NURLANDIRILGAN Má́sih tárepinen
Injil mánisinde, «nur» ápiwayı «kúndizgi nur» dan góre «nurlandırıw» sıyaqlı bir nársege kóbirek tiyisli. Qudaydıń xalqı sıpatında, má́sihshiler óz jámiyetine Qudayǵa tiykarlanǵan, Injil tárepinen nurlandırılǵan kózqaras alıp kele aladı. Sózlikte nurlandırılǵan adam «faktikalıq jaqtan jaqsı xabardar, basqa pikirlerge tolerantlı hám ratsional pikir menen basqarılǵan» dep aytıladı. Bul anıqlamaǵa men nurlandırılǵan má́sihshi tek ǵana faktikalıq jaqtan jaqsı xabardar hám basqa pikirlerge tolerantlı emes, bálkim Quday Sóziniń haqıyqatın búgingi dúnyanıń máselelerine itibar menen qollanıw ushın Muqaddes Ruwx tárepinen basqarılǵan dep qosaman.
Sózlik «kúndizgi nurdı» «quyash nurı» dep anıqlasa da, «nurlandırılǵan» má́sihshi onı «Uldan kelgen nur» dep anıqlaydı! Neshige? Sebebi Qudaydıń Ulı, Isa, былай dedi: «Men dúnyanıń nurıman. Kim Maǵan erse, hesh qashan qarańǵılıqta júrmeydi, bálkim ómir nurına iye boladı» (Yuxanna 8:12 NIV). Bul ayattaǵı «nur» sózleri grek tilindegi phos sózinen alınǵan bolıp, kózge kórinip turǵan nurǵa hám aqılǵa jetetuǵın nurǵa tiyisli.
Má́sihshilerde má́sihshi emeslerde joq nárse bar bolǵanı ushın, má́sihshiler joq jámiyet Quday tárepinen nurlandırılǵan túsiniwdi joǵaltadı. Biz Má́sihdi Qutqarıwshımız dep tán alǵanlar, Jaratıwshınıń nurın dúnyaǵa jetkeriwimiz kerek – bul qarańǵı dúnyanıń qarańǵılıǵın tesip ótetuǵın «nur». Biz Isanı dúnyaǵa solay usınamız. Ol óz ergenlerine былай dedi: «Sizler dúnyanıń nurısızlar ... Nurlarıńızdı adamlar aldında jaqtırtıń, olar jaqsı islerińizdi kórip, aspanlardaǵı Ákeńizdi maqtasın» (Matta 5:14,16).
Nur kóriw ushın. Má́sihshiler dúnyanıń qalǵan bóleginen sotsiallıq jaqtan ajıratılmawı kerek, biz kóbinese solay etemiz. Qayerde bolsaq ta, nurımız kórinetuǵın hám esitiletuǵın bolıwı kerek. Háreketlerimiz sózlerimizden kúshlirek sóylewi kerek! Doslarımız, qonshılarımız hám kásipdeslerimiz Qudaydıń nurın ishimizde islep atırǵanın kórgenlerinde, olar Isa Má́sihdiń Ózi tárepinen tásirlenedi. Injilde Qudaydıń nurlandırıwına iye bolǵan adamnıń islerdi qalay jaqsı jaqqa ózgertkenligin kórsetetuǵın kóplegen mısalı bar.
Qudaydıń Qorǵawın Kóriw
2 Patshalıqta, Elisha, «Qudaydıń adamı», Aramey áskerleriniń «kúshli kúshi» ushın nıshan boldı. Onıń úyi bir tún boyı qorshap alındı hám onıń xızmetshisi óz kózleri menen kórgen nársesinen qorqıp ketti: «Atlar hám arbalar menen ásker qalanı qorshap alǵan edi.» Ol qorqıw menen soradı: «Ne isleyik?» Elisha juwap berdi: «Qorqpań ... Biz benen bolǵanlar olardan kóbirek.» Sonnan keyin ol duwa etti: «Ya Rabbı, onıń kózlerin ash, solay etip ol kóre aladı,» hám onıń xızmetshisi «Elisha átirapındaǵı tawlardı atlar hám ot arbaları menen tolı» kórdi (2 Patshalıq 6:8-23).
Eger bizdi qorǵap turǵan Qudaydıń úlken kúshlerin túsingenimizde, ózimizdi ádewir jaqsıraq seziner edik. Bizdiń kórinetuǵın dushpanlarımız bizdiń kórinbeytuǵın qorǵawshılarımız tárepinen qorshap alınǵan. Quday tek ǵana bizge jaqsılıq ushın, ruwxıy rawajlanıwımız hám jetilisiwimiz ushın ekenligin bilgen nárselerdiń bizge jetisiwine ruqsat beredi. Ózimizdiń jeke, shańaraqlıq, shirkew hám jámiyetlik ómirimizde Qudayımızdan úlken hesh nárse hám hesh kim joq ekenligin este saqlań.
