Жазған: У.Ж. Хокинг
Мухаддес Жазыўларды оқыў ҳаққында
Мениң қәдирли жас досларым, Мухаддес Жазыўлар ҳаққында оқыўыңыз жетерли емес, сиз Мухаддес Жазыўларды өзиңиз оқыўыңыз керек. Инжилин билмейтуғын мәсихши дүньяның, тәнниң ҳәм шайтанның ҳүжимлерине қарсы әмелий жақтан қорғансыз. Ол руўхый ергежейли, себеби ол Сөздиң сап сүтинсиз өсе алмайды (1 Петр 2:2). Ол жаманлық қылыўшы тәрепинен жеңиледи, себеби ол Руўхтың қылышын, Қудайдың сөзин ислете алмайды (Ефеслилер 6:17). Ол тузақларға ҳәм шорларға сүринип, жолдан адасады, себеби онда аяқлар ушын шырақ ҳәм Қудайдың сөзи оған мүрәжат еткенлердиң ҳәммесине беретуғын жол ушын жарық жоқ (Забур 119:105).
Сизге ҳәр күни Қудайдың сөзин оқыў әдетин қәлиплестириў үлкен жәрдем береди. Биз Береялықлардың Мухаддес Жазыўларды «күнделикли» излегенлери ушын айрықша мақталғанын көремиз (Ҳаўарийлер 17:11). Сиз бул қағыйданы қатты сақлаў ушын көп қыйыншылықларды жеңиўиңиз керек болады. Бирақ ҳеш нәрсениң қәдири жоқ, егер ол қыйыншылықсыз ҳәм өзин-өзи тыйыўсыз дурыс орынланбаса. Ҳәм бәлким, егер сиз күнделикли үлесиңизди жоғалтқыңыз келмесе, ертерек турыўыңыз ямаса қандай да бир дем алыўдан бас тартыўыңыз керек болады. Бирақ сиз бул жол менен неден бас тартсаңыз да, сиз ҳеш қашан жоғалтпайсыз.
Сиз Береялықлардың Мухаддес Жазыўларды излегенин көресиз. Бул оқылған нәрсени түсиниў ушын ынталы, қатты ҳәрекетти аңлатады. Қудай тәрепинен үйретилген жүрек ынталы жүрек. Бийпәрўа оқыўшы ҳеш қандай қызықлы нәрсе де, пайда да таппайды. Иса Мәсих Мухаддес Жазыўлардың гилти екенин умытпаң. Исаяның еллик үшинши бабы Ефиопиялық бийге түсиндирилмеген жумбақ еди, себеби ол Иса Мәсихти билмейтуғын еди. Бирақ Филип оған «Иса ҳаққында ўағыз еткенде», оның жаны илаҳий нурға толды. Бул Ийениң Мухаддес Жазыўлар ҳаққындағы өзиниң сөзи:
олар Мен ҳаққымда гүўалық береди (Юхан 5:39). Яҳудийлер Иса Мәсихке исенбеди, сонлықтан олар не нызамды, не пайғамбарларды, не забурларды түсинбеди.
Инжилиңизди толық исеним менен оқың. Ҳәр бир сөзди Қудайдың Өзинен келгендей қабыл етиң. Бир үзиндини екиншисине қарсы қойып, қыйыншылықлар туўдырмаң; бирақ екеўиниң де ҳақыйқат екенине исениң. Себеби бул
исеним арқалы биз түсинемиз (Еврейлер 11:3). Адамлардың жазбаларында, исениўден алдын түсиниўге умтылыў жақсы. Бирақ Инжил бизге Қудайдың ҳүкими менен келеди, ҳәм бизден талап етилетуғын биринши нәрсе - оны кишкене балалардың ҳеш қандай сораўсыз исеними менен қабыл етиў.
Бирақ Инжилиңизди турақлы оқыўдың зәрүрлигин жүрегиңизге түйип алың. Бул сизге мүмкин болғанынша әмел етиў ушын анық режеге ийе болыўға жәрдем береди. Биреўлер бир усылды қолайлы деп тапса, басқалары басқасын табады.
