Dálil hám maqset
Isa Óz duwasın Óziniń tamamlanǵan jumısına tiykarladı: «Men jumıstı tamamladım» (Yuxanna 17:4) – biraq, Ol krestte ólgenge shekem tamamlanbaǵan edi (Yuxanna 19:30). Máńgilik kózqaras – hámme nárse orınlanǵan hám máńgi sheshilgen (bizdiń poziciyalıq birligimizdi qosqanda) – Onıń duwasınıń dálili.
Onıń duwasınıń maqseti – Onıń tez, ámeliy, shoshıwlı motivi – bizdiń dawam etip atırǵan jerdegi turmısımızda Ákeniń bizge ǵamxorlıq etiwine jalbarıw. Ol Ákeden «bizdi jamanlıqtan saqlawdı» (Yuxanna 17:15) yaǵnıy, bizdi onıń ayyorlıqlarına bolǵan óz adamzat sezgirligimizden qorǵawdı soraydı. Sol sıyaqlı, Ol Ákeden bizdi bir etiwdi soramaydı, bálkim Ol bizdiń Óziniń joqlıǵında Ózin kórsetiw ushın jibergen waqıt hám keńislik dúnyamızda ámeliy túrde bir bolıwımızǵa múmkinshilik beriwdi soraydı (Yuxanna 17:11,18).
Muhabbat bizdi birge saqlaydı
Onıń joqarı prioritetli jalbarıwı isenbeytuǵın dúnyaǵa isenimli gúwa bolatuǵın birlik ushın:
olar bárisi bir bolsın... dúnya Seniń Meni jibergenińe isensin... dúnya Seniń Meni jibergenińdi hám Sen Meni jaqsı kórgenińdey olardı da jaqsı kórgenińdi bilsin (Yuxanna 17:21,23).
Bul qudaysız dúnya máńgilik haqıyqat haqqında hesh qanday túsinikke iye bola almaydı, eger ol házirgi waqıtta, ózi túsingen terminlerde kórsetilmese. Bul Inkarnaciyanıń sebebi: Quday kórinetuǵın, seziletuǵın boldı (Yuxanna 1:14,18; 3:18-19). Iymanlılardıń kórinetuǵın birligi Ákeniń Ulı jibergenligi haqıyqatına hám Ákeniń bizdi Óz Ulı sıyaqlı jaqsı kóriwine gúwalıq beredi, bul muhabbat bizdi birge uslap turadı (Yuxanna 17:23). Hám Isa Ákeni bizge ashıp beriw ushın Óziniń dawam etip atırǵan xızmetin wáde etedi, sonlıqtan Onıń Ulına bolǵan muhabbatı bizde bolsın, hám Ulı Ózi bizde bolsın (26-ayattı qarań).
Bunnan aldın, Isa Óz shákirtlerine (hám bizge) Ózi bizdi jaqsı kórgenindey bir-birimizdi jaqsı kóriw haqqında jańa buyrıq berdi. Bizdiń bunı orınlawdaǵı tırısqanlıǵımız dúnyaǵa biz Onıńǵa tiyisli ekenligimizdi aytadı (Yuxanna 13:34-35). Isanıń jaqsı kórgen shákirti Yuxanna Qutqarushınıń bizge bolǵan muhabbatı bir-birimizdi jaqsı kóriwimizge alıp keliwi kerek dep turıp aladı (1 Yuxanna 3:16); bul bizdiń Qudaydıń balaları ekenligimizdiń dálili (1 Yuxanna 4:7-12). Kórinbeytuǵın Quday xristianlar bir-birine muhabbat kórsetkende kórinetuǵın boladı. Sonlıqtan, Ákeniń bizge Ul arqalı bergen muhabbatı tek bizdi toltırıw hám qanaatlandırıw ushın emes; bul kúsh, energiya deregi, ol bizdi ámeliy, kórinetuǵın birlikte birge tartadı hám uslap turadı, bul dúnyaǵa jarqın gúwalıq boladı. Biz ámeliy túrde bir bolıwǵa juwapkerliymiz, hám Ákeniń Ul arqalı bolǵan muhabbatı bizdi bul qıyınshılıq ushın tolıq qábiletli etedi.
