Мыйзам же Ырайым
Бири талапты билдирет. Экинчиси камсыздоону билдирет. Бири Синай тоосу менен байланыштуу (Еврейлер 12:18-21). Экинчиси Сион тоосу менен байланыштуу (Еврейлер 12:22-24). Бири айыптоо (2 Корунттуктарга 3:9) жана өлүм (3:7) кызматы. Экинчиси адилдик (2 Корунттуктарга 3:9) жана Рух (3:8) кызматы. Биринчисинин Ортомчусу Муса болгон (Галатиялыктарга 3:19). Экинчисинин Ортомчусу Теңир Иса Машайак (Еврейлер 12:24).
Бири даңктуу болгон, караңгы жана булутсуз түндө жылдыздарга толгон асманды карап, дүйнөлөрдү, даңктын чыныгы галактикасын көргөндөй. Экинчиси өтө даңктуу, күндүн чыгышы сыяктуу. Миллиондогон жылдыздар азайбаган даңкта жаркырап тура беришет, бирок биздин системанын күнү чыгып, сахнага ушундай даңктуу жарык агымын төккөндө бири да көрүнбөйт.
«Анткени даңктуу болгон нерсе да, ашып түшкөн даңктын айынан, бул жагынан даңкка ээ болгон эмес» (2 Корунттуктарга 3:10). Муса ыйык тоодон түшкөндө, анын жүзүнүн териси ушунчалык даңктуу жаркырагандыктан, ал жабуу кийүүгө аргасыз болгон. Ысрайыл уулдары жоюла турган нерсенин аягына туруктуу карай алышкан эмес. Ал эми бүгүнкү күнгө чейин алардын жүрөктөрүндө жабуу бар.
Бирок жакшыраак келишимдин Ортомчусу, биздин Теңир Иса Машайактын учурунда, Кудайдын бардык даңкы Анын жүзүндө жаркырап турат, жана Кудай үчүн жана биз үчүн ар бир суроо ушунчалык сонун чечилгендиктен, ишенген адам ошол даңкты чексиз кубаныч менен карай алат. Анын жүзүндө жабуу жок, биздин жүрөктөрүбүздө жабуу жок, бирок баарыбыз ачык жүз менен Теңирдин даңкын көрүп, Теңирдин Руху аркылуу даңктан даңкка ошол эле образга өзгөрүлөбүз (2 Корунттуктарга 3:18).
Кандай айырма! Бири мыйзам болгон; экинчиси ырайым. Ысрайыл уулдары мыйзам берилгенде, «Теңир айткандын баарын аткарабыз» (Чыгуу 19:8) деп, өз иштеринин жоопкерчилигин сезбестен, кандай жеңил айтышкан. Мыйзамды ким сактай алмак? Адамдагы дене анын ар бир буйругун жек көргөн. Эч ким аны кемчиликсиз сактай алган эмес, ал эми Кудай үчүн кемчиликсиздиктен башка эч нерсе жарабайт.
Мыйзамдын принциби: «Муну кыл, ошондо жашайсың» (Лука 10:28) болгон. Бул «колуңдан келгендин баарын кыл» деген эмес, адамдар айтканды жакшы көрүшөт, бирок «МУНУ кыл» — бул 100% же эч нерсе болгон эмес. 99% болбойт, бул кемчиликсиздик… же айыптоо болушу керек. Жана мыйзам талап кылгандыгын, жана гана талап кылгандыгын көрүп, анын жалгыз кыймылы айыптоо болгон, ал эми ал билген жалгыз айыптоо өлүмдү камтыган. Бул айыптоо жана өлүм кызматы болгон.
Анда эмне үчүн мыйзам берилген?
Ал бир гана элге берилген, бирок ал бир элге бүтүндөй бир үлгү катары берилген, жана анын дүйнөлүк, универсалдуу сабагы бар. Аналитикалык химик миңдеген тонна салмактагы таштанды үймөгүнөн бир нече фунт материал алып, андан коммерциялык баалуу нерсе, кирешелүү кошумча продукт табам деп үмүттөнгөндөй, бирок өз үлгүсүнөн баалуу эч нерсе таппай, ал бүтүндөй үймөктү айыптамак. Ошентип биз окуйбуз:
Эми биз билебиз, мыйзам эмнени айтса, аны мыйзам астындагыларга айтат: ар бир ооз жабылсын, жана бүт дүйнө Кудай алдында күнөөлүү болсун (Римдиктерге 3:19).
Анда биринчи келишимден үмүт жок. Ал бизди ошол жыйынтыкка алып келгенде өз ишин аткарат.
