Barnabas – Teselli ulı
Námálim adamdı tanıstırıw áhmiyetli. Eger ol ataqlı bolsa, kóbinese uzın ómirbayan beriledi, oǵan adamnıń áwladları, bilimi, birlespeleri, sayaxatları hám jetiskenlikleri kiredi. Tıńlawshılar qızıqlı maǵlıwmatlardı itibar menen tıńlap, tań qalıwı múmkin.
Barnabas Hawar. 4:36-37-de tanıstırıladı. Ol jerde biz oqıymız: «Endi Kiprde tuwılǵan Lewi qáwiminen bolǵan Yusuf, onı hawariyler Barnabas dep te ataytuǵın edi (bul «Xoshametlew ulı» degen mánisti ańlatadı), jer iyeleri bolǵan ol jerin satıp, pulın hawariylerdiń ayaqlarına qoydı» (NASB95). Bul Yusuf haqqında tórt nárse aytılǵan:
- Ol Lewi qáwiminen edi.
- Ol Kiprden edi.
- Ol óz minez-qulqı sebepli hawariyler tárepinen basqa at penen atalǵan.
- Ol ózgerissiz hám joqarı mártebeli edi.
- «Xoshametlew ulı», bul «teselli ulı» (JND) dep te awdarıladı, Rabbidegi bul tuwısqan ushın sáykes táriypleme. Ol erte shirkewdiń ornatılıwında qudaylıq qásiyetlerdi kórsetti.
Kambag'allardıń tesellisi
Hawariyler Yusufnıń basqalardı tesellilew hám xoshametlew qábiletine iye ekenligin kórdi. Olar bul minez-qulqqa gúwa boldı hám nátiyjede onıń atın ózgertti. Teselli hámme waqıt sáykes hám kerekli. «Rabbimiz Isa Masihniń Qudayı hám Ákesi, rehim-shápáát Ákesi hám barlıq tesellilerdiń Qudayı bolǵanǵa maqtawlar bolsın, Ol bizdi barlıq qıyınshılıqlarımızda tesellileydi, sonlıqtan biz ózimiz Quday tárepinen tesellilengen teselli menen qıyınshılıqta bolǵanlardı tesellilewge qábiletli bolamız» (2 Korinfliler 1:3-4 NKJV).
Barnabasnıń jerin satıp, pulın hawariylerge bergeni onıń birinshi teselli iskerligi boldı. Hawariyler puldı kambag'al áwliyeler hám olardıń shańaraqlarına dúris bólip berer edi, sol arqalı olardı da xoshametler edi. Hawar. 4:35-te bay dindarlardıń joqarı mártebesi kórinedi. Olar jerlerin hám úylerin satıp, túsimin hawariylerdiń ayaqlarına qoydı, hám olar maqtawǵa iye boldı. «Onı hawariylerdiń ayaqlarına qoydı» degen sóz eki ret aytılǵan (35,37-ayatlarda ESV).
Ananias jaman úlgi retinde aytılǵan (5:1-2). Ol hám onıń zayıbı Sapphira jerlerin satıp, túsiminiń bir bólegin jasırıp qaldı, hámme nárseni bergendey kórsetti. Bunda olar hawariylerge ótirik ayttı. Pyotr aldawdı sezdi: «Biraq Pyotr ayttı: «Ananias, nege Shaytan júregińdi Tolıq Ruwǵa ótirik aytıwǵa hám jerdiń bahasınıń bir bólegin ózińe saqlap qalıwǵa toltırdı?»» (3-ayat NKJV). Erte shirkewde húkim tez boldı: Ananias dárhal qaytıs boldı, hám onıń zayıbı ol jerlengennen keyin dárhal qaytıs boldı.
Barnabas úlgili másehi retinde aytılǵan. Biz de onıń hám sol erte dindarlardıń bir awızdan bolǵan, hámme nárseleri ortaq bolǵan, hám haqıyqıy másehiylik muhabbatı hám birligin kórsetkenler sıyaqlı bolayıq.
