Qutqarıwdan keyin, ruwxıy ósiw ushın giltler
Qanday ullı waqıya bul, joǵalǵan gúnákar táwbe etip, Rabbımız Isa Máshihke iseniw arqalı Xudaydıń shápááti menen qutqarılǵanda. Aspanda hám Xudaydıń perishteleri aldında quwanısh bar, óytkeni bir gúnákar Máshihke hám Onıń kresttegi qutqarıw jumısına tolıq isengen (Luka 15:7,10). Tek ǵana Máshih qutqara aladı (Elshiler 4:12), hám bul gúnákardıń júreginde hám janında júz bergennen keyin, bul adam ushın ájayıp waqıya boladı.
Tozaq húkiminen qutqarılıp, aspanǵa baratuǵın bolǵannan keyin, Xuday ol adamlar ushın neni qáleydi? Haqıyqıy isenimler óz isenim ómirinde sol noqattan baslap qalay rawajlana aladı? Olar ózleri qálegen túrde jasawǵa qaldırıla ma, yamasa Xuday isenimlerdi ruwxıy jaqtan ósiwge hám Máshih ushın jasawǵa qáleydi me?
Juwap ádewir ápiwayı! Bizdi máńgilikke qutqarıw hám ómirimiz dawamında Onıń Ulı Máshihke uqsas qásiyetlerdi kórsetiw Xudaydıń niyetinde. Elshi Pawel Rimliklerge 8:29 (NKJV) de bunı bılay aytqan: “Óytkeni Ol kimlerdi aldınnan bilgen bolsa, olardı Óz Ulı Máshihke uqsas bolıwǵa aldınnan belgilegen, Ol kóp aǵayınlar arasında Birinshi tuwılǵan bolıwı ushın.” Pawel bunı da jazǵan: “Men bunıń barlıǵına eristim yamasa kámil boldım dep aytpayman; biraq men Máshih Isa meni ne ushın tutqan bolsa, sonı tutıw ushın alǵa umtılǵanman. Aǵayınlar, men ózimdi tutqan dep esaplamayman; biraq bir nárse etemen, artımda qalǵan nárselerdi umıtıp, aldaǵı nárselerge umtılıp, men Máshih Isadaǵı Xudaydıń joqarı shaqırıwınıń sıylıǵı ushın maqsetke umtılǵanman” (Filipililerge 3:12-14).
Hár birimizge Máshihlik ómirde ruwxıy jaqtan rawajlanıwǵa járdem beretuǵın jaqsı nárselerdi birge kóreyik. Biz ómirimizdiń bul tarawların kórip shıǵıwımız kerek, solay etip biz ne islep atırǵanımızdı hám ne ózgertiwimiz kerek ekenligin anıqlay alayıq. Rabbımız bul nárseler haqqında oylaǵanımızda hár birimizge bereket bersin.
Minnetleme hám boysınıw
Máshihlik ómirimizdiń basında biz Isa Másihtiń Rabbımız ekenligin hám Ol ómirimizdiń Rabbısı ekenligin moyınlawımız kerek. Eger biz kóp jıllar Máshihshi bolǵan bolsaq, biraq Ol ushın jasaǵan bolmasaq, táwbe etiw hám Onıń Rabbılıǵın moyınlaw ushın ele waqıt bar. Bul túsinik penen biz ózimizge tiyisli emesligimizdi, biraq “baha menen satıp alınǵanımızdı” hám sonlıqtan denelerimizde “Xudaydı dárip etiwimiz” kerek ekenligin moyınlaymız (1 Korinflilerge 6:20). Rabbımız bizge baǵdar beretuǵın hám ómirimiz arqalı bizdi basqaratın Zát. Bul biz isenimsiz bolǵan waqıttan ádewir ózgeshe. Burın biz Xudayǵa hesh qanday itibar yamasa juwapkershiliksiz ózimizdiń barlıq tańlawlarımızdı hám sheshimlerimizdi qabıl etkenbiz. Endi biz Rabbımızǵa tiyisli bolǵanımızdan keyin, Ol bizdi basqarıwı kerek. Ol ushın jasawǵa bolǵan minnetlememiz bizdiń tiykarǵı itibarımız hám kúndelik sadıqlıǵımız bolıwı kerek. Biz Onıń jolınan adasqanımızda, Oǵan qaytıwımız hám sadıqsızlıǵımızdı moyınlawımız kerek, joǵalǵan sheriklikti qayta tiklew hám Oǵan jaǵımlı ómirde alǵa jıljıw ushın.