Биз бул шақырыққа жуўап бериледи деп үмит етемиз, себеби биз көп адамлар ушын өте әмелий қыйыншылықты шешиўде жәрдем бериўи мүмкин деп исенемиз. Биз айырымлардың белгили бир ўақытта турақлы оқыўда тапқан қыйыншылығын айтып атырмыз.
Айырымлар үйинен өте ерте кетиўи керек. Айырымлардың күн даўамында бос ўақты аз ямаса жоқ. Басқалары үйине түнги ўақытта кеш қайтады ҳәм денеси қатты шаршаған болады. Айырымлар болса Инжилди жалғыз оқыў ушын тыныш ўақыт таба алмайды. Бул жағдайлар Жаманлық Қылыўшының усынысы менен жеңилмес тосқынлықларға айландырылады ҳәм Мухаддес Жазыўларды қатты итибарсыз қалдырыў ушын сылтаў болады.
Сонлықтан биз хат жазыўшыларымыздың айырымлары басқаларға бул кишкене тосқынлықларды жеңиўде ҳәм Қудайдың Сөзин күнделикли оқыў әдетин қәлиплестириўде пайдалы кеңеслер бере алады деп үмит етемиз.
Бирақ қандай реже қабыл етилсе де, ол қаншалық пайдалы болса да, егер Мухаддес Жазыўлар дурыс руўхый жағдайда ҳәм жанның дурыс көзқарасында оқылмаса, тийкарғы мәселе умытылады. Мухаддес Китапты ҳүрмет пенен услаң. Оның бетлерин тақўа қорқыў менен ашың. Оның сөзлерин кишипейиллик ҳәм ақылдың таярлығы менен қабыл етиң. Оның тәлимлерин жүрегиңизде сақлаң. Оған ынталылық пенен келиң ҳәм өкиниў менен кетиң. Ҳәр бир аятты итибар менен ойланың. Узақ ўақыт ойланың, бирақ тоқтамай дуўа етиң.
Ҳәмме нәрседен бурын, Қудайдың сөзи руўхый ақылды раўажландырыў менен бирге жүректиң сезимлерин қәлиплестириў ушын жаратылғанын умытпаң. Қудайдың сүйиспеншилигиниң ҳәр түрли жоллар менен қалай көрсетилгенин билиўиңиз жетерли емес, бул билим сиздиң ишки дүньяңыздың ең терең жерлерин қозғаўы керек. Ол сиздиң жаныңыздың қуўатларын Қудайға ҳәм Оның адамларына, ҳәтте барлық адамларға болған ынталы сүйиспеншиликке тезлестириўи керек. Мухаддес Жазыўлар ҳақыйқаты ҳаққында анық көзқарасларға ийе болыў жақсы. Бул биздиң шын жүректен қәлеўимиз болыўы керек. Бирақ, аҳ! Устаздың аяқлары астында тыныш ойланыўда отырыў ҳәм Оның берекетли сөзлериниң жанға сиңип, Өзине болған сезимлерди жандандырыўы ҳәм қыздырыўы қаншалық зәрүр. Сонлықтан бас жүректиң есабынан өсип кетпесин деп сақ болың.
Бул Оның еркин бизге көрсеткен ҳәр бир нәрсени әмелге асырыўға итибарлы болыў арқалы алдын алыныўы мүмкин. Оның еркин орынлаўды қәлеген жүрек Ол тәрепинен үйретиледи (Юхан 7:17). Бул және бизди Инжилди күнделикли оқыўдың зәрүрлигине қайтарады. Себеби Қудай бизге Өзиниң сөзин «мына жерде азырақ, ана жерде азырақ» бизге керек болғанындай көрсетеди. Ҳәм, айтқандай, егер биз Оның сөзине кишипейиллик пенен, ҳүрмет пенен жақынлассақ ҳәм Оның айтатуғын нәрсесин итибар менен тыңласақ, Қудай бизге күнделикли ўазыйпаларымызды белгилейди.
