Rojdestvo viktorinası
Dekabr ayı Rojdestvo waqıyası bayramlanatuǵın ay. Kartochka biznesi, kónilashar industriya hám jaqsı niyetli xristianlar bul eń muqaddes waqıyanıń átirapındaǵı detallardı bezegen tuwılıw esabın usındı. Biraq inkarnatsiya waqıyasına baylanıslı haqıyqıy faktler qanday?
Rabbimiz Isa tuwılıwı haqqındaǵı bilimlerińizdi sınaw ushın sizdiń itibarńızǵa birneshe málimleme berilgen. Ótinish, bunı baspaxanaǵa qaytarmań, sebebi ol bul maqsetke arnalmaǵan. Tómendegi málimlemelerdiń qaysıları durıs, qaysıları nadurıs?
Mariya eshekke minip Betlehemge bardı, al Yusuf haywandı jeteklep bardı.
- Rabbimiz Isa 25-dekabrde tuwıldı.
- Rabbimizdiń tuwılıwı úńgirdiń ishinde yamasa arqa hámeldegi qoraxanada boldı.
- Perishteler Betlehem dalaları ústinde aspan xorı sıyaqlı qosıq ayttı.
- Mariya óz balasın shúbereklerge orap, onı jem salatuǵın arnaǵa jatqızdı.
- Julduz dana adamlarǵa Mәsih tuwılǵan qoraxanaǵa jol kórsetti.
- Úsh dana adam altın, mirra hám ladan sawǵaların alıp keldi.
- Bul jeti málimlemege baylanıslı juwaplar hám birneshe pikirler tómende berilgen.
Rojdestvo waqıyasınıń mánisi
Solay etip, olar [Betlehemde] bolǵanda, onıń tuwıwı ushın kúnler tamamlandı. Hám ol óziniń tuńǵısh Ulıń tuwdı, hám Onı shúbereklerge orap, jem salatuǵın arnaǵa jatqızdı, sebebi olarda qonaq úyde orın joq edi. —Luka 2:6-7 NKJV
Aldınǵı bettegi málimlemelerimizge juwaplar Luka 2:6-20 hám Matta 2:1-11 den alınǵan. Biz sizdi sol bólimlerdi oqıwǵa shaqıramız.
- Bul aldawshı soraw edi, sebebi ol múmkin durıs yamasa múmkin nadurıs. Bunday kórinis kóp kartochkalarda hám qayta sáwlelendiriwlerde súwretlengen bolsa da, bizde Yusuf hám Mariyanıń Betlehemge qalay barǵanlıǵı haqqında Injilde hesh qanday maǵlıwmat joq.
- Naduris. Injil sáneni bermeydi. Rabbimizdiń tuwılıwın bayramlaw Injillerde, Háreketlerde yamasa hesh qanday Xatlarda aytılmaǵan, hám Onıń tuwılıw sánesi berilmegen.1 Shobanlardıń túngi waqıtta qoyların baǵıwı haqqındaǵı Injil siltemesi kóbinese gúz máwsimindegi yamasa múmkin báhárgi qozı tuwıw máwsimindegi sáneni kórsetedi. Dekabrdiń suwıq ayında qoylar dalada bolıw ornına qoraxanada saqlanıwı múmkin edi.
- Múmkin nadurıs. «Qonaq úy» sózi grek sózinen kelgen katalyma.2 Bul sóz Jańa Testamentta bir ret «qonaq úy» (Luka 2:7) hám eki ret «qonaq bólmesi» (Mark 14:14; Luka 22:11) dep awdarıladı. Hesh jerde erli-zayıplınıń kóp qonaq úylerdi teksergenligi aytılmaydı, sebebi ayattaǵı «sol qonaq úy» tek birin kórsetedi.
