Ótirik aytıw hám ótirikshiler
Rahab hám Yehu: Injil qupıyaları
Bul sorawlar hám múmkin bolǵan juwaplardı qarastırıń:
Ótirik aytıw hesh qashan qabıl etile me?HaJoqBálkim Maqsetler hesh qashan quraldı aqlaǵan ba?HaJoqBálkim
Bul qarastırılǵanda beriliwi múmkin bolǵan sorawlar Eski Testamenttaǵı Rahab hám Yehu figuraları. Oqıwdı dawam etiń.
Rahabtıń ótirigi
«Sońınan hayal eki adamdı alıp, olardı jasırǵan. Ol: ‘Ha, adamlar maǵan keldi, biraq men olardıń qayerden ekenin bilmedim. Hám ... qarańǵı bolǵanda, adamlar shıǵıp ketti. Adamlar qayerge ketkenin bilmeymen; olardı tez quwıńlar, sebebi sizler olardı qolǵa túsiriwińiz múmkin’,— dedi. (Biraq ol olardı tóbege shıǵarıp, zıǵır sapları menen jasırǵan edi.)» — Yosua 2:4-6 NKJV
Rahab Eriha patshasınıń xabarshılarına eki Izrail shpionı qalanı taslap ketkenin aytqanda, anıq ótirik ayttı. Olar ketpegen edi; ol olardı óziniń tóbesinde jasırıp atırǵan edi! Bul shpionlarǵa Izrail lagerine qashıp, Yosuaǵa qalanı ańsatlıq penen basıp alıw múmkin ekenin xabar beriwge múmkinshilik berdi.
Eger Rahab olardı qorǵaw ushın ótirik aytpaǵan bolsa, biz olardıń tutılıp óltiriliwi múmkin dep oylaymız. Hám, qızıqlısı, shpionlar haqqında ótirik aytıwdaǵı onıń sadıqlıǵı ushın, ol Erihanıń wayran bolıwınan qutqarılǵan hám Patsha David hám Rabbı Isa shańaraǵında atalıw baxtına iye bolǵan (Matta 1:5-16).
Yehudıń ótirigi
«Yehu barlıq adamlardı jıynap, olardıń barlıǵına ... ‘Baaldıń barlıq payǵambarların, barlıq xızmetkerlerin hám barlıq ruxaniylerin maǵan shaqırıńlar. Hesh kim joq bolmasın, sebebi mende Baal ushın úlken qurbanlıq bar ...’ Biraq Yehu aldawshılıq penen háreket etti, Baalǵa tabınıwshılardı joq etiw niyetinde.» — 2 Patshalar 10:18-19
Sol sıyaqlı, Yehu Baalǵa xızmet etetuǵının aytıp, uyalmay ótirik ayttı. Bunı islew arqalı ol Baaldıń barlıq jalǵan payǵambarların, xızmetkerlerin hám ruxaniylerin úlken qurbanlıqqa jıynadı. Onıń niyeti olardı óltiriw edi. Adamlar Yehu ótirik aytpaǵan bolsa, olar Baaldıń ibadatxanasında jıynalmas edi, ol jerde onıń áskerleri olardı óltirip, Baaldı Izrailden joq etiw múmkin edi dep aytıwı múmkin. Rabbı Yehudıń isleri ushın sıylaǵan sıyaqlı, onıń shańaraǵınıń tórt áwladı Izrail taxtın iyelewin wáde etken.
Qupıya, basqatırma
Solay etip, bizde qupıya bar – jiddiy xristian ushın basqatırma. Bizde Qudaydıń maqsetlerin ámelge asırıwǵa járdem bergen sıyaqlı anıq ótirik aytqan eki adam bar sıyaqlı. Hám hár biri Rabbıdıń arnawlı maqtawı menen sıylanǵan. Ótirik aytıw durıs edi me? Ótirik aytıw duwaǵa alıp keletuǵın qural edi me?