Ol qalay isleydi?
Pawl óziniń birinshi Korinfliklerge jazǵan xatın «Korinftegi Qudaydıń shirkewine, Masiyq Isa ishinde muqaddes etilgenlerge, áwliyeler bolıwǵa shaqırılǵanlarǵa, hám hár bir jerde Rabbimiz Isa Masiyqtiń atın shaqırǵan barlıq adamlar menen birge, olardıń da, bizdiń de» dep baslaydı (1 Korinflikler 1:2). Bul Shirkewdiń birligi hám onıń universalı haqqında kúshli deklaraciya.
Quday bizdi koinatdaǵı eń joqarı jámiyetke shaqırdı: «Onıń Ulı menen sheriklikke» (1 Korinflikler 1:9), hám Pawl Korinfliklerge hám búgin bizge de sonday kerek bolǵan bizge jalbaradı: «siz bárisi kelisińiz, hám aranızda bólinisler bolmasın, bálkim siz bir aqıl hám bir pikirde tolıq bolıń» (1 Korinflikler 1:10 NASB).
Quday bizdi Muqaddes Ruwhtıń jaratqan sherikligine, birligine shaqırdı, hám biz onı «saqlawǵa tırısıwımız» kerek (Efislilerge 4:3 NKJV). Biz bólinisti qalay aldın ala alamız? Tájiriybe biz bunı isley almaymız dep dáliylleytuǵın edi. Biraq Pawldıń biz kelisiwimiz, bir aqıl hám pikirde birlesiwimiz haqqındaǵı máslaháti biz bunı isley alamız dep kúshli dáliylleytuǵın edi. Biraq biz hár bir detalda kelisiwimiz kerek pe?
Injil hesh qashan sonday demeydi. Bólinisti toqtatatın kelisim Masiyq penen baylanıslı! Pawldıń bul hám keyingi bablarda tek Oǵan hám tek Oǵan ǵana qayta-qayta basım jasawına dıqqat etiń. Biz bir aqıldamız, sebebi «bizde Masiyqtıń aqılı bar» (1 Korinflikler 2:16). Biz Masiyq haqqında kelisemiz hám Onıń qudaylıǵın, gúnahsızlıǵın, tolıq jetkilikli káfiyatın, qızdan tuwılıwın yamasa basqa tiykarların shaqırǵan yamasa biykar etkenler menen ulıwma tiykarımız joq. Biraq biz átirapqa qaraǵanımızda, kópshilik bólinisler bul zárúrlikler menen baylanıslı emes, bálkim basqa tarawlarda óz pikirlerimizge, dástúrlerimizge yamasa túsindirmelerimizge qattı turıp alıwdan payda boladı.
Pawl biz Masiyq haqqında kelisiwimiz kerek deydi. Kimdir Pawldı, Petirdi yamasa Apollostı Onıń ústine qoyıwǵa tırısıp atır ma? Olar jańa dinge kirgenlerdi Pawldıń yamasa basqa bir basshınıń atına shomıldırıp atır ma? Olar basqa bir qutqarushı arqalı yamasa Masiyqtıń Kalvariyadaǵı tamamlanǵan jumısınan basqa bir jol menen qutqarıwdı waz etip atır ma? Eger sonday bolsa, biz olardı sektalar dep belgileymiz. Biz olardan bólekpiz. Masiyqqa ergen bizler sondaylar xristian emes, bálkim arzan imitaciya, haqıyqattan pútkilley bólek dep kelisemiz. Eger bizde Injildegi Masiyq ulıwma bolmasa, ruwxıy jaqtan hesh nársemiz ulıwma joq.
