«Адам баласы, Исраил үйине үйдегилерди көрсет, олар өзлериниң наҳақлықларынан уялыўы ушын: ҳәм олар үлгини өлшесин. Егер олар қылған барлық нәрселеринен уялатуғын болса, оларға үйдегилердиң формасын, ҳәм оның үлгисин, ҳәм оның шығыўларын, ҳәм оның кириўлерин, ҳәм оның барлық формаларын, ҳәм оның барлық нызамларын, ҳәм оның барлық формаларын, ҳәм оның барлық нызамларын көрсет: ҳәм оны олардың көз алдына жаз, сонда олар оның барлық формасын, ҳәм оның барлық нызамларын сақлап, оларды орынлайды. Бул үйдеги нызам» (Езекиил 43:10–12).Садықлық Мухаддес Жазыўларда ҳәр түрли жоллар менен айтылады, ҳәм егер биз бул темада Қудайдың ойларын түсиниўимиз керек болса, буны аңлаў биз ушын әҳмийетли. Адам гөшинде ҳеш қашан ерисе алмайтуғын Қудайдың садықлық стандарты бар, себеби Қудай: «Ҳеш ким садық емес, ҳәтте биреў де емес», — деген. Тек Ғана, Қудайдың гөштеги мубарек Улы, Қудайдың еркин толық орынлады; Оның ҳәр бир ойы, сөзи ҳәм әмели Қудайдың даңқы ҳәм қуўанышы ушын болды. Ол «Ийса Масих садық» деген атқа толық мүнәсип (1 Юхан 2:1).
Бирақ, Забурда «садықлар» көп айтылады, себеби Қудайдың көз алдында дурыс нәрсени қылыўға умтылғанлар болған, ҳәм олар Қудайдың мубарек Улы адамлықта болғанындай, Қудайдың ақылына толық жуўап бермесе де, олар Қудайдың ҳақыйқый балалары болған. Олардың ишиндеги илаҳий тәбият Қудайды разы етиў қәлеўин пайда етти; ҳәм исениўши Ибраҳимниң балалары сыпатында, олардың исеними садықлық ушын есапланды.
Содан кейин Лука 18-де Нызамның әмирлери ҳаққында: «Мен булардың бәрин жаслығымнан берли сақладым», — дей алатуғын ҳүкимдар сыяқлылар болған. Бул Тарсустың Саўлы болған, ол өзи ҳаққында: «нызамдағы садықлыққа қатыслы» ол айыпсыз болған (Филиппийликлерге 3:6), — деп жазған. Тек ғана ҳүкимдардан Ийса Мәсих барлық нәрсесин сатып, кедейлерге бериўди сорағанда, ол өз қоңсысын өзиндей сүймейтуғыны айқын болды; ҳәм тек ғана Саўл «Сен қызғанба» деген әмирдиң сынағын сезгенде, ол Нызамның садық талапларын орынламағанын аңлады. Адамлар Нызамның стандарты бойынша көплерди наҳақлықта айыплай алмады, бирақ бундайлардың ең садығы, Ийса Мәсихтың алдына келтирилгенде: «Биздиң барлық садықлықларымыз нәжис лахмақлар сыяқлы», — деп мойынлаўы керек болады (Исая 64:6).
Мухаддес Жазыўларда айтылған адамлық садықлық стандарты да бар, онда: «Себеби садық адам ушын биреў әрең өледи», — делинген (Римликлерге 5:7). Адамлар басқалар оған қарыз болған нәрсени талап ететуғын, сондай-ақ басқаларға қарыз болған нәрсесин ҳәрдайым төлейтуғын адам ушын өз өмирлерин қурбан етиўге таяр емес. Кейбиреўлер басқалар ушын көп нәрсе қылған филантроп ушын өз өмирлерин қурбан етиўи мүмкин; бирақ адамлық садықлық та, филантропия да Қудайдың берекетине мүнәсип бола алмайды. Қудайдың берекетине ийе болыў ушын бизде Қудайдың садықлығы болыўы керек, ол Масих Ийсада, «Ийса Мәсихты өлимнен тирилткенге исениў арқалы, ол биздиң гүналарымыз ушын берилди, ҳәм биздиң ақланыўымыз ушын қайта тирилтилди» (Римликлерге 4:24–25).