Андан тышкары, таза жана жөнөкөй мыйзам эч качан адамга берилген эмес. Аны менен бирге курмандыктардын ырымы берилген. Биринчисин биз ыңгайлуулук үчүн адеп-ахлактык мыйзам деп атайбыз, экинчисин ырым-жырым мыйзамы.
Бул курмандыктар, күнөө курмандыктары, кылмыш курмандыктары, тынчтык курмандыктары, бүтүндөй өрттөлүүчү курмандыктар эмнени билдирген? Күнөөдөн арылуу күнү эмнени билдирген? Курмандык чалынуучу жайлар эмнени билдирген? Алардын баары Кудайдын адамдын муктаждыгы үчүн Теңир Иса Машайактын күнөөдөн арылтуучу өлүмүндөгү ырайымдуу камсыздоосунун түрлөрү болгон.
Эсиңизде болсо, мыйзам биринчи жолу берилгенде жана Муса Синай тоосунан Он осуятты камтыган эки таш такта менен кайтып келе жатканда, ал ырдын үнүн уккан. Ал мунун эмнени билдирерин жакшы билген. Ысрайыл биринчи жана эң маанилүү осуятты бузуп жаткан:
Менин алдымда башка кудайларың болбосун (Чыгуу 20:3).
Ырдоо алтын музоонун айланасындагы бутка сыйынуучу бийге коштолгон, акарат келтирүүчү кайрык менен:
Оо, Ысрайыл, сени Мисир жеринен алып чыккан кудайларың булар (Чыгуу 32:4).
Муса конушка жакындап, эмне болуп жатканын көргөндө, сейрек кездешүүчү интуиция жана кайраттуулук менен эки тактаны тоо бооруна ыргытып, аларды талкалаган.
Таза мыйзамды ошол шарттарда конушка алып келүү андагылардын баарына өлүм дегенди билдирмек. Экинчи жолу мыйзамды алуу үчүн Синай тоосуна чыгууга буйрук берилгенде, ага акация жыгачынан жасалган келишим сандыгын алып келүү айтылган, жана бул келишим сандыгына такталар салынган (Караңыз: Мыйзам 10:1-5).
Мындан биз Кудай адам менен Машайактын жана Анын бүткөн ишинин негизинде гана улана аларын көрөбүз, анткени келишим сандыгы Машайактын символу болгон.
Ошентип биз окуйбуз:
мыйзам бизди Машайакка алып келүүчү тарбиячыбыз болгон, ошондо биз ишеним аркылуу акталмакпыз (Галатиялыктарга 3:24).
JND котормосу бул аяттын маанисин айкыныраак кылат:
«Мыйзам Машайакка чейин биздин тарбиячыбыз болгон». Мыйзам бизди Машайакка алып келет деген эмес, бирок Машайак келгенге чейин өз сабактарын үйрөтүп турган. Үйрөнүлө турган эки сабак болгон: биринчиси, биздин мыйзамды сактай албастыгыбыз жана экинчиси, курмандык системасы күнөөкөрдүн жалгыз үмүтүн, Машайакты жана Анын бүткөн ишин көрсөткөн. Ошентип мыйзам Машайак сахнага чыкканга чейин тарбиячы, мектеп мугалими.
Ошентип биз жаңы келишим кийинчерээк ойлонулган, эски келишим ишке ашпай калганда киргизилген эмес экенин көрөбүз. Кудай башынан эле аягын билген. Жаңы келишим Анын оюнда эң башынан эле болгон.
Ал биринчисин алып салат, ошондо экинчисин орнотот (Еврейлер 10:9).
Дагы:
Ал: «Жаңы келишим», — деп айтканда, биринчисин эскиртти. Эми эскирип, эскирген нерсе жок болууга даяр (Еврейлер 8:13).
Демек, «жаңы» деген сөз жөн гана эскиге карама-каршы жаңы дегенди билдирбейт, бирок жаңы эскини алмаштыргандыктан, алар жанаша тура албайт!
Анда жаңы келишим деген эмне?
Бул Кудай менен адамдын ортосундагы келишим эмес — Кудай талап кылып, адам жеңил-желпи: «Мунун баарын аткарабыз» деп айткан келишим эмес. Бул Кудай менен Машайактын ортосундагы келишим, анда адам эгемендүү ырайымда бата алат, эч кандай талап коюлбайт, бирок адилдик жана Рух кызматы — адилдик, ишенген күнөөкөрдү Кудайдын алдына ырайым менен коёт; Рух, ишенген адамга жооп берүүгө мүмкүнчүлүк берет. Биз Апостол Павел жана Тиметей жөнүндө окуйбуз:
Кудай… бизди жаңы келишимдин жөндөмдүү кызматчылары кылды (2 Корунттуктарга 3:6).
