KITAPTAN ÚYRENEMIZ MIKAH: Keshirimnen de artıq
«Seniń sıyaqlı Quday kim bar? Ol gúnálerdi keshiredi, Óz miyrasınıń qaldıǵınıń qarsılıq kórsetken islerin ótkeredi. Ol Óz qáháretin máńgi saqlamaydı, sebebi Ol ózgermeytuǵın muhabbetti jaqsı kóredi. Ol bizge taǵı da rahm etedi; Ol bizdiń gúnálarımızdı ayaq astına basadı. Ya, Sen barlıq gúnálarımızdı teńizdiń tereńligine taslaysań.» Mikah 7:18-19 NASB
Keshirilgen tutqın jámiyet tárepinen berilgen jazadan azat etiledi, jınayat ushın jazalardı tólemeydi. Keshirim jaqsı minez-qulıq, shańaraq múrájáátleri yamasa siyasiy basım sıyaqlı hár qanday sebepler menen beriliwi múmkin. Biraq hár bir jaǵdayda, nızamlı keshirim berilgende, bul jınayatshınıń ayıpsız ekenligi dálillengenligi ushın emes – áytpese bul keshirim bolmas edi. Keshirimde, ayıplı tárep keshiriledi, biraq ayıpsız dep tabılmaydı.
Quday keshirgende
Quday bizdi gúnálarımız ushın keshirgende, Onıń keshirimi keshirimnen de artıq. Biz tek ǵana keshirilmeymiz, sonıń menen birge ayıpsız dep te tabılamız. Biz ádillikke eristik, yaǵnıy Qudaydıń kóz aldında ádil etildik. Ekinshi Korinflikler 5:21 de Masihte biz «Qudaydıń ádilligi bolamız» delingen. Qudaydıń ádilligine erisken dep tán alınıw, álbette, keshirimnen de artıq! Bul qalay múmkin? Bul Qudaydıń kámil Ulı, bizdiń ornımızǵa, gúnálarımız ushın krestte ólim jazasına ushıraǵanı ushın.
Rimliler 3:25-26 da Masihtiń bizdiń gúnálarımızǵa baylanıslı Qudaydıń ádil talapların qanaatlandıra alǵanlıǵı ushın, Qudaydıń «ádil hám Isaǵa isengen adamdı ádillewshi» ekenligi aytılǵan. Solay etip, máselexshiler áwliye Qudayǵa qarsı islegen jınayatlarınıń aqıbetlerinen keshirimnen de kóp nárse aladı. Keshiriliw hám gúnálardıń keshiriliwi jetkilikli dárejede jaqsı bolar edi, biraq Masihte bizdiń jınayatlarımız pútkilley joq etiledi hám biz ádil dep járiyalanabız – gúna islemegendey. Qanday ájayıp! Qudayımız qanday ullı!
Payǵambar Mikah óz payǵambarlıqlarınıń sońǵı babında bul ullı haqıyqat haqqında jazdı. Ol eki qosıq qatarında, bizge keshirimnen de kóp nárse beretuǵın Qudayımızdı quwanısh penen maqtaǵan. Kontekstte, bul ayatlardaǵı bereketler Ibrahimiylik kelisim boyınsha Qudaydıń olardıń shártsiz wádeleri sebepli evrey xalqına arnalǵan edi. 20-ayatta biz oqıymız: «Sen Yaqubqa haqıyqattı hám Ibrahimge ózgermeytuǵın muhabbetti bereseń, bulardı Sen áyyemgi dáwirlerden baslap ata-babalarımızǵa wáde etken ediń.» Bul evrey xalqına berilgen wádeler Masihtiń, Rabbımız Isa Masihtiń tamamlanǵan jumısı sebepli aqır-aqıbetinde orınlanadı. Biraq bul ullı bereketler házir isenim menen Masihte bolǵan barlıq adamlarǵa álbette qollanıladı. Máselexshiler sıpatında, biz házir Qudaydıń Ózinen keshirimnen de artıq bolǵan múnásip emes orınǵa iye boldıq.
Sol waqıttaǵı mútájlik
Payǵambar Mikah Izrail hám Yahuda patshalıqlarındaǵı xalıqtıń kópshiligi Rabbıǵa erip atırǵan joq edi. Haqıyqatında da, Mikah dáwirinde Quday Izrail arqa patshalıǵınıń Assyriya imperiyasınıń qolına túsiwine ruqsat berdi, shama menen eramızǵa shekemgi 722-jılı. Mikahdıń Izrail arqa patshalıǵınıń paytaxtı Samariyaǵa húkim shıǵarıw payǵambarlıǵınıń haqıyqatı búgingi kúnde de kórinedi. «Sebebi men Samariyanı ashıq jerde úyindiler úyimi etemen, júzim egisleri ushın orın. Men onıń tasların oypatlıqqa tógemen, hám onıń tiykarların ashıp qoyaman» (Mikah 1:6). Samariyanıń áyyemgi ornına kelgenler kóz aldında orınlanǵan payǵambarlıqtı kóredi. Júzim shıbıqları hám miywe terekleri bir waqıtları maqtanıshlı bolǵan qalanıń qulap túsken tasları hám wayran bolǵan tiykarları arasında ósip atır.
