Ómirińizdegi diywallardı qulatıw
«Iman menen Eriha diywalları jeti kún qorshap alınǵannan keyin quladı.» – Evreylerge 11:30 NASB
Hár bir adam Yosua hám Eriha diywalları haqqındaǵı gúrrińdi estigen, bálkim «Yosua Eriha urısın jeńdi, hám diywallar quladı» degen qosıq qatarı sebepli. Biraq bul gúrriń ápsana yamasa mif emes. Evreyler Mısır jerinen shıqqannan keyin shama menen 40 jıl ótkende, olar jańa watanında orınlaw ushın Erihada sheshiwshi urıs ótkizdi. Eriha, diywallı qala, Izraillikler ushın úlken tosıq boldı, sebebi olardıń Wáde etilgen jerge baratuǵın jolında edi. Ol joq bolıwı kerek edi! Olar Qudayǵa isenim menen qaradı, Ol Erihanı keremet túrde alıp tasladı hám Muqaddes jerdi basıp alıw dawam ete aldı.
Yosua 6-bap bizge bul eń ózgeshe urıstıń dramalıq bayanlamasın beredi; biraq Eriha diywalları qulaǵan waqıttaǵı shıńǵa alıp keletuǵın barlıq zárúrli basqıshlardı kóriw ushın 1-6-baplardı oqıń. Bul zárúrli tariyx, sebebi bul Izrailliklerdiń Quday olardıń aldınan wáde etken jerdi qalay alǵanlıǵı haqqındaǵı iláhıy jazba (Jaratılıs 15:18). Bul millet arqalı hám bul jerde barlıq adamzat ushın Qutqarushı keledi!
Zárúrli ruwxıy sabaqlar
Yosuadaǵı zárúrli tariyxtan tısqarı, úyreniwge arnalǵan qımbatlı ruwxıy sabaqlar da bar. Yosuada tariyxıy tárepke qosımsha ámeliy hám dindarlıq tárep te bar. Izrailliklerdiń urısları haqqındaǵı jazbalar máselem, máselelerdi sheshiw ushın ruwxıy principlerdi óz ishine aladı. Biz Muqaddes Jazbadan bilgenimizdey, máselelerdi sheshiw ushın ruwxıy gúreslerge qatnasadı, bizdiń jánimizdiń dushpanı shaytan menen (Ef. 6:11-17). Shaytan máselelerdi sheshiw ushın Masihte bar bolǵan ruwxıy páziletlerden paydalanıwdan saqlawdı qáleyedi. Máselelerdi sheshiw ushın ómiriniń «Wáde etilgen jerinde» basdan keshiriwge bolatuǵın haqıyqıy muhabbat, quwanısh, tınıshlıq, dem alıw, erkinlik, úmit, qáwipsizlik hám jaqın qatnas bar. Biraq Shaytan bizdi bul jerden saqlaw ushın óziniń «Eriha diywalların» quradı. Gúman, ruwxsızlanıw hám úmitsizlik diywalları jolımızda úlken tosıqlarǵa aylanadı. Máselelerdi sheshiw ushın ómirindegi belgili bir gúna yamasa qıyınshılıq Erihaǵa aylanıwı múmkin. Tosıqlar jeńilmes bolıp kórinedi, hám Shaytan biz qorqıw menen qıynalǵanımızda yamasa máselelerdi sheshiw ushın tájiriybesiniń «shólistanında» jasawǵa razı bolǵanımızda kúledi. Ómirińizde Eriha diywalları bar ma?
Izraillikler Qudaydıń jerdegi xalqı edi. Ol olarǵa jerdegi miyras berdi hám jerdegi páziletlerdi wáde etti (Yosua 1:3). Olarǵa tek jerdi iyelew kerek edi (Yosua 1:11). Olar shólistanda 40 jıl dawamında narazılıq, shaǵım, boysınbawshılıq hám isenimsizlik sebepli boldı (Sanlar 32:13; 1 Korinfliler 10:5-11; Evreylerge 3:15-19). Endi Quday olardı «sút hám bal aǵıp turǵan» jerdi talap etiwge shıǵıwdı qáledi (Shıǵıw 3:8). Rabbı olarǵa Eriha hám barlıq jer ústinen jeńisti wáde etti. Ol sonday-aq olar menen turaqlı bolıwın wáde etti (Yosua 1:5; Yosua 6:5). Olarǵa qorqıw yamasa úmitsizleniwdiń qájeti joq edi (Yosua 1:9).