Sıltewler
Geybir adamlar Rahab isenimsiz edi, ele isenim shańaraǵınan tıs edi deydi. Ol jaqsı bilmegenligi ushın keshiriliwi múmkin edi. Yamasa basqalar ol jańa isenim iyesi bolǵan bolıwı múmkin, biraq Rabbı Ruwxı ele onıń ómirin basqarıp, onıń eski, qayta tuwılmaǵan jollarınan qutqarmaǵan edi deydi. Biraq, bul Yehudıń haqqında aytıw múmkin emes! Ol Izrail adamı, Qudaydıń saylanǵan xalqınıń biri edi. Ekewi de toǵızınshı buyrıqqa qarsı gúnalı ótirikler ayttı (Shıǵıw 20:16). Rahab ele isenim iyesi bolmasa da, moralıq nızam da ótirik aytıwdıń qáte ekenin úyretedi. Musa nızamı astında yamasa moralıq nızam astında hesh qanday sıltew joq. Sonlıqtan bul qupıyanıń juwabı ne?
Qátelespeń!
Qátelespeń! Quday ótirikti jek kóredi (Nátiyjeler 6:16-19). Ótirik shaytannan kelip shıqqan (Yoxanna 8:44). Haqıyqattıń hár qanday buzılıwın hesh qashan aqlaǵa umtılmań; bul tómenge qaray óte tayǵaq jol. Rahab hám Yehudıń aytqan ótirikleri Qudaydı húrmetlemedi hám Onıń erkinde kelip shıqpadı. Shınında da, shpionlardı qorǵaw hám Baaldıń jalǵan payǵambarların, xızmetkerlerin hám ruxaniylerin joq etiw, ótiriktiń járdemisiz Qudaydıń kúshi menen ámelge asırılıwı múmkin edi! Olardıń jalǵanlıqları olardıń jeke xarakterin buzǵan, Qudaydıń kúshin hám qábiletin arzanlatqan hám búgingi kúnde kóp xristianlardı shatastıradı.
Rabbı shpionlardı jasırıwı múmkin edi me? Ha, álbette! Axır-aqıbetinde, Ol Davidti Patsha Sauldan jasırǵan joq pa, patsha David hám onıń adamları jaylasqan gúmbezge kirgende (1 Samuel 24:3-4)? Hám Rabbı Babilon tutqınlıǵınan qaytıp kelgen barlıq Izrailliklerdi «bir adamday» Yerusalimge jıynaǵan sıyaqlı (Naxemiya 8:1), Ol Baaldıń barlıq izbasarların bir jerge jıynawı múmkin edi me? Álbette, Ol múmkin edi!
Onda qutqarıw hám patshalıq duwaları aytılǵan ótirikler menen hesh qanday baylanısı joq edi. Rahab Izrail Qudayına bolǵan isenimi hám isenimi ushın duwa etilgen. Ol shpionlardı tınıshlıq penen qabıl etkeni ushın sıylanǵan (Evreylerge 11:31), ótirik aytqanı ushın emes. Bunnan tısqarı, esaptı dıqqat penen oqıǵanda, Yehu Baaldıń izbasarların joq etkeni ushın dawamlı patshalıq wáde etilmedi. Bul onıń Ahab úyine Qudaydıń húkimin orınlaw hám onı pútkilley joq etiw iskerligi menen baylanıslı edi. Baaldıń tabınıwın joq etiw Quday tárepinen ótirik sebepli maqullana almaydı sıyaqlı! Bul Injil esabında tek ǵana faktikalıq bayanat retinde jazılǵan.
Juwmaq
Solay etip, geybir adamlar Rahab hám Yehudıń ótirikleri keshiriletuǵın, hátte zárúr dep oylasa da, biz hesh kim, ásirese xristian, hesh qashan ótirik aytpawı yamasa onı qollanıwdı qorǵamawı kerek dep isenimli bolamız.