Yahuda qubla patshalıǵı Izrail arqa patshalıǵınan shama menen 150 jıl kóp jasaydı. Mikahdıń xızmeti Yahuda patshalarınıń úshewiniń húkimranlıǵın qamtıydı (Mikah 1:1). Yotam hám Hezekiya jaqsı patshalar bolǵanına qaramastan, olar xalıqtı Qudayǵa qaytara almadı. Mikahdıń xızmeti nátiyjesinde Hezekiya húkimranlıǵı dáwirinde Yahudada úlken oyanıw bolǵanına qaramastan (Yeremiya 26:18-19), bul xalıqtı ózgertiw ushın jetkilikli emes edi. Oyanıwdıń ulıwma tásirleri qısqa múddetli boldı, hám xalıq ulıwma moral hám butparastlıq jollarında dawam etti. Bul jaǵdayǵa qarsı Mikah óz húkim waǵızların ayttı. Yahuda aqır-aqıbetinde eramızǵa shekemgi 586-jılı keńeyip atırǵan Vavilon imperiyasına boysındı – Mikahdıń waǵızınan shama menen 100 jıl ótkennen keyin.
Búgingi kúndegi mútájligimiz
Búgingi kúnde bizdiń elimizde moral hám ruwxıy jaǵdaylar tańqalarlıqtay uqsas. Bizde ele de Bibliya principlerine isenetuǵın bir qatar milliy basshılar bar bolǵanına qaramastan, hám elimiz boyınsha kóp dindar er adamlar hám hayallar bar bolǵanına qaramastan, elimiz ulıwma Qudaydan uzaqlasıp barmaqta. Biz ele de «Quday astındaǵı bir milletke» sadıqlıq wáde etsek te, hám ele de «Qudayǵa isenemiz» valyutasın qollansaq ta, hám ele de «Quday Amerikani qollasın» dep qosıq aytsaq ta, ulıwma elimiz Qudaydıń moral standartlarınan uzaqlasıp barmaqta. «Baxtqa umtılıw» hár kimniń óz kóz aldında durıs bolǵan nárselerdi islew ushın múmkinshilik yamasa sıltaw sıpatında túsindirilmekte (Hákimler 17:6; 21:25). Nátiyjede, abortlar sanı ósiwde dawam etpekte. Gey háreketi jámiyetlik tán alıwǵa erisiwde dawam etpekte. Butparastlıq ámeliyatları kóbejiwde dawam etpekte. Zorlıq hám nızamsız jınıslıq qatnasıqlar medianı suw basıwda dawam etpekte. Bizge Amerikada úlken ruwxıy oyanıw kerek – túp-tamırdan baslap, elimiz boyınsha taralatuǵın oyanıw. Bul bolıwı múmkin! Kóp úmitsiz adamlar ele de keshirimnen de kóp nárse beriwge tayın Qudaydı tanıwı ushın úlken oyanıw ushın duwa eteyik.
Mikah belgili payǵambar Yesayanıń zamanlası edi. Yesaya xalıqaralıq isler boyınsha óte bilimli bolıp, kóbinese joqarı lawazımdaǵılarǵa sóylep hám xızmet etken bolsa, Mikah kóbirek awıl waǵızshısı hám payǵambarı edi. Biraq Mikahdıń payǵambarlıqlarında hesh qanday «awıl» yamasa ápiwayı nárse joq! Qudaydıń Sózi sıpatında, ol Yesayanıń payǵambarlıqları sıyaqlı birdey «kúshke» iye. Mikah kitabınıń jaqsı bólegi ayıplaw hám apat penen sıpatlanǵan bolsa da, «rahmet hám dańq» bólimleri de bar. Quday tek ǵana Óz xalqınıń gúnáların húkim etiwge tiyis Quday emes, Ol sonıń menen birge Óz xalqın miyrimlilik penen qutqara hám tikley alatuǵın Quday. Mikahdıń eń belgili payǵambarlıqları bolashaq bereketler haqqındaǵı bul xabarlardan biri. Mikah 5-te, Betlehem Masihtiń tuwılǵan jeri sıpatında boljanǵan. Bul payǵambarlıqtıń tiykarǵı itibar Masihtiń qayerde tuwılıwında emes, al Onıń Óz xalqı, Izrail ushın ne isleytuǵınında. Ol turadı hám Óz xalqın baǵadı hám olardı hár bir dushpannan qutqaradı. Izrail’diń eń ullı kúnleri ele aldında.