Ҳүрметли ҳәм әдеттеги дуўа
Бир аз ўақыт алдын мен сизлерге Қудайдың сөзин системалы түрде оқыўдың зәрүрлиги ҳаққында жазған едим: енди мен дуўа мәселеси бойынша бир неше әмелий ескертиўлерди айтқым келеди. Ҳәм, бириншиден, мен сизлерге дуўада Қудайға мүрәжат ететуғыныңызды есте сақлаў өте зәрүр екенин айтыўға мәжбүрмен. Забуршы айтты:
Саған дуўа етемен. Сениң даўысыңды ертең менен еситесең, Ийем; ертең менен дуўамды Саған бағытлайман ҳәм жоқарыға қарайман (Забур 5:2–3). Дуўа — бул жүректиң Қудайға қарай, керек болған берекет ушын шын жүректен өтинишлер менен ҳәрекет етиўи.
Сиз бул әпиўайы ҳақыйқатты мендей жақсы билетуғыныңызға исенсем де, сиз дуўа етип атырған Заттың жоқары ҳәм мухаддес қәсийетин умытып қалыў қәўпиндесиз деп ойлаўымда қәтелеспеймен деп исенемен. Мен ҳәзир Қудайдың биздиң Әкемиз екенин ҳәм Оған болған қатнасығымыздың өте жақын ҳәм қәдирли екенин умытып атырған жоқпан. Бирақ, соны менен бирге, Ол Әке болғанындай, Қудай да; сонлықтан ҳүрмет руўхы бизге жарасады ҳәм ҳәр бир ҳақыйқый дуўадан ажыралмас. Биз мәрҳамәт имтиязлары ҳеш қашан жаратылғанның жуўапкершиликлерин алып тасламайтуғынын ямаса жоқ етпейтуғынын умытпаўымыз керек.
Усы себепли, кимдиң мухаддес алдында екениңизди сезиўге умтылың. Жүрегиңизди Оның алдында ийиң. Оның ҳәмме нәрсени билетуғынын, ҳәмме нәрсеге қүдиретли екенин — Оның биз китапты оқығаннан да аңсатырақ сиздиң ең ишки ойларыңызды оқыйтуғынын жаныңызға сиңириң.
Сиздиң жүрегиңиздиң, ҳәтте Ийеге мүрәжат етиўдиң салтанатлы ўақытында да, үнсиз ямаса даўыслы түрде, басқа ҳәм орынсыз темаларға адасыў тенденциясын мойынлайсыз, мен исенемен. Мухаддес Жазыўлар тилинде, сиздиң ерниңиз жақынласады, бирақ жүрегиңиз узақта. Бул түсиниўдиң жоқлығынан ямаса бул мухаддес кәсиптиң ҳақыйқый тәбиятын ҳәм сиз кирип атырған сөзсиз мухаддес алдында екениңизди умытыў қәтесинен келип шығады.
Сиз, мен айтқандай, бул тузаққа әдеттеги дуўаларыңыз ўақтында, мысалы, ертең менен ҳәм кеште, көп ушырасасыз. Сиз бирден өзиңизди әдеттеги өтинишлерди механикалық түрде айтып атырғаныңызды ҳәм соны менен бирге ойларыңыздың ҳәр тәрепке кетип атырғанын сезесиз. Бул қәте, егер қадағаланбаса, сиздиң дуўаларыңызды «бос қайталаныўларға» айландырады, Қудайға жек көринишли ҳәм өзиңизге пайдалы емес, зыянлы болады.
Бул қәтеге қарсы жалғыз қорғаныс — дуўа етиўди басламастан алдын, сиз ҚУДАЙға мүрәжат етип атырғаныңызды, Оның менен ойнаўға батыналмайтуғыныңызды жақсылап ойланың. Исениўшиниң жаны сонда инстинктив түрде «ҳүрмет ҳәм Қудайдан қорқыў»дың дурыс позициясын қабыл етеди.
