гаршы хер бир затдан өзүмизи азат этмели, чүнки ол йүреклеримизи харам эдйәр. Худай бизиң өмүрлеримизиң практик догрулык өндүрмегини ислейәр. Эмма биз экинчиң мысалындан (Матта 13:3-9,18-23) билйәрис, месихчилер топары хөкмүнде, биз хепдеден хепде шол бир Мукаддес Китап өвредишини диңләп билерис ве кәбирлери рухы тайдан өсерлер, башгалары болса азаҗык я-да хич бир өсмезлер. Ялңышлык тохумда я-да Худайың Сөзүнде дәл, эйсем йүреклеримизде тапылян топрагың дүрли ягдайындадыр.
Йүреклеримизиң ягдайы Худайың Сөзүни кабул эдиш усулымыза улы тәсир эдип билер. Мукаддес Китап бизе хакыкатда нәхили гөрүнйәндигимизи гөркезйән айна ялыдыр. Эгер биз нәхили гөрүнйәндигимизе үнс берсек, онда хемме задың догрудыгына ынанарыс. Шейле хем, Мукаддес Китап йүреклеримиз хакында хакыкаты ачып гөркезйәр ве бир задың догру дәлдигини айдяр. Бизиң рухы гөрнүшимиз ары йүреге баглыдыр (Матта 5:8). Ары йүрекли адам, ниетлери догру, ой-пикирлери мукаддес ве виҗданы ары адамдыр.
Йүреклеримизи бахаландырмагың башга бир усулы, айдян затларымыз аркалыдыр. Иса айтды: «Говы адам өз йүрегинде сакланан говы затлардан говы затлар чыкаряр, ве яман адам өз йүрегинде сакланан яман затлардан яман затлар чыкаряр. Чүнки онуң йүрегиниң долулыгындан агызы гүрлейәр» (Лука 6:45).
Йүреклеримизиң ягдайы Худайың Сөзүне җогап беришимизе хем тәсир эдйәр. Мукаддес Китап бизе хакыкатда нәхили гөрүнйәндигимизи гөркезйән айна ялыдыр. Эгер биз нәхили гөрүнйәндигимизе үнс берсек, онда хемме задың догрудыгына ынанарыс. Шейле хем, Мукаддес Китап йүреклеримиз хакында хакыкаты ачып гөркезйәр ве бир задың догру дәлдигини айдяр. Бизиң рухы гөрнүшимиз ары йүреге баглыдыр (Матта 5:8). Ары йүрекли адам, ниетлери догру, ой-пикирлери мукаддес ве виҗданы ары адамдыр.
Йүреклеримизи бахаландырмагың башга бир усулы, айдян затларымыз аркалыдыр. Иса айтды: «Говы адам өз йүрегинде сакланан говы затлардан говы затлар чыкаряр, ве яман адам өз йүрегинде сакланан яман затлардан яман затлар чыкаряр. Чүнки онуң йүрегиниң долулыгындан агызы гүрлейәр» (Лука 6:45).
Диллимизиң айдян зады сөзлерден хем көпдир, ол йүрегимизе ачык бир пенҗиредир. Бизиң гуллугымыз хәсиет гуллугы болмалыдыр. Биз нәме болсак, айтҗак я-да этҗек хер бир задымыздан хем ваҗыпдыр. Гуллугымызың ахыркы нәтиҗеси йүреклеримиздеки зат тарапындан кесгитленер.
Ары йүрек
Ребиң берекетини алян адамларың ары эллери, харамланмадык акыллары, догру ве бигүнә херекетлери ве ары йүреклери бардыр (Зебур 24:3-4).
Эмма биз ары йүреги нәхили алярыс? Бу Иса Месих аркалыдыр, Ол өзүни кичигөнүм этди ве бу дүнйә адам хөкмүнде гелди. Ол бу ерде болан вагтында Атаның Оны этмек үчин иберен ишини тамамлады. Ол бизиң гүнәлеримиз үчин өлдү ве хачда биз үчин җезаны төледи. Эгер биз Худайың Оны өлүмден дирилдендигине догрудан-да ынансак, биз эбеди җезадан гутуларыс (Римлилер 10:9).
Бизде ары йүреги дөредйән Худайың мерхеметидир (1 Тим 1:5). Сөйги диңе ары йүрекден акып чыкып билер. Биз ары өмүр сүрйән месихчилер билен аралашмалыдырыс (2 Тим 2:22). Биз гутулан вагтымызда җанларымыз арыланяр, ве Худайың бу ишиниң максатларының бири, бизиң бири-биримизи сөйүп билмегимиздир (1 Петрус 1:22). Шол себәпден, бу Худайың максады болмагы себәпли, биз бири-биримизи ары йүрек билен гызыклы сөймелидирис.
Ары йүреги сакламак
Ары йүреги сакламагың үч усулы бар. Биринҗиден, дога йүреклеримизи агы ялы өз торуның меркезинде гораяр. Кичиҗик чыбын тора дүшенде, агы оны дуйяр ве деррев өлдүрйәр. Реб Иса Гефсеманеде шәгиртлерине доганың сынага гаршы иң говы горанышымыздыгыны айтды (Матта 26:41).
Икинҗиден, биз говы гатнашыклар үчин гүрешип, бири-биримизи сөймелидирис. Көп затлар бизиң бири-биримиз билен гатнашыкларымызы бозуп билер – башгалара ве оларың пикирлерине биперваятлык, диңлемекде явашлык, өз пикиримизи айтмакда гызыкмачылык, ве иң яманы, гатнашыгы бирнәче секундда харап эдип билҗек гахар. Эгер биз башгалар билен говы гатнашыклар гурмага гызыкланмасак, Худай билен догру гатнашыкда болуп билмерис (1 Петрус 2:1-3).
Үчүнҗиден, биз Худайың Сөзүни йүреклеримизде кичигөнүмлилик билен кабул этмелидирис. Биз өзбәклик билен Онуң Сөзүнден ислейән затларымызы сайлап алып билмерис. Эйсем биз онуң хакимиетини кабул этмели ве онуң бизи хөкүм этмегине ёл бермели. Ахыркы нәтиҗеде, бизи гутаран Худайың Сөзүдир. Онуң айдян зады, Онуң эдйән зады билен бирдир.
Худайың көмеги билен биз ары йүреги өсдүрмеги ве сакламагы башарарыс.