«Садықлық жемиси» Римликлерге хатының дәслепки бабларын ийелейтуғын садықлықтың судлық аспектиси емес, бәлки Масих Ийсада ақланғанлардағы илаҳий өмирдиң әмелий көрсетиўи; Ийса Мәсихтың жердеги өмиринде толықлығы ҳәм кемисcизлигинде көринген мәрҳамәт ҳәм гөззаллықтың өзгешеликлериниң көрсетиўи. Жемис бериў Мухаддес Жазыўларда тез-тез айтылады, ҳәм Жаңа Ўәсиятта ол «Ийса Мәсих арқалы», Атаның ғамхорлығының нәтийжеси, ҳәм «Руўхтың жемиси». Қудайлықтың барлық үш Шахсы жемис бериўге, Қудайдың әўлиелериндеги илаҳий өмирдиң жетилген көрсетиўине қатыслы.
Садықлық жемисин егиў
Ҳаўарий Яқуб өз хатында бир неше рет жемис бериўге тоқтап, 3-бабта «жоқарыдан келген даналық» «мәрҳамәт ҳәм жақсы жемислерге толы» екенин айтады. Бул жақсы жемислер арасында «садықлық жемиси [ол] тынышлық орнатыўшылар тәрепинен тынышлықта егиледи» (Яқуб 3:17–18). Биздиң ҳаўарийимиз Қудай ушын бул қымбатлы жемисти өндириўге байланыслы егиўдиң әҳмийетлилигин аңлаўымызды қәлейди; ҳәм ол оның тынышлық орнатыўшылар ушын егилгенин айтады. Ийса Мәсих жерде: «Тынышлық орнатыўшылар бахытлы, себеби олар Қудайдың уллары деп аталады», — деген (Матта 5:9). Қудай тынышлықты сүймейтуғынлардан разы емес, себеби Ол «тынышлық Қудайы», ҳәм Ол жек көретуғын жети нәрсениң бири «аға-инилер арасында келиспеўшилик туўдырыўшылар» (Нақыллар 6:19).
Тынышлық орнатыўда биз Масихтан минез-қулқ аламыз, Ол Өзиниң теңдессиз ҳәм жоқары қурбанлығында «Өзиниң крест қаны арқалы тынышлық орнатты». Ҳәрдайым сергек душпан Қудайдың халқын мазалаўға умтылады, ҳәм Мухаддес Жазыўлар оның жек көринишли исин қандай көп ҳәм ҳәр түрли жоллар менен әмелге асыратуғынына гүўалық береди. Бирақ Қудай бизди ҳәрдайым сергек болыўымызды, ҳәм илаҳий берилген даналық пенен аңлап, әўлиелер арасында тынышлықты алға сүриўге кедерги болатуғын барлық нәрсени сүйиўшилик пенен алып таслаўға умтылыўымызды қәлейди. Ийса Мәсих Өзиниң шәкиртлери арасында ким ең уллы болыўы керек деп таласқанда, бул мәрҳамәтли исле қандай бахытлы түрде шуғылланды, ҳәм ҳаўарий Паўыл шіркеўге ғамхорлық қылғанда Оның үлгисине қандай бахытлы түрде ерди.Тынышлық орнатыў ҳәр қандай баҳада тынышлыққа ийе болыўды аңлатпайды, бәлки Қудайдың еркине муўапық болған барлық нәрсени сақлаўды ҳәм Оның еркине ҳәм мухаддес сүйиўшилик тәбиятына қарсы болған барлық нәрседен бас тартыўды аңлатады. Садықлық жемиси садықлық итибарсыз қалдырылған ямаса бир шетке қойылған жерде егиле алмайды, бирақ илаҳий тәбияттың көрсетиўи ҳәм гөштен болған барлық нәрседен бас тартыў арқалы тынышлық орнатылған жерде егиледи.
Бирақ тынышлық садықлық жемиси егилетуғын топырақ та болып табылады, Масих пенен бирликтеги жанның тамыр жайған өнимдар топырағы, ҳәтте Ол бул дүньядан кетиўден алдын Өзиниңкилерге: «Мен сизлерге тынышлығымды қалдыраман, Мен сизлерге Өз тынышлығымды беремен», — дегендей. Тек Оның тынышлығынан рәҳәтленетуғынлар ғана тынышлық орната алады, ҳәм садықлық жемиси сондайлар ушын егиледи.
