SORAW: Qimar oyınları yamasa lotereya gúna ma? Injil qimar haqqında ne deydi?
JUWAP: Injil qimardı anıq bir ayattıń «Qimar oynamawıń kerek» dep qaralamaydı. Biraq, Injil bizge islew ushın principler beredi. Mısalı, 1 Timotiy 6:10 da bizge «pulǵa bolǵan muhabbat hár túrli jamanlıqtıń tamırı» (NKJV) dep aytılǵan. Evreylerge xatında dawam etedi: «Ózińizdiń minez-qulqıńız ashıwlanıwshılıqsız [pulǵa bolǵan muhabbatsız] bolsın; ózińizde bar nárselerge qanaat etiń. Sebebi Ol Ózi aytqan: ‘Men seni hesh qashan taslap ketpeymen, yamasa seni hesh qashan tastaǵan joqpan’» (13:5).
Qudaydıń Sózi sonday-aq isenimlisilerdi «tez bayıw» háreketlerinen uzaq turıwǵa shaqıradı. Nasiyatlar kitabında aytılǵan: «Aldaw menen tabılǵan baylıq kemeyedi, biraq miynet penen jıynaǵan adam kóbeyedi» (13:11) hám «Kózlerińizdi joq nársege qoyasız ba? Sebebi baylıqlar ózlerine qanat jasaydı; olar búrgittey aspanǵa ushıp ketedi» (23:5). Waqıyalar 5:10 da: «Gúmisti súygen adam gúmiske toymaydı; kóp nárselerdi súygen adam da kóbeyiwge toymaydı. Bul da bos nárse» dep járiyalanǵan. Qimar, lotereya hám hár qanday tikis pulǵa bolǵan muhabbatqa baǵdarlanǵan hám adamlarǵa tez hám ańsat baylıq wádesi menen shúbhesiz qızıqtıradı. Eń jaqsı jaǵdayda, olar puldı israf etiw bolıp tabıladı.
Iymanlılar sıpatında bizdegi hesh nárse biziki emes, sebebi biz ózimiziki emes, biz bahasına satıp alınǵanbız hám bizdegi hár bir nárse Rabbimizdiki. Biz tek ǵana bizge berilgen nárselerdiń basqarıwshıları bolıp tabılamız, hám basqarıwshıdan sadıq bolıw talap etiledi (1 Korinflilerge 6:19-20, 4:2).
Kópshiligimiz puldı israf etsek te, bul qimardı aqlamaydı. Biz Rabbimizdiń pulınıń hesh qaysısın israf etpewimiz kerek – ol Onıń húrmetine bolashaq mútájlikler ushın saqlanıwı yamasa Rabbimizdiń jumısına beriliwi kerek. Rabbimiz Isa: «Qazınańız qay jerde bolsa, júregińiz de sol jerde boladı» (Luka 12:34) dedi. Kóbinese aytıladı, iymanlıdıń júregi qay jerde ekenin onıń puldı qalay jumsawınan biliwge boladı.
Injilde qimar bir ret tilge alınǵan, ol jaman maqset ushın edi: Rim gvardiyaları Isanıń kiyimleri ushın qimar oynaǵanda, Onıń krestke mıqlanıwı waqtında (Yoxanna 19:23-24). Ekinshi jaǵınan, Injil kóp nárselerdi taslaw haqqında aytadı – bul bilimsiz adamlar «áwmet» yamasa «múmkinshilik» dep qabıl etiwleri múmkin. Biraq durıs jaǵdayda bul áyyemgi dáwirlerde, Muqaddes Ruwhtıń iymanlılarda jasawınan aldın, Qudaydıń erkin túsiniw usılı edi. Mısalı, Leviler 16:8 de qurbanlıq eshkisi menen qashqın eshkisi arasında tańlaw ushın taslaw qollanılǵan. Yosua túrli qáwimlerge jer bólistiriwdi anıqlaw ushın taslaw qollanǵan (Yosua 18:10). Nehemiyada adamlar Ierusalim diywalları ishinde kim jasaytuǵının anıqlaw ushın taslaw qollanǵan (11:1). Hawariyler Yudasqa orınbasar anıqlaw ushın taslaw qollanǵan (Hawa. 1:26). Nasiyatlar 16:33 te: «Taslaw qushaqqa taslanadı, biraq onıń hár bir sheshimi Rabbimizden» dep aytılǵan.