Kúndelik tájiriybelerimizden ótip atırǵanımızda, Onıń Rabbılıǵın moyınlawımız kerek, hám bizdiń tańlawlarımız hám sheshimlerimiz bir kúni Oǵan ómirimizdi qalay jasaǵanımız ushın esap beriwimiz kerek ekenligin túsinik penen bolıwı kerek (Rimliklerge 14:10 qarań). Onıń Rabbılıǵına bul boysınıw biz Máshih aldında payda bolıp, Máshihshiler sıpatında ómirimiz haqqında esap beretuǵın kúnde juwap beriwimiz kerek bolǵan nárse. Bul bizdiń aspanǵa baratuǵınımız yamasa barmaytuǵınımız haqqındaǵı másele emes. Kerisinshe, aspanǵa baratuǵınlar sıpatında, biz ne ushın sıylıqlanatuǵınımız hám ne ushın zıyan kóretuǵınımız ushın tekserilemiz (1 Korinflilerge 3:12-15). Rabbımız bizge Máshihke sadıq bolıwǵa hám Onıń Rabbılıǵına boysınıwǵa járdem bersin! Bul Máshihlik ómirde ruwxıy rawajlanıw ushın eń tiykarǵı qádem.
Muqaddeslik
Ruwxıy ósiw muqaddes turmıstı talap etedi. Biz muqaddes bolıwǵa shaqırılǵanbız. 1 Petrus 1:14-16 da bılay delingen: “Boysınıwshı balalar sıpatında, burınǵı nápsilerge uyqas kelmey, bilimsizligińizdegi sıyaqlı; biraq sizdi shaqırǵan Ol muqaddes bolǵanı sıyaqlı, siz de barlıq minez-qulqıńızda muqaddes bolıń, óytkeni jazılǵan: ‘Muqaddes bolıń, óytkeni Men muqaddespen.’” Bizge sonıń menen birge rawajlanıwımızǵa kedergi bolatuǵın nárselerdi, sonday-aq bizdi ańsatlıq penen qorshap alatuǵın hár qanday gúnáhdı “bir shetke qoyıw” kerek ekenligi úyretilgen (Evreylerge 12:1).
Haqıyqıy isenimlerdiń isenimsizler sıyaqlı jasaǵanın kórgenimizde qanday qayǵılı. Olar joǵalǵanlardan hám Rabbımızdı bilmeytuǵınlardan ózgeshe bolıwı kerek ekenligin bile me eken dep oylanadı. Máshihke eriwshiler sıpatında nur shashıwımız ushın, biz endi dúnya sıyaqlı jasamaytuǵınımızdı kórsetiwimiz kerek. Biz gúnáǵa kóbirek sezgir bolıwımız hám qátelik islewge qızıqqanımızda onnan bas tartıwımız kerek. Isenimlerdiń ómirindegi gúnáh kemdi buzıwǵa alıp keledi hám bizdi hár qanday ruwxıy rawajlanıwdan toqtatadı. Biz ómirimizdegı gúnáǵa sebep bolatuǵın nárselerdi alıp taslawımız kerek (Koloselilerge 3:5-11). Bul biz ushın putqa aylanıp, waqıtımızdı tutınatuǵın jaqsı nárselerdi de óz ishine alıwı múmkin.
Bálkim biz ómirimizde belgili bir gúnáh penen gúresip atırǵan shıǵarmız. Biz qızıqqanımızda Rabbımızdı shaqırıwımız hám keyin Onıń “qutqarıw jolına” iseniwimiz kerek (1 Korinflilerge 10:13). Rabbımız bizdi hesh nársege qul etpeydi. Biz endi Onıń múlki. Ol bizdi gúnáhtan qutqarıwdı hám jasawımız arqalı Onıń balaları ekenligimizdi kórsetiwimizdi qáleydi. Muqaddes turmıs Rabbımızdı quwantadı, hám biz Ol ushın usı jolda jasawdı qálewimiz kerek.