Máselelerdi sheshiw ushın ómiriniń qanday súwreti! Biz Qudaydıń xalqımız hám Ol bizge aspan miyrasın hám ruwxıy páziletlerdi berdi. Biz bul súwretten máselelerdi sheshiw ushın ómiriniń «súti hám balınan» paydalana almawımızdıń sebepleri bar ekenligin kóremiz. Narazılıq, shaǵım hám isenimsizlik shólge uqsas jaǵdaylarǵa alıp keledi. Bizdiń «Wáde etilgen jerimizdi» talap ete almawımız da sol nátiyjege alıp keledi. Biz aspan miyrasımızdan paydalanıw ushın aspanǵa jetkenshe kútiwimiz kerek emes. Quday bizdi «Iordanımızdan» ótip, házir Masihte bar bolǵan páziletlerdi talap etiwimizdi qáleyedi. Efesliklerge 1:3 bul haqqında «Rabbımız Isa Masihtiń Qudayı hám Ákesi maqtawlı bolsın, Ol bizdi Masihte aspan orınlarda hár bir ruwxıy pázilet penen páziletledi» degende usını ańlatadı. Efesliklerge 1:4-14 bizdiń ruwxıy páziletlerimizdiń bir bólegin kórsetedi. Siz olardan paydalanıp atırǵan joqpa?
«Wáde etilgen jerdiń» jaqsı nársleri bizdińki, biraq biz olardı ózimizdińki dep atawdan aldın olardı talap etiwimiz hám ózlestiriwimiz kerek (Yosua 1:3). Óliwden qorqatuǵın máselelerdi sheshiw ushın Masihte óz qáwipsizligin haqıyqattan da talap etpegen (Evreylerge 13:5). Keleshek haqqında qáweterlenetuǵın máselelerdi sheshiw ushın Masihte bar bolǵan «jánniń tınıshlıǵın» haqıyqattan da ózlestirmegen (Matta 11:29). Hárdayım shaǵım etetuǵın máselelerdi sheshiw ushın patshalıqtıń quwanıshı hám tınıshlıǵın haqıyqattan da basdan keshirmegen (Romalılarǵa 14:17). Rabbıdaǵı óz aǵa-inileri menen hesh qashan kelise almaytuǵın máselelerdi sheshiw ushın hár bir máselelerdi sheshiw ushın bar bolǵan sheksiz muhabbat jerinde haqıyqattan da júrmegen. Yoxan 15:9-dı oqıń hám Áke menen Ul arasında qansha muhabbat bar ekenligin oylań; bizge de sonsha berilgen!
Biraq bizdiń Eriha diywallarımız haqqında ne deymiz? Olar bar, sebebi Shaytan ruwxsızlanǵan máselelerdi sheshiw ushın nátiyjesiz máselelerdi sheshiw ushın ekenligin biledi. Ol sonday-aq Masihtiń páziletlerinen paydalanıp atırǵan máselelerdi sheshiw ushın Qudaydıń patshalıǵın taratıp atırǵan máselelerdi sheshiw ushın ekenligin biledi. Sonlıqtan, Shaytan bizdi jeńilgen hám bas tartıwǵa tayın tutıw ushın qolınan kelgen barlıq nárseni isleydi. Biraq Quday bizge jeńisti wáde etti (Romalılarǵa 8:37), tımsal Yosuaǵa wáde etkenindey. Ol sonday-aq bizge óziniń turaqlı jeke bolıwın wáde etti (Evreylerge 13:5), tımsal Yosuaǵa wáde etkenindey. Qorqıwǵa qájet joq (2 Timotiyge 1:7). Quday ushın Eriha diywalları joqarı yamasa qalıń emes. Quday siz ushın tayarlaǵan páziletler jerine tolıq kiriwińizge qaysı Eriha diywalı tosıq bolıp tur?
