«Hám Sóz denege aylanıp, aramızda jasay basladı, hám biz Onıń dańqın, Ákeden jalǵız tuwılǵannıń dańqın, miyrim hám haqıyqatqa tolı bolǵanın kórgen edik.» – Yuhanna 1:14 NKJV
Bul ayattaǵı «Sóz» Rabbiy. Ol Qudaydıń bizge bul sońǵı kúnlerde xabar bergen jolı (Evreylerge 1:1-2). Ol tek ǵana xabar jetkizetuǵın qurallı yamasa sózler emes; Ol xabardıń ózi.
Sózlerde kúsh bar. Amerika Qurama Shtatlarınıń burınǵı prezidenti Ronald Reygan jámiyet penen isleskende sózlerdi qalay qollanıwdı bilgenligi ushın «úlken kommunikator» dep atalǵan. Ekinshi Jáhán urısı dáwirindegi óte qıyın dáwirde, Winston Churchill óziniń sózleri menen Angliyanı ruwxlandırıp turıwǵa qábiletli boldı. Ne aytqanımız hám qalay aytqanımız biz sóylep atırǵan adamlarǵa úlken tásir etedi. Rabbiy Óz shákirtlerine miyrim hám haqıyqat xabarın jetkizip, olardıń ústinen úlken tásir etti.
Shákirtler Rabbiyge kórgenlerinde qanday dańqtı kórdi? Wazıylar bizge Bibliya túsindirmesiniń principleriniń biri, bir bólim tárepinen kóterilgen hár qanday sorawdıń sheshimi hárdayım esiktiń qasında dep esaplaw kerek dep aytatuǵın edi. Basqasha aytqanda, bir bólimniń konteksti ádette bizge sol bólimdi qalay túsindiriw kerek ekenligin aytadı. Yuhanna 1:14 te, men «dańq» sózi Rabbiyge sulıwlıqların bildiriw ushın qollanılǵan dep esaplayman. Kórgen sulıwlıqlar usı eki ózgeshelik edi: miyrim hám haqıyqat. Olar Rabbiy Qudaydıń mánisin bizge jerdegi turmısında jetkizgende kemalǵa kelgen teń salmaqlılıqta kórindi.
Eski Ósiettik payǵambarlar
Yuhanna Shomıldıruwshını qosqanda Eski Ósiettik payǵambarlar ádette miyrim menen sıpatlanbaǵan, hátte Quday sol waqıtta miyrimli bolǵan bolsa da. Biraq, men Eski Ósietti oqıǵanımda, gúná nátiyjelerine basım jasaydı. Izrail xalqı Qudaydan bet burdı hám olar bunıń ushın azap shekti. Yeremiya Joqarılar 1:12 de bılay dep jılaydı: «Ótip baratırǵan barlıq adamlar, bul sizlerge hesh nárse emes pe? Qarań hám meniń qayǵımday qayǵı bar ma, ol maǵan kelgen, Rabbiy Óziniń qaharǵa tolı kúninde maǵan salǵan.» Bul tájiriybe kóbinese kresttegi Rabbiyge qollanıladı, biraq bul shınında da, jazılıw waqıtında, Yeremiyanıń wayran bolǵan Ierusalim ústinen jılaǵanı. Keyinirek, Yuhanna Shomıldıruwshı xalıqqa olardıń gúnásın esletti hám olardı Rabbiyge keliwine tayarlıq kóriw ushın táwbe etiwge (Yahovaǵa qaytıwǵa) ayttı. Endi bul jerde Yuhanna 1 de, shákirtler Rabbiyge kórgen; hám Ol haqıyqattı saqlap qalsa da, Ol miyrim menen de belgilenetuǵın edi.
Miyrim kóbinese sawǵa retinde anıqlanadı. Miyrim – bul layıq bolmaǵan yamasa tabılmaǵan nárse, biraq haqıyqattı saqlawǵa háreket etkende ol zárúr. Eger avtomobil analogiya retinde qollanılsa, haqıyqat dvigatel boladı, al miyrim onıń tegis islewini saqlaytuǵın may boladı. Maysız, dvigatel bir múddet isley aladı, biraq tez arada kóp dawıs shıǵarıp, qatıp qaladı.
Biz balalardıń shubalı islerge tolı ekenligi haqqında sóyleymiz. Geybir adamlar ózlerine tolı, al basqaları jamanlıqqa tolı. Adamlar olardı basqaratın nársege tolı boladı. Eger biz qutqarılǵanlar Rabbiyge súwretine sáykes kelsek (Rimliklerge 8:29), onda biz hesh qanday haqıyqattan bas tartpastan, barǵan sayın miyrimli bolıwımız kerek. Biz miyrim hám haqıyqatqa tolı bolıwımız kerek.
Rabbiy bizge haqıyqattıń ne ekenligin hám haqıyqatqa isenbewdiń nátiyjeleri ne ekenligin aytadı. Haqıyqat – bul bizdiń bárshemiz gúnákar ekenligimiz hám Máshihtiń bárshemizushın ólgenligi. Biraq, bárshemiz bul haqıyqattı qabıl etpeydi hám sonlıqtan olar máńgilik azap shegedi – bul haqıyqat! Rabbiy Óziniń haqıyqatın heshkimge májbúrlemeydi. Ol jalbaradı, Ol úgit-nasiyat etedi, Ol pikirlesedi, biraq Ol adamlardı Ózine iseniwge májbúrlemeydi. Men miyrimniń mánisi, Ol bizden Ózi ushın óliwimizdi soraw ornına, biz ushın ólgenligi dep esaplayman, ádettegi patsha kútkendey. Miyrim óz-ózinen bas tartıwdı hám óz-ózin qurban etiwdi óz ishine aladı, óz-ózine oraylasıwdı emes, sebebi miyrim basqalardıń abadanlıǵına qaraydı. Miyrim beriwge qaraydı, alıwǵa emes.
Miyrim ájayıp nárse, ásirese biz onıń alıwshıları bolǵanımızda. Biraq eger miyrim alıw sonday bereket bolsa, álbette biz ózimiz miyrimli bolıw arqalı basqalardı bereketley alamız. Eger biz bul turmıstan ketkenimizde, jerlewimiz ushın wazına atı shınayı túrde: «Ol (yamasa ol) miyrim hám haqıyqatqa tolı edi» bolsa, jaqsı bolmas pa edi?