Jaǵımlı qatnasıqlar
Isenimler sıpatında biz Xudaydıń shańaraǵınıń bir bólegi boldıq. Onıń shańaraǵınıń aǵzaları bolǵanımızdan keyin, biz basqa haqıyqıy isenimler menen jaqsı qatnasıqlar rawajlandırıwımız kerek. Biz Máshihdi óz Qutqarǵıshı sıpatında bilgenler menen jańa doslıqlardı basdan keshiriwimiz kerek. Bul ómirimizge quwanısh alıp keledi (1 Yuhanna 1:3-4). Sonıń menen birge, biz isenimleriniń úlgisinen paydalanıw ushın hár háptede isenimler toparı menen sheriklik tabıwımız hám Rabbımız Isa atına jıynalıwımız kerek (Matta 18:20 qarań).
Bizdiń jańa isenimimiz isenimsizler menen bolǵan qatnasıqlarımızdı ózgertiw kerek, olar ne islese de, qutqarılmaǵan toparǵa ermey. Biz tozaqqa hám joq etiwge alıp baratuǵın keń joldı taslap kettik; biz endi aspanǵa alıp baratuǵın tar jolda sayaxat etip atırmız! Biz isenimimizdi isenimsizler menen bólisiwimiz kerek, solay etip olar da biz sıyaqlı qutqarıla aladı. Eger biz isenimimizdi isenimsizlerden jasırsaq hám olar menen bolǵan qatnasıqlarımızdı ózgertpese, onda 1 Korinflilerge 15:33 te eskertilgen nárse – “Aldanbań, jaman sheriklik jaqsı ádetlerdi buzadı” – ómirimizde haqıyqatqa aylanıwı múmkin. Biz endi isenimsizlerdiń átirapında olar menen hesh qanday ayırmashılıǵımız joq sıyaqlı jasay almaymız. Erte me, kesh pe, isenimsizlerdiń gúnákar tásirleri bizdi súrindiredi hám ruwxıy jaqtan ósiwimizge kedergi boladı. Kerisinshe, biz ne islesek hám ne aytsaq da, Máshihdi qalay húrmet etiw kerek ekenliginiń úlgileri bolıwımız kerek.
Qatnasıqlar haqqındaǵı bul temada taǵı bir eskertiwdi esapqa alıń. Haqıyqıy isenimler menen waqıt ótkeriw ruwxıy ósiwimizge hámme waqıt paydalı bolmawı múmkin. Bálkim biz Rabbımız ushın jasamaytuǵın isenimler menen ushırasqan shıǵarmız. Geybir Máshihshiler sport yamasa hobbi sıyaqlı belgili temalar haqqında sóylesiwi múmkin, biraq Máshih haqqında az sóyleydi. Biz bunday Máshihshiler menen bolǵan sherikligimizdiń ruwxıy paydası bar ma dep ózimizge sorawımız kerek. Hátte haqıyqıy Máshihshiler de máńgilik nárselerge itibar beriw hám Rabbımızda ósiw ornına, dúnya hám onıń usınıs etken barlıq nárseleri menen bánt bolıwı múmkin. Bizdiń sherikligimiz ruwxıy ósiwimizge oń tásir etiw kerek ekenligin biliwimiz kerek.
Jaman hám densawlıqqa zıyanlı qatnasıqlar ruwxıy ósiwge úlken kedergi boladı. Bizge eskertilgen: “Isenimsizler menen teń bolmań” (2 Korinflilerge 6:14). Bul, ókinishke oray, jalǵız isenimler isenimsizler menen romantikalıq qatnasıqlarǵa kirisiwi múmkin bolǵan jaǵdaylardı óz ishine aladı. Bul 2 Korinflilerge 6 da kórsetilgen Xudaydıń ashıq qálewine boysınbawshılıq boladı. Bunday jaǵdaylarda bul duwa etiw másele emes, al Xudaydıń Sózinde aldınnan ashıp bergen nársesine boysınıw másele. Eger isenim bul eskertiwge boysınsa, ájayıp ruwxıy ósiw bolıwı múmkin. Biraq, eger boysınbasa, isenim ushın qayǵı hám zıyan boladı, hátte isenimsiz aqır-aqıbet qutqarılsa da. Isenim, saq bol!