Qutqarıwshını Ustap Turıw
Luka 2:21-40-ta, eki kekse adam, Simeon hám Anna, dúnya waqıyalarına Qudaydıń nurlandırılǵan kózqarasın kórsetti. Olardıń ekewi de Ierusalim ibadatxanasında Má́sihdiń tuwılıwın «kútip» atırǵan edi. Yusuf hám Maryam ózleriniń kishkene Isanı segizinshi kúni súnetke otırǵızıw ushın alıp kelgenlerinde, Simeon hám Anna ekewi de Qudaydı dúnya ushın Qutqarıwshı bolıp tuwılǵan náresteniń sawǵası ushın maqtaǵan edi. Ibadatxana jumıslarınıń gúriw-gúriwi hám diniy isler menen bánt bolǵan kópshilik arasında, bul eki kekse adam «Ruwh tárepinen qozǵalǵan» hám balanıń hám Qudaydıń Ol arqalı ámelge asırıwdı maqset etken barlıq nárseler ushın «Qudayǵa shúkirshilik bildirgen» edi.
Hár kimde dúnyanıń nurı joq. Injil tek ǵana ómirleri ústinen Má́sihdiń Rabbılıǵın qabıl etkenlerdiń ǵana Qudaydıń nurına iye ekenligin aytadı, bul olardıń islegen hár bir isine tásir etedi. Simeon hám Anna sıyaqlı isenimli kekseler ushın Qudayǵa shúkirshilik eteyik, olar kútti hám aqırında Qutqarıwshını kórdi hám ustap turdı. Olardıń ekewi de átirapındaǵılarǵa bul bala sebepli ne bolatuǵının ayttı. Olardıń nurlandırılǵan kózqarası basqalardı tásir etti. Biz de nurımızdıń basqalardı tásir etiwine duwa etiwimiz kerek.
Qudaydıń Támiyinlewiniń Tájiriybesi
Matta 14-te, Isa kóplegen adamlarǵa sabaq berip hám emlep atırǵan edi. Onıń shákirtleri adamlar kúni boyı hámme nárse jabılǵansha tamaqlanıwı kerek dep qáweterlendi. Olar Isanı toqtap, kópshilikti jiberiwge shaqırdı. Biraq Isa былай dedi: «Olar ketiwleri shárt emes. Sizler olarǵa bir nárse berip tamaqlantırıń.» Nurlandırılǵan kózqaras islerdiń solay bolıp shıǵıwın kóredi, solay etip bir jas jigittiń bes nan hám eki balıqtan ibarat piknik túsligi mıńlaǵan adamdı tamaqlantırıwǵa jetti! Bul túslik, Isaǵa isenim menen berilgen, jetkilikli boldı.
Bunnan keyin dárhal, Isa shákirtleri Galiley teńizin kesip ótip atırǵanda qattı dawılǵa ushıradı. Qarańǵı edi hám olar jaǵadan ádewir uzaqta edi. Shákirtler suw ústinde ózlerine qaray júrip kiyatırǵan birewdi (Isanı) kórdi. Olar qorqıp ketti! Sonnan keyin Isa olarǵa batırlıq etiwdi hám qorqpawdı ayttı. Piter, gúman hám isenimniń ájayıp aralaspasında былай dedi: «Rabbı, eger Sen bolsań ... maǵan suw ústinde Saǵan keliwdi buyır.» Isa: «Kel» – dedi hám Piter keldi!
Isa Piterdiń isenimi shayqalǵanda onı qutqarıwı kerek edi. Men Piterdi sınlap atırman; men qayıqtan hesh qashan shıqpaǵan bolar edim! Men búgin Isa tárepinen basqa jollar menen sınlap atırman. Men isenimimdiń sozılıp atırǵanın kórip atırmanba? Qutqarıwshım Ózin maǵan kúnnen-kúnge kóbirek dálillep atırmaba? (Matta 14:13-21, 22-36). Men bul jazılǵan waqıyalardı aynadaǵıday kórip atırman. Men dúnyada Onıń nurı sıpatında jasap atırmanba? Men júrgen jerimde, islegen jerimde hám jasaytuǵın jerimde Qudaydı sáwlelendiremenbe? Men qarańǵılıqta Quday ushın hám jaqsılıq ushın tásirmenbe?
Duwaǵa Juwap Berilgenin Kóriw
Isanıń krestke keriliwi hám tiriliwinen keyin, jas má́sihshi shirkewi óse basladı. Húwiller 12:1-19-da biz Patsha Herodtıń Isanıń bul ergenlerinen qorqıp, olardıń ayırım basshıların qamaqqa alǵanın, Yakobtı óltirgenin hám Piterge de solay etiwdi niyet etkenin oqıymız: «Biraq shirkew onıń ushın Qudayǵa shın júrekten duwa etip atırǵan edi» (Húwiller 12:5). Bul má́sihshiler Qudaydıń Piterdi óz táǵdirinen azat etiwine shın mániste úmit etkenbe, bilmeymiz. Injilde Maryam (Yuxanna Marktıń anası) úyinde duwa etip atırǵan topar Piter onıń sudınan bir tún burın esikti qaǵıp turǵanda óz qulaqlarına hám kózlerine isenbedi dep aytıladı. Olar esikti ashqan xızmetshi qız Rodanı «aqılıńızdan adastıńız» dep ayıpladı. Biraq bul Piter edi! Hám «olar tań qaldı» (Húwiller 12:15-16).