Садықлық ҳәм тынышлық тек ғана бул жерде бирге табылмайды. Забур 85:10-да: «Садықлық ҳәм тынышлық бир-бирин сүйди», — деп жазылған; ҳәм бул Масихтың крестине қандай дурыс қолланған. Ефесликлерге 6-да тағы да «садықлықтың көкирек қалқанынан» кейин «ҳәм аяқларыңыз тынышлық Инжилиниң таярлығы менен кийилген» келеди. Олар биз кейинги қарастыратуғын Мухаддес Жазыўда да байланыслы, «тынышлықлы садықлық жемиси».
Садықлық жемисин өндириў
Жердеги ўақтымыз тек ғана садықлық жемисин егиў ушын емес, бәлки оны өндириў ушын да, ҳәм бул Ибранийлерге 12-де айтылған, онда биз Атаның тәрбиясы арқалы «соның менен шуғылланғанларға тынышлықлы садықлық жемислериниң» берилиўин оқыймыз (Ибранийлерге 12:11). Сынақ ўақытларында, жанның терең шуғылланыўы арқалы әўлиелер тәрепинен садықлық жемиси берилгенде қандай бахытлы!
Биз басымыздан өткеретуғын ҳәр бир сынақ сүйиўши Атаның қолынан алыныўы керек, Ол бизде Ийсаның өмиринде кемисcизлигинде көринген сүйкимли өзгешеликлерди шығарыўды қәлейди; себеби бул ҳақыйқатында да садықлық жемиси. Ол ҳәрдайым Қудайдың көз алдында дурыс нәрсени қылды, ҳәм Ата Өзиниң балаларының өмиринде излеп атырған нәрсе де усы.
Тәрбияны жек көриў ямаса оның астында әлсиреў қәўипи ҳәрдайым бар, бағынышлы ҳәм шуғылланған болыў орнына. Қудай менен болған қатнасығымызды, ҳәм Оның биз бенен болған барлық ис-ҳәрекетлерин басқаратуғын сүйиўшилик ҳәм даналықты билиў, Ата тәрепинен тәрбияланғанда шыдаўымызға имканият береди. Биз Оның биз ушын үлкен ҳәм мәңги руўхый пайда келтиретуғын пайдамызды көзлеп атырғанына толық исене аламыз; ҳәм Оның қәлеўи бизди Өзиниң мухаддеслигине қатнасыўшылар сыпатында Өзине көбирек уқсатыў.
Садықлық жемисин егиўде болғаны сыяқлы, оны өндириўде де ол тынышлық пенен байланыслы. Шуғылланыў «тынышлықлы садықлық жемисин» келтиреди. Жемис берилгенде жүрек тынышлыққа толады, ҳәтте биз басымыздан өткеретуғын шараятлар ҳәм жағдайлар «қуўанышлы емес, бәлки қайғылы» болса да. Мубарек Ийса Мәсих жерде болғанда турақлы сынақ ҳәм қайғыдан өтти, себеби Ол «Қайғылы Адам, ҳәм қайғы менен таныс» болды. Оған тәрбияның кереги жоқ еди, себеби Онда барлық нәрсе тазалық ҳәм кемисcизлик еди, бирақ Адам сыпатында қайғыдан өткеннен кейин. Ол биздиң барлық қайғыларымызға меҳирбанлық пенен кирисе алады, ҳәм Ол ҳәрдайым әмир еткен нәрселер арқалы үйренген бағынышлықты басынан өткерди. Бирақ Оның барлық азап ҳәм қайғыларында жүреги тынышлыққа толды, ал ҳақыйқый жүзим сабағы сыпатында, Оның Қудайы ҳәм Атасының қуўанышы ушын садықлық жемисиниң толықлығы турақлы болды. Ҳәм Ата Өзиниң балаларында дәл сол қымбатлы жемисти көргенде қандай қуўаныш бар, ҳәтте Ул Өзиниң шәкиртлерине: «Бунда Мениң Атам даңқланады, сизлер көп жемис берсеңиз; сонда сизлер Мениң шәкиртлерим боласызлар», — дегендей (Юхан 15:8).
