Quday Yusha ushın bir kún qostı
«Yusha Rabbige sóyledi ... Sonday etip quyash toqtap qaldı ... hám shamalı bir kún boyı batıwǵa asıqpadı. Hám onday kún, onnan aldın yamasa keyin bolǵan emes, Rabbimiz adamnıń dawısına qulaq salǵan; sebebi Rabbimiz Izrail ushın urıstı.» — Yusha 10:12-14 NKJV
2012-jıldıń kabisa jılı ekenligin bayqadıńız ba? Hár tórt jılda bizdiń kámil emes kalendarımız Qudaydıń kámil jaratılıs kalendarı, quyash jılı menen teńlesiw ushın bir kún qosadı. Kabisa jılı bizdiń 365 kúnlik jılımızdan bir kún uzın boladı, hám sol qosılǵan kún, 29-fevral, kabisa kúni dep ataladı.
5000 jıldan aslam waqıt burın, birinshi kalendar jaratıwshılar, Sumerler, óz kalendarları menen quyash jılı arasındaǵı ayırmashılıqlardı teńlestiriw ushın hár jılı bes kúnge shekem qostı. Biraq olardıń háreketlerine qaramastan, ayırmashılıqlar saqlanıp qaldı. Shamalı 3600 jıl burın, Patsha Hammurabi Vavilon kalendarına bir tolıq ay qostı, onı máwsimlik ózgerisler menen teńlestiriw ushın. Shamalı b.e.sh. 238-jılı, Egipet húkimdarı Ptolemey Euergetes birinshi kabisa jılın usınıs etti, biraq onıń máslahátshileri bul ideyanı biykar etti. B.e.sh. 46-jılǵa kelip kalendar máwsimler menen sonday dárejede sáykes kelmey qaldı, sonlıqtan Yuliy Sezar bir jılǵa 80 kún qostı, bul «shatasıqlıq jılı» dep ataldı! Keyin ol kabisa jılınıń kalendarǵa turaqlı túzetiw bolıwın buyırdı. Onıń sistemalı túrdegi túzetiwi búgingi kúnde de dawam etedi, biraq 1582-jılı Rim Papası Grigoriy XIII tárepinen bir neshe ózgerisler kirgizilgenligi sebepli ol Grigoriy kalendarı dep ataladı.
Biz kámil emes kalendarımızdı Qudaydıń kámil kalendarı menen sáykeslestiriw ushın hár tórt jılda bir kún qosıw arqalı «quwıp jetip» atırǵanımızda, Quday Óz kalendarın ózgertiwge razı boldı, Óz xalqına Yusha dushpanları, Amoriyalıqlardı jeńiw ushın jalbarǵan qosımsha kúndi beriw ushın. Biz bul 366 kúnlik jıldı jasap atırǵanımızda, Yusha sıyaqlı Qudayǵa jalbarǵanlar Onıń ushın Óz káyinatınıń tártibinen de áhmiyetli ekenligin esleyik!