Qudaydıń keshirimnen de artıq bereketi
Mikah 7-den alınǵan tekstimiz de Mikahdıń bereket payǵambarlıqlarınan biri. Bul jerde wáde etilgen bereketler bolashaqta óziniń sońǵı orınlanıwın tabadı dep aytılǵan edi. Izrail xalqınıń bir bólegi, bul jerde «Onıń miyrasınıń qaldıǵı» dep atalǵan, Masihti biykar etkenlerinde olar biykar etken Qudaydıń miyrimlilik penen hám rahm etip keshirimnen de kóp nárse beretuǵın Quday ekenligin tabadı. Hám biz, Masihti haqıyqıy Masihiy sıpatında tanıǵanlar, házir de bul keshirimnen de artıq bereketlerdi basdan keshirip atırmız. Mikah 7-den bizdiń gúnálarımız jeńilgenligin úyrenemiz. Áyyemgi dáwirlerde dushman boysındırılǵanda «ayaq astında» dep aytılǵan, hám sol sıyaqlı bizdiń gúnálarımız jeńimpaz Chempionımız tárepinen basıp ótildi. Rabbı tek ǵana bizdiń gúnálarımızdı ótkermedi, Ol bizdiń gúnálarımızdı Óziniń jeke dushmanı sıpatında kórip, olardı jeńdi.
Hám bul jeńilgen dushman bizdi jaman yadlar menen qıynaw ushın aspan esiklerinde qalıwǵa ruqsat etilmeydi. Barlıq gúnálarımız «teńizdiń tereńligine taslanǵan» (Mikah 7:19). Olar pútkilley joq etilgen hám hesh qashan qaytarılıp, bizdi ayıplaw ushın qollanılmaydı. Hám bul házirgi múmin ushın sol waqıttaǵıday durıs! Biz Rabbı bizdiń gúnálarımızdı umıtıwı ushın aspanǵa shekem kútiwimiz shárt emes. «Shıǵıs batıstan qansha uzaq bolsa, Ol bizdiń qılmıslarımızdı bizden sonsha uzaqlastırdı» (Zabur 103:12). Bizdiń gúnálarımız Qudaydıń ádillik sudında endi eslenbeydi. Ádil Hákim Ózi bizdi jaqsı kóredi hám bizdiń gúnálarımız haqqında hesh qashan pikirin ózgertpeydi. Olar máńgi joq bolǵan hám «Ol Óziniń ózgermeytuǵın muhabbetin jaqsı kóredi.» Bizge keshirimnen de kóp nárse bergen Qudaydı máńgi maqtaǵaymız.
Bul biz ushın ne ańlatadı
Mikahdıń xabarın qabıl etiwimiz Qudayǵa sheksiz shúkirshilik hám maqtaw bolsa da, biz bunday xabar basqalar menen bolǵan qatnasıqlarımızǵa qalay tásir etiwi kerek ekenligin de esapqa alıwımız kerek. Koloseliler 3:12-14 bizge mınanı aytadı: «Sonlıqtan, Qudaydıń saylap alǵan xalqı sıpatında, áwliye hám súyikli, ózińizdi rahm, miyrimlilik, jumsaqlıq hám sabır menen kiyiniń. Bir-birińizge shıdamlı bolıń hám bir-birińizge qarsı bolǵan hár qanday narazılıqlardı keshiriń. Rabbı sizdi keshirgendey keshiriń. Hám bul barlıq pazıyletlerdiń ústine muhabbetti kiyiniń.» Biz Rabbı bizdi keshirgendey keshiriwimiz kerek pe? Qanday múmkin emes buyrıq! Biraq Quday bizden dál usı nárselerdi soraydı.
Quday bizge bergen muhabbat hám keshirimdiń ullılıǵın esapqa alıp, biz óz qatnasıqlarımızǵa itibar menen qarawımız kerek. Men kim menen narazılıqta bolǵan adam bar ma? Men kimge qarsı, bálkim uzaq waqıttan beri, kek saqlap atırman ba? Ómirimde keshire almaytuǵın hám jarasıwǵa bolmaytuǵın jaǵday bar ma? Qudaydıń Sózi bizge keshiriwimiz kerek ekenligin aytadı – Quday bizdi keshirgendey! Biraq siz aytıwıńız múmkin, «Men jaraqatlandım! Maǵan qıyınshılıq boldı!» Bul durıs bolıwı múmkin, biraq Quday bizdiń gúnálarımız hám qáte-kemshiliklerimiz sebepli qansha ret qayǵı shekti hám qıyınshılıq kórdi? Biraq Onıń bizge bolǵan muhabbeti ózgermeydi hám bizdiń qáte-kemshiliklerimizdi keshiriwi ápiwayı keshirimnen de asıp túsedi.
Biz barlıǵımız «ekinshi táreptiń» bizdi keshirimli ruwxta hám jarasıwǵa alıp keletuǵın qanday da bir háreket baslawın óz minnetimizge alıwǵa beyimligimiz bar. Biraq Quday bizdiń jaǵdayımızda barlıq baslamanı óz moynına alǵanın esleyik. Sonlıqtan, bizdiń wazıypamız tek ǵana Qudayǵa Onıń biz ushın islegen isleri ushın shúkirshilik hám maqtaw bildiretuǵın júrekler hám erinlerge iye bolıw emes. Bizdiń ómirimiz de Oǵan maqtaw keltiriwi kerek, hár kimge – sonday-aq bizde máseleler bar bolǵanlarǵa da – Onıń ózgermeytuǵın, keshirimnen de artıq muhabbetin kórsetiw arqalı.
