SORAW: Mına qarama-qarsı kórinetuǵın sózlerden túsindiriń: «Sen Meniń júzimdi kóre almaysan, sebebi hesh bir adam Meni kórip, tirilikte qala almaydı» (Shıǵıw 33:20 NKJV), hám «Sebebi men Qudaydı júzbe-júz kórdim, hám ómirim saqlandı» (Jaratılıs 32:30). «Quday adam emes, ol ótirik aytpas» (Sanlar 23:19), hám «Sonnan keyin Yaqub jalǵız qaldı: hám bir Adam onı menen gúresti» (Jaratılıs 32:24).
JUWAP: Bizdiń Rabbımız bizge «Quday Ruwx» (Yuxanna 4:24) ekenin aytadı. Hesh bir adam Qudaydı Óziniń tiykarǵı bolmısında kóre almaydı. Ol «jetip bolmaytuǵın nurda» (1 Timotiy 6:16) jasaydı, hám hesh bir adam Onı kórgen emes yamasa kóre almaydı. Hátte sol muqaddes perishte bolmıslar, serafimler, Onıń ullı qatnasıwında júzlerin jabıp, bir-birine qıshqıradı: «Muqaddes, muqaddes, muqaddes Áskerlerdiń Rabbısı; pútkil jer Onıń dańqına tolı» (Yesaya 6:1-3).
Biraq Quday Óziniń ájayıp miyriminde adamǵa jetisiwge ıqtıyarlı boldı. Bunı anıq saqlaw áhmiyetli. Quday adamǵa jetise aladı. Adam Oǵan jetise almaydı – Babel minarasınıń joybarınıń apatlı aqıbetine gúwa bolıń (Jaratılıs 11). Biraq adamnıń tariyxınıń eń basında Quday oǵan jetisti. Eden baǵında, ayıplı erli-hayal «Rabbı Qudaydıń baǵda kúnniń salqın waqtında júrgen dawısın esitti, hám Adam menen hayalı ózlerin Rabbı Qudaydıń qatnasıwınan jasırındı» (Jaratılıs 3:8). Quday adamǵa usılay jetisken waqıtta, Ol bunı kórinetuǵın formada isledi.
Bunday kóriniwler geyde teofaniyalar (qudaylıqtıń kóriniwleri) dep ataladı. Biz, mısalı, Eski Ósiettede birewge kórinetuǵın «Rabbı perishtesi» haqqında oqıwımız múmkin; biz oqıǵanımızda, bunıń Qudaydıń Ózi kórinetuǵın formada ekenin túsindire aladıq. Quday (hám eki perishte) Ibrahimge kórindi (Jaratılıs 18), Yaqub penen gúresti (Jaratılıs 32:24-30), Musa menen júzbe-júz sóylesi (Sanlar 12:8), Yosuaǵa Rabbı áskeriniń Komandiri sıpatında kórindi (Yosua 5:13-15), Gideonǵa kórindi (Hákimler 6:11-18), Manoah hayalına kórindi (Hákimler 3:3-9), hám Eski Ósiettede basqalarǵa. Geybirleri qorıqtı. Quday menen júriwge úyreniskenler húrmet kórsetti – Rabbıdan qorqıw – biraq úrey emes.
Qudaydıń adamǵa jetisiwiniń eń joqarı úlgisi, álbette, Jańa Ósiettede: «Áke Óz Ulıwın dúnyanıń Qutqarıwshısı etip jiberdi» (1 Yuxanna 4:14). «Quday et penen kórindi, Ruwx penen aqlanǵan, perishteler tárepinen kórildi» (1 Timotiy 3:16). Perishteler Óz Jaratıwshısınıń júzin birinshi ret «orawlı balanı, besikte jatqan» (Luka 2:8-16) kórgenlerinde qanday ájayıp sezim! Rabbı Isa Mesihtiń jerde bolıwınıń bir ullı maqseti Ákeni Óziniń pútkil súyispenshilik júreginde ashıp beriw edi. Ol ayttı: «Meni kórgen Ákeni kórdi» (Yuxanna 14:9). Hám Onıń ólimi hám tiriliwinen keyin, Onıń Ákesi endi bizdiń de Ákemiz (Yuxanna 20:17).
Balaam «Quday adam emes, ol ótirik aytpas» (Sanlar 23:19) dep aytqanda durıs edi. Biraq Óziniń sheksiz, ájayıp miyriminde, Quday adam bolıw ushın iykildi. Hám Rabbı Isa, adam sıpatında, endi aspanǵa kóterildi hám Ózin Qudaydıń oń qolına otırǵızdı (Evreyler 1:3,13). Ol bizdiń atımızdan sol jerde, bizdiń Ullı Bas Ruxanımız hám Áke menen bizdiń Qorǵawshımız (Evreyler 4:14; 1 Yuxanna 2:1). Haqıyqatında da, zabburshınıń sózleri menen, «Bul Rabbıdıń isi edi; bul bizdiń kózimizge ájayıp» (Zabbur 118:23).
Quday adamǵa túsip keldi, Ol adamdı Óziniń qatnasıwına kóteriw ushın: «Hám usılay biz hárdayım Rabbı menen birge bolamız» (1 Salonikalıqlar 4:17). Máńgilik boyı, «Qudaydıń shatırı adamlar menen birge, hám Ol olar menen jasaydı, hám olar Onıń xalqı boladı. Qudaydıń Ózi olar menen birge boladı hám olardıń Qudayı boladı» (Ashıw 21:3). Elshi menen birge biz jaqsı qıshqıra alar edik: «Oh, Qudaydıń danalıǵı hám bilimi baylıǵınıń tereńligi! Onıń húkimleri qanday izlenbeytuǵın hám Onıń jolları qanday tabılmaytuǵın!» (Rimlikler 11:33).