Бирақ мен ҳәзир әдеттеги дуўа әмелиятына тоқталдым. Бул әҳмийетли мәселе ҳәм бир-еки сөзди талап етеди. Мен ҳәр бириңиз ушын бул ҳақыйқат деп үмит етемен, себеби дуўа, сөзсиз, руўхый күштиң жасырын дереги. Ҳәм тәбийий денеге ҳаўа ҳәм аўқаттың турақлы жеткерилиўи керек болғанындай, жан да күнделикли турмыстың турақлы өзгерислерин қанаатландырыў ушын аспан мәрҳамәтиниң турақлы жеткерилиўине муҳтаж. Сонлықтан сиз күнде ең азынан еки мәрте шын жүректен дуўа етиўге белгиленген ўақытты бөлиўди қатты қағыйда етиўиңиз керек.
Сиз бул ўақытларды өзиңиздиң айрықша жағдайларыңызға қарап шөлкемлестириўиңиз керек; бирақ ертең менен ҳәм кеш, әлбетте, ең жақсы ўақытлар. «Күнде еки мәрте» деп айтқанда, мен тек минимал рухсатты айтып атырман. Сиз, әлбетте, ҳәр жерде болғанындай, ҳәр дайым дуўа етиў ушын Мухаддес Жазыўлар бар екенин еслеп қаласыз. Сонлықтан сиздиң бул бағдарда қандай имканиятларыңыз болса да, олардан толық пайдаланыўға еркинсиз.
Айырымлар «қағыйда» жасаўдан қорқады, бирақ мен олардың қағыйда жасалғаннан кейин оны бузыўдан көбирек қорқыўға тийисли себеплери бар деп ойлайман. Мен ҳеш бириңиздиң қағыйдаға қуллик еткиси келмейди деген сылтаў менен дуўасыз бир күнди өткергениңиз ушын өзиңизди ақлаўға умтылмайсыз деп үмит етемен. Өзим ушын, мен жақсы әдетлерге ийе болыў өте жақсы нәрсе, ал жаман әдетлерге ийе болыў өте жаман нәрсе ҳәм олардан қутылыў одан да жаман нәрсе деп айтып, бир аз әпиўайы болғаным ушын айыпланыў қәўпинге барыўым керек; ал жаман әдетлерден толық қутылыўдың ең жақсы жолы — жақсы әдетлерди ийелениў. Сонлықтан, егер керек болса, тәртипли мәсихши болыў ушын көп мийнет етиўге көндириң. Ҳәм есте тутың, егер жан Қудайға қарай дурыс жағдайда болмаса, онда руўхый тәртип болмайды. Инжилиңизди ашың ҳәм Қудай сиз бенен сөйлесин; тизелериңизге жығылың ҳәм өтинишлериңизди Қудайға айтың.
Мәсихши теңиз түбиндеги суўға шөмиўшиге уқсайды, оның өмири жер үсти менен байланысты сақлаўға байланыслы. Оның әтирапында өмирди сақлап қалатуғын ҳеш нәрсе жоқ, керсинше. Жумсақ түтик оған дем алыў ушын ҳаўа береди, ҳәм қолында қәўип ўақтында жоқарыдан жәрдем шақырыў ушын қурал бар. Бирақ бул байланыс турақлы сақланыўы керек. Сол сыяқлы, исениўши де жоқарыдағы күш пенен үзликсиз, үзилисли емес, байланыста болыўы керек. Бул турақлы дуўа әдетлери арқалы әмелге асырылыўы керек.
Егер сиз күниңизди дуўа менен басласаңыз, сиздиң бетиңизге ҳәрекет еткен адамға қатты жуўап бериўден алдын дуўа етиўди умытыўыңыз мүмкин емес. «Тоқтамай дуўа етиң.» Егер Ийе рухсат берсе, бул темаға қайтыўды үмит етемен.
Жас исениўшилерге хатлардан