Óz ózgesheliklerimiz benen maqtanıw
Haqıyqıy xristian birligine úlken tosqınlıq maqtanısh hám ózin-ózi jaqsı kóriwdiń «men birinshi» ruwxı, bul aqırǵı kúnlerdiń qásiyeti (2 Timotiyge 3:2). Adamzat joqarı dárejesiniń qálewine eriwdiń ornına, Pawl: «kámtar aqıl menen hár birińiz bir-birińizdi ózińizden áhmiyetlirek dep biliń» deydi (Filipililerge 2:3). Bul kóplegen máselelerdi sheshedi.
Filipililerge xatında Pawl taǵı xristianlar ushın mutlaq prioritetke basım jasaydı – Isa Masiyq hám Onıń Injili. «Tek Masiyqtıń Injiline múnásip túrde ózińizdi tutıń... bir ruwhta bekkem turıp, bir aqıl menen Injildiń isenimi ushın birge tırısıń» (Filipililerge 1:27 NASB) – Ákeniń muhabbat penen Óz Ulı jibergenligi haqqındaǵı xabardı birge járiyalaw/jasaw, sonlıqtan dúnya isensin.
Meniń quwanıshımdı bir aqılda bolıw, bir muhabbattı saqlaw, ruwhta birlesiw, bir maqsetke umtılıw arqalı tolıq etiń. Ózin-ózi jaqsı kóriwden yamasa bos maqtanıshlıqtan (bizdiń birge bolıw máselelerimiziń kópshiliktiń tiykarı) hesh nárse etpeń, bálkim kámtar aqıl menen hár birińiz bir-birińizdi ózińizden áhmiyetlirek dep biliń; tek óz jeke máplerńizdi emes, bálkim basqalardıń máplerin de qarań (Filipililerge 2:2-4).
Hám biz túsingenimizge isenim payda etiw ushın, Pawl taǵı kózimizdi Masiyqqa kóteredi, Ol bizdiń máplerimizdi qaraǵanı ushın Óziniń Quday sıpatındaǵı imtiyazların bir shetke qoydı (Filipililerge 2:5-8).
Ruwhtıń birligi
Ayqın, Pawl shólkemlestiriwshilik, konfessiyalıq yamasa siyasiy birlikke basım jasamaydı. Ol minez-qulıq, dıqqat hám qábilet haqqında aytıp atır: uyǵınlıq, birlik, óz-ara muhabbat hám qádirlew ruwxı – Masiyq bizdi qádirlegenindey bir-birimizdi qádirlew. Ol Muqaddes Ruwhtıń jaratqan (1 Korinflikler 1:2,9; 12:13) hám adamzat ayırmashılıqları hám parıqlarınan joqarı turatuǵın birlikti (Efislilerge 4:3) qáweter menen saqlaw haqqında aytıp atır.
Shirkew universal bolǵanı ushın, hár dayım pútkil dúnya boyınsha, onıń poziciyalıq Masiyq denesi birligi sırtqı baqlawshı tárepinen tek hár bir jerdegi iymanlılar óz minez-qulıqlarında hám birge óz-ara tásirlesiwlerinde sol ruwxıy birlikti ámelge asırǵanda ǵana qádirleniwi múmkin. Bul ne principssiz ekumenizm, ne ámeliyat, dástúr hám úrp-ádetlerdiń hár bir detalında kelisim emes. Bul Masiyqtaǵı mutlaq birligimizdiń aktiv, ámeliy qádirlewi hám onı gorizontal ayırmashılıqlar hám belgilerden joqarı qoyıw.