Hawariyler hám Sawldıń tesellisi
Barnabasnıń ekinshi teselli iskerligi Sawldıń qabıl etiliwinen keyin boldı (9:27-30). Keyinirek Sawl hawariy Pawl dep ataldı.
Sawl Qudısqa kelgende shákirtler onnan tábiyiy túrde qorıqtı, sebebi ol qabıl etilgen waqıtta másehiylerge qarsı missiyada edi: «Sonnan keyin Sawl, Rabbiniń shákirtlerine qarsı ele de qáwip-qáterler hám óltiriwler menen dem alıp, bas ruhaniyǵa bardı hám Damashqtaǵı sinagogalardan xatlar soradı, eger ol Joldan bolǵanlardı, er adamlar yamasa hayallardı tapsa, olardı baylap Qudısqa alıp keliwi múmkin edi» (1-2-ayatlarda).
Hátte Damashqta da, Sawl Qudısqa qaytıp kelmesten aldın, Ananias oǵan barıwdan qorıqtı. Biraq Rabb Ananiasqa Sawldıń «saylanǵan ıdıslıq» ekenligine isenim berdi (15-ayat). Sonnan keyin Ananias onı «Sawl tuwısqan» dep atadı (17-ayat).
Biraz waqıttan keyin Rabb Barnabastı Sawldı hawariylerge alıp barıw ushın qollandı. Ol Sawl ushın gúwalıq berip, jol ústindegi ózgerisi hám «ol Damashqta Isanıń atı menen batırlıq penen waaz etkeni» haqqında ayttı (27-ayat). Hawariylerdiń, hám nátiyjede barlıq dindarlardıń Sawldıń haqıyqıy ekenligin esitip tesellilengenine hesh gúman joq. Sawl qarsı alındı; ol olar menen qaldı hám jumısqa qatnastı.
Dindarlardı tesellilewden tısqarı, Barnabas Sawlǵa xoshamet boldı. Quday Barnabasnıń pákizligin, minez-qulqın hám qudaylıq abıroyın Sawl ushın sóylewge qollandı. Biz de Masihke uqsas bolayıq hám pákiz bolayıq, sonlıqtan biz qıyınshılıqta bolǵanlardı tesellilewimiz múmkin. Keyinirek hawariy Pawl Filippidegi jıynalısqa jazdı: «Sonlıqtan eger Masihde qanday da bir teselli, muhabbattıń qanday da bir tesellisi, Ruwhtıń qanday da bir sherikligi, qanday da bir meyrim hám shápáát bolsa, meniń quwanıshımdı birdey pikirli bolıw, birdey muhabbatqa iye bolıw, bir awızdan bolıw, bir pikirli bolıw arqalı toltırıń» (Filippililer 2:1-2).
Antioxiya dindarlarınıń tesellisi
Teselli yamasa xoshametlewdiń úshinshi iskerligi Stefan sheyit bolǵannan keyin Barnabasda da kórildi. Kóp dindarlar quwǵınǵa ushırap, Finikiya, Kipr hám Antioxiyaǵa qashtı. Dáslep sol dindarlar sózdi tek ibraniy tilinde sóyleytuǵın evreylerge waaz etti. Biraq Quday aralastı, hám Kipr hám Kireneden kelgenler Antioxiyadaǵı ellenistlerge yamasa grek tilinde sóyleytuǵın evreylerge sóyledi. Olardıń kóbi Rabbige qayttı (Hawar. 11:19-22).
Jańalıq Qudısqa jetip kelgende, Barnabas jańa dindarlardı ornatıwǵa járdem beriw ushın Antioxiyaǵa jiberildi. Ol kelip, Qudaydıń shápáátin kórgennen keyin quwanıp, olardıń barlıǵın júrekten Rabb menen dawam etiwge xoshametledi. Sebebi ol jaqsı adam edi, Muqaddes Ruwh hám isenimge tolı edi. Hám kóp adamlar Rabbige qosıldı» (23-24-ayatlarda).