Eger biz kazinolar hám lotereyaǵa baylanıslı bir neshe jaǵdaydı qarap shıqsaq, olardıń Qudaydıń jollarına qarsı ekenin tez kóremiz. Kazinolar qimarshılardı múmkin bolǵanınsha kóp puldı táwekelge salıwǵa qızıqtırıw ushın hár túrli marketing sxemaların qollanadı. Olar kóbinese arzan yamasa biypul alkogol usınadı, bul ishimlikke beriliwdi hám sol arqalı aqıllı sheshimler qabıllaw qábiletiniń tómenlewin xoshametleydi. Kazinodaǵı hár bir nárse úlken muǵdarda puldı alıw hám ornına hesh nárse bermew ushın tolıq ornatılǵan. Izertlewler kórsetedi, kazinolar átirapında jınayatshılıq dárejesi eksponencial túrde artadı, ajırasıw dárejesi keskin kóteriledi, bankrotlıqlar kóbeyedi, hám narkotik hám alkogol qollanıw artadı. Húkimet hám sociallıq xızmetler bul aymaqlarda úlken júklemelerge iye.
Lotereyalar ózlerin bilimlendiriw hám sociallıq baǵdarlamalardı qarjılandırıw usılı sıpatında kórsetiwge háreket etedi. Biraq, izertlewler kórsetedi, qatnasıwshılar ádette lotereya biletlerine pul jumsawǵa eń az qurbı jetetuǵınlar boladı. «Tez bayıw»dıń qızıǵı kóp umıtsız adamlar ushın qarsı turıwǵa bolmaytuǵın úlken qızıqtırıw bolıp tabıladı, sonlıqtan olar az ǵana pulların utıw múmkinshiligi óte kishkene bolǵan nársege jumsaydı. Bul bunnan da úlken wayranlıqqa alıp keledi.
Biz kóbinese adamlar aytqanın esitemiz olar lotereya yamasa qimar oynaydı, sebebi olar utıslarınan shirkewge yamasa jaqsı bir maqsetke pul bere aladı. Bul jaqsı niyet sıyaqlı esitilse de, ol emes. Haqıyqatında da, qimar utısların aqıllı qollanatuǵınlar óte az. Izertlewler anıqlaǵan, lotereya utqanlardıń kópshiligi bir neshe jıldan keyin, utıstan aldınǵı jaǵdayına qaraǵanda, bunnan da jaman finanslıq jaǵdayda boladı. Hám keyin bul soraw bar: «Quday Óziniń dúnyadaǵı missiyasın qarjılandırıw ushın bunday pulǵa shınında da mútáj be yamasa qáleydi me?» Quday suverenli hám Ol Óz shirkewiniń mútájliklerin halallıq penen támiyinleydi.
Biz shınında da ne ushın tikis qoyǵımız, qimar oynaǵımız yamasa lotereya oynagımız keletuǵın niyetlerimizdi tekseriwimiz kerek. Kópshilik waqıtta tez bayıw yamasa hesh nárse ushın bir nárse alıw ideyası tolıǵı menen ózgerisli hám shınında da bizdi Rabbimizden uzaqlastıradı. Isa: «Hesh bir qul eki xojayınǵa xızmet ete almaydı; sebebi ol birin jek kórip, ekinshisin súyedi, yamasa birine sadıq bolıp, ekinshisin jek kóredi. Siz Qudayǵa da, mammonǵa [pulǵa] da xızmet ete almaysız» (Luka 16:13) dep járiyaladı.
Injil principleri «tez bayıw» sxemaların qollanbaydı. Kerisinshe, Quday Ózine bergenlerge joqarı mártebeli. Qızıǵı, siz qansha joqarı mártebeli bolsanız, Quday sizge sonsha kóp qaytaradı. Malaxiya 3:10 bizge: «‘Onnan bir bólegin saqlawxanaǵa alıp keliń, solay etip Meniń úyimde azıq bolsın hám Meni házir sınap kóriń,’ deydi Áskerlerdiń Rabbisi, ‘eger Men sizler ushın aspan esiklerin ashpasam hám sizlerge tasqınǵa shekem bereket quymasam’» (NASB) dep aytadı.
Juwap berildi