Ruwxıy birlikte sherikler sıpatında, biz bir-birimiz benen uyǵın birlik ruwxında qatnas jasawǵa juwapkerliymiz. Bul minez-qulıq haqqında. Kóbinese dúnya Shirkewge qaraydı hám óz úyinde húkim súrgen jaǵdaylardı kóretuǵınday boladı – shańaraqlıq jánjeller, ishki urıslar hám siyasiy partiyalar bir-birine qattı hújim etedi. Masiyq penen haqıyqıy túrde bánt bolǵan hám Oǵan dıqqat etken iymanlılar basqanıń kemshiliklerine, sátsizliklerine yamasa ústirtin parıqlarına kóz salmaydı. Biz barlıq xristianlar menen saqlawımız hám bólistiriwimiz kerek bolǵan birliktiń haqıyqıy zárúrliklerin umıtpaslıǵımız ushın, olar Efislilerge 4:4-6 da sanap ótiledi:
Bir dene hám bir Ruwh bar, siz de shaqırıwıńızdıń bir úmitinde shaqırılǵanıńızday; bir Rabbiy, bir isenim, bir shomılıw, hám hámmeniń ústinen, hám hámme arqalı, hám hámme ishinde bolǵan barlıq adamlarǵa bir Quday hám Áke.
Kórinetuǵın birlik
Erte Shirkewge bul nárselerdi úyretiwdiń keregi joq edi. Muqaddes Ruwh olardı bir denege shomıldırǵanda, olar Oǵan boysındı, Onıń olardı baqlawshılardı tań qaldırǵan birlikke biriktiriwine múmkinshilik berdi:
Isengenlerdiń bárisi birge edi, hám hámme nárseleri ulıwma edi; hám olar óz múlklerin hám zattarın sata basladı, hám olardı hámme menen bólistirdi, kimge kerek bolsa... Olardıń arasında múhtaj adam joq edi, sebebi jer yamasa úy iyesi bolǵanlardıń bárisi olardı satıp, satıwdan túsken puldı alıp kelip, elshilerdiń ayaqlarına qoyatuǵın edi, hám olar hár birine, kimge kerek bolsa, bólistiriletuǵın edi (Húwiller 2:44-45; 4:34-35).
Kim olardı bunı islewge ayttı? Kim onı muwapıqlastırdı? Tek Muqaddes Ruwh. Bul Onıń birligi edi hám Ol olardı Óziniń jaratqan máńgilik birligine sáykes háreket etiwge ruwxlandırdı. Materiallıq bólistiriw olardıń birliginiń mánisi emes edi, biraq ol barlıq baqlawshılarǵa onıń mánisi bolǵan kórinbeytuǵın haqıyqat haqqında dálil berdi:
Isengenler bir júrek hám bir jan edi; hám «olardıń hesh biri ózine tiyisli nárseni óziniki dep dáwaladı emes; bálkim hámme nárse olar ushın ulıwma múlk edi (Húwiller 4:32; Filipililerge 2:1-4).
Nátiyje:
Úlken kúsh penen elshiler Rabbiy Isanıń tiriliwine gúwalıq berip atırǵan edi, hám olardıń bárisiniń ústinde mol miyrim bar edi. Sebebi olardıń arasında múhtaj adam joq edi (Húwiller 4:33-34).
Bul kúsh hám birlik Isanıń tiriliwine qarsı turıp bolmaytuǵın gúwalıq edi, ol kóplegen adamlarǵa Oǵan iseniwge alıp keldi (Húwiller 2:47; 5:14; 6:7), Yuxanna 17:21-23 tegi Isanıń duwasına juwap.
Áke búgin de sol duwaǵa juwap beriwge tayın. Biz Onıń menen birge islese alamız yamasa muhabbatsız bóliwshi minez-qulıqlar hám kishi jánjeller hám básekiler menen Oǵan tosqınlıq ete alamız. Ruwhtıń birligi tek biz bir-birimizdiń kemshiliklerimize yamasa parıqlarımızǵa emes, bálkim Ruwhtıń bizge qoyǵan maqsetine – Rabbimiz Isa Masiyqqa dıqqat etkenimizde ǵana saqlanıwı múmkin.