«Келишим» жана «жаңы келишим» деген сөздөр түп нускада бирдей.
Анда жаңы келишимдин шарттары кандай?
Ал Эски Келишим доорунда убада кылынган, жана Павел аны окурмандарына тааныш нерсе катары айтат.
Жеремия 31:31-34 жана Жезекиел 36:24-36 бизди агартууда. Жаңы келишим Ысрайыл менен ачык түрдө түзүлөт, бул Кудайдын Ыбрайымга мыйзам берилгенге 430 жыл мурун берген шартсыз убадаларынын аткарылышы. Бул үчүн Ысрайыл өз жерине кайра чогултулушу керек, жана жаңы келишимдин ачык ратификациясы Машайактын миң жылдык башкаруусу менен дал келет.
Анын шарттары:
Жаңы төрөлүү
- Күнөөлөрдүн кечирилиши
- Ыйык Рухтун белеги.
- Элге таза суу чачуу жаңы төрөлүүнүн символу. Мунун артынан аны баса белгилеген нерсе, башкача айтканда, аларга жаңы жүрөк жана жаңы рух берилет.
Бирок окурман: «Бул үч батаны азыр ишенгендер билишет», — дейт. Так ошондой! Машайактын өлүмү жаңы келишимдин адил негизи. Эгер ошол күнөөдөн арылтуучу өлүм Кудай үчүн күнөөнүн бүт маселесин адил чечпесе, Анын ырайым менен иш кылууга негизи болмок эмес.
Жаңы төрөлүү Кудайдын эгемендүү иши экени айкын. Даремдик шахтёр муну түз эле айткандай: «Эч ким өзүн кайра төрөй албайт». Ошентсе да Кудайдын буга адил негизи болушу керек, жана Ал аны Машайактын өлүмүнөн табат. Ошентип жаңы жүрөк, жаңы рух берилет. Күнөөлөрдүн кечирилиши мыйзамды сактоо менен алынмак эмес. Ачыгын айтканда, адам кечиримге муктаж болгондо, бул анын Кудайдын мыйзамын бузгандыгынын далили. Күнөөлөрдүн кечирилиши Машайакка жана Анын бүткөн ишине болгон ишенимдин негизинде гана болушу мүмкүн. Ыйык Рух мунун баарынын мөөрү катары берилет: «Ага ишенгенден кийин, убада кылынган Ыйык Рух менен мөөрлөндүңөр» (Эфестиктерге 1:13). Албетте, бул асмандагы чакыруу доорундагы ишенген адам жердеги чакыруунун ыйыгы кирбеген баталардын толуктугун алат, ал баталуу жана даңктуу болсо да. Бирок бардык ишенгендер, кайсы доордо болбосун, муну жалпыга ээ: алардын батасы Машайактын өлүмүнүн негизинде, бул Кудайга адилдикте бата берүүгө мүмкүнчүлүк берет.
Бул жерде талап жок, бул камсыздоо. Бул мыйзам эмес, ырайым. Кудай эгемендүү ырайымда демилгени колго алат —
шамал каалаган жерине согот, жана сен анын үнүн угасың, бирок кайдан келгенин жана кайда барарын айта албайсың: Рухтан төрөлгөн ар бир адам да ошондой (Жакан 3:8).
Күнөөлөрдүн кечирилиши күнөөкөр Машайакка ишенгенде берилет, жана Ыйык Рух (Христиандык доордо өзгөчө түрдө берилген) мунун мөөрү катары берилет.
Теңирдин күнүнөн Теңирдин күнүнө чейин, биз Куткаруучунун өлүмүн эскерүүдөгү акыркы өтүнүчүнө жооп бергенде, чөйчөк жөнүндө Анын өз сөздөрү алдыбызда турат:
Бул көптөрдүн күнөөлөрүнүн кечирилиши үчүн төгүлгөн жаңы келишимдин [келишимдин] каны (Матай 26:28).
Бул жаңы келишим ачык жарыяланганда, бул дүйнө үчүн кандай күн болот; качан,
Ал бүт жаратылышка жылмайууну буйруйт, Жана анын онтоосун тынчытат.
Ошол эле учурда биз Христиандар анын батасын көрөбүз, бирок биздин баталарыбыз андан да ары жетет.