Садықлық жемисин көрсетиў
Филиппийликлерге 1-деги дуўа «Масихтың күнине» қарайды, ҳәм жазыўшы әўлиелердиң ол ушын «таза ҳәм айыпсыз» болыўын қәлейди, содан кейин: «Ийса Мәсих арқалы болған садықлық жемисине қатыслы толық болып, Қудайдың даңқы ҳәм мақтаўы ушын» (10,11-аятлар), — деп қосады. Масихтың күнинде тынышлықта егилген ҳәм сүйиўши Атаның тәрбиялаўшы қолы арқалы өндирилген садықлық жемиси даңқта көрсетиледи.
Бул дуўа, Масихтың даңқ күнине қарай отырып, Оның Өзиниңкилери Оның менен бирге болатуғын, сондай-ақ ҳаўарий бизди толық болыўымызды қәлейтуғын садықлық жемиси берилетуғын руўхый шараятларды да есапқа алады. Бириншиден, Паўыл әўлиелердиң сүйиўшилиги «толық билим ҳәм барлық ақыл-парасатта және де көбирек көбейсин» деп қәлейди. Филиппийдеги әўлиелердиң сүйиўшилиги Ийса Мәсихтың тутқынның мүтәжликлерин қанаатландырыўда көрсетилген еди, ҳәм оның Қудайға ҳәм оларға миннетдарлығы, олардың меҳир-муҳаббатларының христианлық оларға берген толық билимде ҳәм олардың мол сүйиўшилигиниң дурыс ағымын басқаратуғын илаҳий ақыл-парасатта турақлы түрде көбейиўи ушын Қудайдан жалбарыўында айқын көринеди.
Егер меҳир-муҳаббатлар Қудайдың алдында дурыс болмаса, ҳәм Оның Өзин билиў ҳәм Ол беретуғын руўхый ақыл-парасат пенен басқарылмаса, биз жеке өмиримизде ямаса Қудайдың жыйналысының ис-ҳәрекетлеринде ушырасатуғын барлық нәрсе ҳаққында ҳақыйқый ҳүким шығара алмаймыз; сондай-ақ Масихтың өлими арқалы биз ушын алынған қымбатлы нәрселерди мақуллай алмаймыз ямаса излей алмаймыз. Ҳәм тек ғана Масих Ийсадағы аспанлық нәрселерге умтылғанымызда ғана биз Масихтың күнине байланыслы «таза ҳәм айыпсыз» бола аламыз.Әўлиелер Масих ушын жасаўға имканият беретуғын шуғылланыўларында, садықлық жемиси пайда болады, ҳәм бул илаҳий жемис «Ийса Мәсих арқалы». Биз буны Ийса Мәсихтың Юхан 15-теги тәлиматында да таппаймыз ба, онда Ол Өзиниң шәкиртлерине: «Менде қалыңлар, ҳәм Мен сизлерде. Сабақ жүзим сабағында қалмаса, өзинен жемис бере алмайды, сондай-ақ сизлер де Менде қалмасаңызлар, бере алмайсызлар» (Юхан 15:4), — дейди. Биздиң шуғылланыўларымыз Масихқа байланыслы болмаса, Қудайдың қуўанышы ҳәм даңқы ушын ҳеш нәрсе өндире алмайды. Биз Оның өмири бизде көрсетилиўи ушын Ондағы ресурслардан турақлы түрде пайдаланыўымыз керек.
Масихтың күни адамлар бас тартқан Оның даңқын көрсетеди, ҳәм барлық әўлиелер Оның кресттеги исиниң жемиси сыпатында Қудайдың даңқы ушын Оның менен бирге көрсетиледи; ҳәм сол даңқта бул дүньядан өтип баратырған әўлиелерде ҳәр түрли жағдайларда, өмир шараятларында ҳәм шуғылланыўларда егилген ҳәм өндирилген садықлық жемиси көрсетиледи. Бирақ Ата қуўаныш табатын барлық қымбатлы жемис Руўхтың жемиси, Атаның Өзиниң улларына болған сүйиўши ғамхорлығының жемиси, ҳәм Масихтың Қудайдың оң қолындағы ресурсларының жемиси, олардан Өзиниңкилери зыяратшы жолында жүргенде пайдаланған.