Geyde ishimizde Qudaydıń nurına iye bolıw isenimimizdi sınaydı. Quday bizden tek bir qádem alǵa basıwımızdı qáleydi. Ol bizdi Ózi isley alatuǵın nárseler menen tań qaldıradı. Bul jaǵdayda Piter de, perishte tárepinen túrmeden shıǵarılıp atırǵanda, bunı tús bolǵannan basqa hesh nárse dep túsingen joq. Dúnyanıń Nurın biliw, Onıń hám Onıń jolları haqqında hámme nársen bilemiz degen mánisti ańlatpaydı. Biz hesh qashan «Men Ol haqqında biliwge bolatuǵın hámme nársen úyrendim!» dep ayta alatuǵın dárejege jetpeymiz.
Jaqtırtıw Usıń Saqlanǵan
Aqırında, Húwiller 27-de biz Pawldan, Rimge baratuǵın kemede tutqınǵa alınǵan hám qaraqshılıq astına alınǵan basqa bir dáslepki Shirkew xızmetshisinen úyrenemiz. Qattı dawılǵa ushırap, ol bir neshe kún boyı jolınan adastı. Eki hápteden keyin olar jerge qaray ájiz túrde aǵıp baratırǵanın túsindi. Ekipajdıń «kúndizgi nur ushın duwa etkenligi» qızıqlı. Olarǵa kúndizgi nur kerek emes edi – olarǵa nurlandırılǵan adamnan sóz kerek edi!
Pawl былай dedi: «Hesh birińiz joǵalmaydı; tek keme joq etiledi. Keshe tún meniki bolǵan hám men xızmet etetuǵın Qudaydıń perishtesi menim qasımda turdı» (Húwiller 27:22-23). Pawl Qudayǵa bolǵan isenimin tastıyıqladı, geyde olar Maltanıń jaǵasındaǵı qum tóbesinde kemeniń qıyratılıwınan azap shegiwleri kerek ekenligin túsingen bolsa da. Waqıyalar Pawl aldınnan eskertkenindey boldı. Ol dúnyanıń Nurın bilgenligi ushın, Isa tásirin átirapındaǵılarǵa jaqtırttı. Rim gvardiyaları, basqa jolawshılar, ekipaj hám olardı miyrimlilik penen qarsı alǵan Malta xalqı, barlıǵı Isa Má́sihdiń dálillerin Pawldıń nurı, ómiri hám táliymatları arqalı kórdi (Húwiller 27).
Qudayǵa tiykarlanǵan adamnıń anıqlamasına qaytayıq: «Nurlandırılǵan má́sihshi tek ǵana faktikalıq jaqtan jaqsı xabardar hám basqa pikirlerge tolerantlı emes, bálkim Muqaddes Ruwx tárepinen basqarılǵan bolıp, Quday Sóziniń haqıyqatın búgingi dúnyanıń máselelerine itibar menen qollanadı.» Elisha, Simeon hám Anna, Isanıń shákirtleri, xızmetshi qız Rhoda hám tutqın Pawl barlıǵı bul anıqlamaǵa sáykes keledi.
Onıń Nurı Ómirińizde
Endi men ózime bir neshe soraw beremen, hám sizdi de solay etiwge shaqıraman: Isa Má́sih nurı menim ómirimnen shıǵıp turama? Adamlar menim qasımda jasaw arqalı Isanı ózleriniń Qutqarıwshısı sıpatında qabıl etiwge tásirlenedime? Men shańaraq aǵzalarımdı Má́sih ushın tásir ettimbe? Menim jeke ómirim basqa dindegi (yamasa hesh qanday dini joq) adamlarǵa Qutqarıwshını oylaw ushın shaqırıq usınadıma? Ómirimniń aqırına kelgenimde, men haqqımda «Ol Isa Má́sihke ómiriniń hár bir tarawında erdi» dep aytıladıma? Úmit etemen. Hám men siz ushın da sol úmitke iye men, sebebi Piter bizge «saylanǵan xalıq, patshalıq ruwxaniylik, muqaddes millet, Qudayǵa tiyisli xalıq» ekenligimizdi aytadı, solay etip bizdi qarańǵılıqtan Óziniń ájayıp nurına shaqırǵan Onıń maqtawların járiyalawımız múmkin (1 Piter 2:9).
Qudaydıń Nurı Loy Idıslarda
«Sebebi Quday, ‘Qarańǵılıqtan nur jaqtırsın,’ degen, Óz nurın júreklerimizge jaqtırttı, solay etip bizge Má́sihdiń júzinde kórsetilgen Qudaydıń dańqınıń bilim nurın berdi. Biraq bizde bul qazına loy idıslarda bar, bul barlıqtan asıp túsetuǵın kúsh Qudaydan ekenligin, bizden emes ekenligin kórsetiw ushın.» (2 Korinflilerge 4:6-7)