Aldınǵı bólimlerden Barnabasnıń xoshametlewshi ekenligin bilemiz, sonlıqtan onıń atı. Ol jaqsı adam edi, kambag'al dindarlardıń mútájliklerin qanaatlandırıw ushın jerin satqan edi. Álbette, bizge ashılmaǵan basqa da jaqsı isler bolǵan.
Hawar. 11-de onıń «Muqaddes Ruwh hám isenimge tolı» ekenligi anıq aytılǵan. Ol Muqaddes Ruwh tárepinen basqarılatuǵın dindar edi. Mine sır! Barlıq dindarlarda Muqaddes Ruwh bar, biraq Muqaddes Ruwh bizge iye me? Jazıw bizge aytadı: «Sharáp penen mas bolmań, onda buzaqılıq bar; biraq Ruwh penen tolıń» (Ef. 5:18). Bizde Masihniń ózgesheliklerin jaqtırtatuǵın Muqaddes Ruwh. Barnabas jaqsı úlgi. Onıń isenimi de bólek kórsetilgen. Ol hámme nárseler ushın Qudayǵa tolıq isengen.
Dindarlar sanı kóbeygen sayın, Barnabas ájayıp is qıldı: ol Sawldı tabıw ushın Tarsusqa bardı. Barnabas Sawldıń jumısta járdemge mútáj ekenligin túsindi hám oǵan qatnasıwǵa razı boldı (Hawar. 11:25-26). Ol hám Sawl Antioxiyaǵa qaytıp keldi hám birge isledi. Olar shákirtlerge bir jıl boyı sabaq berdi. Gúmansız, olar sol waqıtta Quday ashqan táliymattı úyretti. Quday qollanǵan bul eki adam sebepli biz ájayıp ayattı alamız: «Hám shákirtler dáslep Antioxiyada másehiyler dep ataldı» (27-ayat).
Bul jerde úlken sabaq bar: Quday bizdi Óz jumısına qatnasıwımızdı qáleydi. Ol bizdi birge qosadı, toparlar retinde sheriklesedi hám Ózi ushın islewge jiberdi. Eger biz boysınıwshı hám birge islesek, jumıs Onıń kúshi menen tabıslı boladı. Bizlerden neshewi jumıstı ózimizdiki dep esaplaymız, yamasa jalǵız islewge umtılǵanımız bar? Barnabas hám Sawldıń minez-qulqınan sabaq alayıq hám maqsetli bolayıq.
Yuhanna Marktıń tesellisi
Rabb Barnabas penen Sawldı birge qostı hám olardı Óz júzimzarında qollanıwdı dawam ettirdi. Geyde olar Barnabas hám Sawl / Pawl (12:25, 13:2, 14:14, 15:25) yamasa Pawl hám Barnabas (13:50, 15:2,22,35-36) dep ataladı. Kimniń abıroy alıwı haqqında másele joq edi, sebebi Rabb Ózi barlıq dańqtı alıwı kerek. Barnabas hám Pawl birge missiyalıq sayaxatlarda isledi. Olar birge Qudıstaǵı konferenciyada boldı. Eki adam da Rabb ushın nátiyjeli jumısshılar edi.
Barnabas Rabb ushın sayaxat etip hám islep júrgeninde kóp dindarlardı teselliledi hám juwıttı. Ol jumısta qáte qılıp, isenimsiz bolǵan Yuhanna Markqa teselli bolǵan bolıwı kerek. Biz oqıymız: «Endi Barnabas ózi menen Mark dep atalǵan Yuhannanı alıp ketiwge qarar etti. Biraq Pawl Pamfiliyada olardan ketken hám jumısqa olar menen birge barmay qoyǵan adamdı ózleri menen alıp ketpewdi talap etti. Sonnan keyin daw-janjal sonshalıq keskin boldı, olar bir-birinen ajıraldı. Hám Barnabas Marktı alıp Kiprge júzip ketti; biraq Pawl Silasdı sayladı hám ketti, tuwısqanlar tárepinen Qudaydıń shápáátine tapsırıldı. Hám ol Siriya hám Kilikiya arqalı ótip, shirkewlerdi bekkemledi» (15:37-41).