Eriha ústinen jeńis kepillik berilgen edi, biraq ol avtomatikalıq emes edi. Izraillikler jeńiske isenimli bolıw ushın Quday bergen kórsetpelerge ámel etiwleri kerek edi. Hám biz de óz diywallarımızdıń qulaǵanın kóriw ushın Onıń kórsetpelerine ámel etiwimiz kerek (Yosua 6:20). Eriha qulaǵanǵa shekemgi basqıshlarda biz qollanılǵanda anıq jeńis alıp keletuǵın bir qansha ruwxıy principlerdi kóremiz. Olardıń ekewine qaraylıq.
Eki zárúrli prinsip
Birinshi prinsip – Qudaydıń Sózin biliw hám qollanıw (Yosua 1:7-8). Bul jerdegi «Nızam» sol waqıtta xalıqta bolǵan Bibliyanıń dáslepki bes kitabın ańlatadı. Biz hár háptede Bibliyanıń bir bólegin oqıwdan kóbirek islewimiz kerek. Biz Qudaydıń Sózin ómirimizdi sıpatlaytuǵınsha úyreniwimiz kerek (Yosua 1:8). Biz onı tabıslı bolıw ushın kompromissiz boysınıwımız kerek (Yosua 1:7-8). Bul máselelerdi sheshiw ushın tabıstıń sırrı.
Yosuanıń bul dáslepki baplarınan kelip shıǵatuǵın jeńis ushın basqa bir prinsip – kesti eritiw (Yosua 3:5-7). Bul prinsip biz Qudaydıń biz úyreniwimizdi qáleytuǵın principin súwretlew ushın súwret salıp atırǵanın túsinsek, ádewir uzaq bolıp kóriniwi múmkin. Yosua 3-4-baplarda aytılǵan keste Nuh payǵambardıń kestesindey úlken qayıq emes edi; ol Izraillikler Mısır jerinen Wáde etilgen jerge sayaxat etkenlerinde ruhaniyler alıp júrgen úlken muqaddes qutı edi. Ol eń muqaddes orında – ibadat shatırında saqlanǵan. Keste Quday menen adam arasındaǵı ushırasıw ornın ańlatqan. Jılına bir ret Eski Ahd qurbanlıqlarınıń qanı Rabbı aldında kestege usınılıwı kerek edi. Bul keste Iordan dáryası arqalı Wáde etilgen jerge jol ashtı (Yosua 3:13-17). Bul keste Izraillikler Eriha átirapında júrgenlerinde olardıń ortasında alıp júrilgen (Yosua 6:8-9). Quday biz ushın salǵan súwrette, keste Isanı súwretleydi. Ol Quday menen adam arasındaǵı ushırasıw ornı (Yoxan 14:6; 1 Timotiyge 2:5). Ol gúna máselelerin sheshiw ushın Quday aldında bir ret hám máńgi usınılǵan qanı bolǵan Adam (Evreylerge 9:11-15). Ol «páziyletler jerine» jol ashqan Adam. Ol bizdiń Eriha diywallarımız átirapındaǵı isenim júrisimizdiń orayında bolıwı kerek Adam. Diywallar qulawı ushın bizdiń isenim júrisimiz Masihti oray etip alıwı kerek!
Yosuada jeńistiń basqa da kóplegen ruwxıy principleri bar, biraq bul ekewi bizdi Masihte miyrasımızdan paydalana baslaytuǵın «jerge» alıp kiriw ushın jetkilikli úlken. Eger biz Masihti ómirimizde tiyisli orınǵa qoysaq hám Onıń Sózin ómirimizdi sıpatlaytuǵınsha sińirsek, Eriha diywalı túrindegi tosıqlarǵa orın qalmaydı. Bul tosıqlar joq bolıp ketedi. Olar qulawı ushın bir az waqıt alıwı múmkin, biraq diywallar Izraillikler qaladı isenim menen jeti kún qorshap alǵansha qulaǵan joq ekenligin este saqlań! Eger principler haqıyqattan da qollanılsa, Eriha diywallarıńız qulaydı!