Betlehem xalıqtı esapqa alıw sebepli óte tıǵız bolǵanlıqtan, qonaq úyde yamasa qonaq bólmesinde orın joq edi. Sonlıqtan, erli-zayıplıǵa haywanlar ádette saqlanatuǵın turar jaydıń bóliminde, múmkin fermerler uyqılaytuǵın jerde jaylastırıw berildi. Bul úy strukturasınıń bir bólegi edi, kóbinese turar jaylar menen sharwa malları ushın aymaq arasında tereze bolatuǵın edi. Bunday kóp maqsetli jaylastırıwlar «úy-qoraxana» dep ataladı, olar sol dáwirlerde keń tarqalǵan edi hám dúnyanıń ayırım jerlerinde ele de qollanıladı.3
- Naduris. Perishteler Qudaydı maqtaǵan hám aytqan, «Eń joqarıda Qudayǵa dańq» (2:14). Perishteler álemniń jaratılıwında qosıq aytqan bolıwı múmkin (Ayup 38:7 di qarap shıǵıń), biraq Injilde olardıń qayta qosıq aytqanlıǵı haqqında hesh qanday silteme joq. Qudaydıń Sózinde qosıq aytıw qutqarılǵanlardıń iskerligi.
- Durıs. Jem salatuǵın arna - bul jem salatuǵın arna.
- Naduris. Dana adamlar, sonday-aq maji dep te ataladı, tuwılǵannan keyin bir waqıt ótkennen keyin «jas Balanı kórgen» «úyge» alıp barıldı (Matta 2:11). Sol ayattaǵı sózlerge itibar beriń: «úy» hám «jas bala», «qonaq úy» hám «Bala» emes. Olardıń saparı Rabbimizdiń tuwılıwınan keyin birneshe ay yamasa bir jıl ótkennen keyin bolıwı múmkin edi. Sonıń ushın Herod Betlehem aymaǵındaǵı eki jasqa deyingi barlıq erkek balalardı óltirdi, ol dana adamlarǵa julduz birinshi ret qashan payda bolǵanlıǵı haqqında soraw salǵan waqıtqa sáykes (16-ayat).
- Naduris. Injilde sanı haqqında hesh qanday jazba joq. Ayırım erte shirkew dástúrleri 12 bolǵan dep aytadı, hám búgingi kúnde kóp adamlar úsh dep isenedi, sebebi usınılǵan sawǵalar sanı. Qaraqshılarǵa tolǵan aymaqlar arqalı mıń shaqırım yamasa sonday aralıqtı tek úsh adamnıń qımbatlı sawǵalar menen sayaxat etiwi óte múmkin emes.
Bul pikirler bizge Qudaydıń Sózine qosıw yamasa onnan alıp taslawda abaylı bolıwımız kerek ekenligin esletiw ushın ǵana usınılǵan. Injilge tiyisli bolmaǵan qosımshalar yamasa bezewler menen qızıqpawımız kerek; biz tek Onı esapqa alıwımız kerek. Ol Immanuel, yaǵnıy «Quday biz benen» degen mánisti bildiredi. Onıń atı Isa, yaǵnıy «Qutqarıwshı» degen mánisti bildiredi.
Basqa bir másele boyınsha, Injil Mәsihtiń tuwılıwın qanday da bir belgili kúnde bayramlawımız kerek dep aytpaydı, biraq biz Onıń ólimin eske alıwımız kerek (1 Korinflilerge 11:23-26). Biraq, dúnya Mәsihti Rojdestvodan alıp taslawǵa tırısıp atırǵan bolsa da, biz onıń haqıyqıy Injildi járiyalaw ushın ideal waqıt bolıwı múmkinligine shúkir etiwimiz kerek. Onıń dańqı ushın bizde bar múmkinshiliklerdi paydalanamız!
ESKERTPELLER
- Rojdestvo erte shirkewge belgisiz edi. Mәsihtiń tuwılıw bayramı 312-jılǵa shekem oylap tabılmaǵan, hám Mәsihtiń izbasarı emes, al áskeriy basshı, Rim imperatorı Konstantin tárepinen.
- Luka 10:34 te qollanılǵan «qonaq úy» sózi (jaqsı Samaritan jaraqatlanǵan evreydi alıp kelgen jerde) grek sózinen kelgen pandocheion «jámiyetlik jaylastırıw ornı» dep awdarıladı.
- Úy-qoraxanalar adamlar haywanlardıń dene jıllılıǵı adamlar jasaytuǵın jerlerdi jılıtıwǵa járdem beretuǵının ashqannan keyin tariyxqa shekemgi dáwirlerde qurıla basladı. Bir stil - bul qoraxana bólimi úy bólimi menen diywalı ortaq bolǵan imarat. Geyde úy bólimi qoraxana bóliminiń ekinshi qabatındaǵı lofttıń bir bólegine sozılıp ketedi.