Jazıw Yuhanna Marktıń sezimleri haqqında únsiz, biraq Barnabasnıń jas jigitti ózi menen alıp ketkenligi onıń ushın teselli bolǵan bolıwı kerek. Biz hámme dindarlar retinde qáte qılamız, hám Rabb bizdi qáteni moyınlaǵanımız hám Oǵan moyınlaǵanımız tiykarında tikleydi. Waqıt ótiwi menen Yuhanna Mark dindar retinde rawajlandı hám ósti. Hawariy Pawl, keyingi jıllarda qamaqta bolǵanında, Marktı shaqırdı: «Tek Luka menen birge. Marktı alıp kel, sebebi ol maǵan xızmet ushın paydalı» (2 Timotiy 4:11)
Onıń bizge teselli beretuǵın gúwalıǵı
Barnabas haqqında onıń kirisiwinde aytılǵan barlıq ájayıp nárseler maqtawǵa ılayıq edi. Ol Lewi qáwiminen edi. Lewi qáwimi ruhaniylerge muqaddes nárseler menen islewde járdem berdi (Sanlar 3:6-12). Barnabas qutqarıwda bul poziciyadan waz keshti. Ol Qudaydıń Ulı menen ushıradı, sonlıqtan túrler – oqılǵan nárselerdi ańlatatuǵın nárseler – ańsatlıq penen taslanıwı múmkin edi.
Barnabas Kiprden edi. Áyyemgi dáwirlerde Kipr óz sharápları, biydayları, mayları, injirleri hám balı menen ataqlı edi. Kiprdegi jer iyeleri, bálkim, bay bolǵan. Ol tuwılǵan jerin qanday da bir waqıtta taslap, Qudısta jasap atırǵan edi. Onıń jeri bar edi, biraq muhabbat iskerligi retinde onı satıp, mútáj kambag'al áwliyelerge járdem berdi. Hawariyler oǵan Barnabas atın berdi, sebebi olar onıń ishinde ne kórgen bolsa, hám ol onı saqlap qaldı: ol teselli ulı, xoshametlew ulı edi. Barnabas ushın bul attı saqlap qalıw yamasa oǵan sáykes jasaw qıyın emes edi, sebebi ol sol edi!
Biz ushın másehiydiń jaqsı úlgisi bolsa da, ol kámilsiz edi. Hawariy Pawl menen bolǵan qızǵın tartıs bul faktke gúwalıq beredi. Sonıń menen birge, onıń eń jaqsı qásiyetleriniń bir bólegin ózlestireyik. Mútájlerdi tesellilep, juwıtayıq, hám ruwxı túskenlerdi xoshametleyik. Quday bizge bergen nárselerdi bóliseyik. Ómir mútájliklerine mútáj kóp dindarlar bar. Quday bizge isenip atır. Jer hám baylıqqa baylanıslı bolmayıq.
Bul tek Rabbimiz Isa Masihke qaraw arqalı bolıwı múmkin: «Endi Rabb Ruwh; hám Rabbimizdiń Ruwhı qay jerde bolsa, sol jerde erkinlik bar. Biraq biz barlıǵımız, ashıq júz benen, aynada Rabbimizdiń dańqın kórip, dańqtan dańqqa sol bir obrazǵa ózgertilip atırmız, Rabbimizdiń Ruwhı arqalı bolǵanday» (2 Korinfliler 3:17-18). Barnabas kózlerin Rabbimiz Isa Masihke qadaǵan edi. Biz de kózlerimizdi Oǵan qadaǵayıq, hám teselli hám xoshametlew ulı hám qızları bolayıq.