Kishipeyillik
Rabbımız Isa bizge kishipeyilliktiń eń joqarı úlgisin qaldırdı. Filipililerge 2 de biz Onıń krestte ólimge deyin ózin kishipeyil tutqanın bilemiz. Onıń jerge keliwi bizdi ayıplaw ushın emes, al bizge ómir beriw ushın edi, hám bul “kóbirek mol” (Yuhanna 10:10). Ol bul jerde kishipeyil qul sıpatında júrdi. Haqıyqatında, durıs aytılıwı “qul-qul”, bul Onıń xızmet etiw ushın, xızmet etiliw ushın emes, qálegen túrde jasaǵanın bildiredi.
Sol sıyaqlı, biz de kishipeyil qullar sıpatında jasawımız kerek. Kishipeyillik ruwxıy rawajlanıw ushın bizge kerek. Elshi Pawel jazǵan: “Óytkeni men sizlerdiń aranızdaǵı hár bir adamǵa, maǵan berilgen shápáát arqalı aytaman, ózin kerekten artıq joqarı tutpasın, al Xuday hár bir adamǵa isenim ólshemin bergenindey, aqıllı oylasın” (Rimliklerge 12:3). Bul bap bizge qalay minez-qulq etiwimiz hám hár bir isenim haqqında úlken topar: Máshihdiń denesi sıpatında oylawımız kerek ekenligin kórsetedi. Hár bir aǵzanıń ózgeshe hám áhmiyetli roli bar.
Biz hesh qashan Máshihdegi aǵa-qarıńdasımızǵa qızǵanısh penen qaramawımız kerek. Biz olarmen Xudaydıń nárselerinde yamasa ómirimizdegı basqa nárselerde básekilespewimiz kerek. Bul isenim qutqarılǵan dúnyaǵa uqsas boladı. Biz haqqımızda hesh qashan “Sol isenimler bir-biri menen básekilesedi” dep aytılmasın. Kerisinshe, biz bir-birimizge járdem beriw arqalı bir-birimizdi tolıqtırıwımız kerek. Esleń, jas isenimler úlken isenimlerdi baqlap atır, hám olarǵa kishipeyilliktiń jaqsı úlgisi kórsetiliwi kerek. Kishipeyillik ómirimiz boyı kerek bolǵan nárse.
Xuday bizdi kishipeyil tutıwǵa qızıǵadı, hátte basqa hesh kim qızıqmasa yamasa ózimiz qızıqpasak da. Pawel Xudaydıń onı qalay kishipeyil tutqanlıǵınıń úlgisin bergen, oǵan denege tiken berip, onı “shaytannıń elshisi” dep súwretlegen (2 Korinflilerge 12:7). Ol úsh márte qutqarıw ushın duwa etse de, Xuday tikendi alıp taslamadı. Kerisinshe, Xuday sınaqtan ótiw ushın kerekli shápáátti berdi. Pawel bunıń Xudaydıń onı kishipeyil tutıw jolı ekenligin túsinip jetken.
Maqtanısh ruwxıy ósiwge úlken kedergi boladı. Bul bizdi basqalardı tómen sanawǵa hám ózimiz haqqımızda haqıyqatqa uyqas emes oylawǵa májbúr etedi. Maqtanısh basqalardı, sonday-aq Xudaydıń xalqı arasında yamasa dúnyada húkimet orınlarındaǵılardı húrmetlemewge alıp keledi. Xuday bizdiń ústimizdegi húkimetlerdi bizdiń kishipeyilligimizdi saqlaw ushın paydalanıwdı niyet etedi. Shańaraqlarımızda Xuday ata-analarımızdı bizdi kishipeyil tutıw ushın paydalanadı (Efesseliklerge 6:1-3). Dúnyada Ol húkimetti paydalanadı (Rimliklerge 13:1-7). Ómirdiń basqa tarawlarında Ol úlken, tájiriybeli basshılardı paydalanadı (Evreylerge 13:17). Biz Xuday ómirimizde ornatqan túrli húkimetlerge ózimizdi kishipeyil tutıwımız kerek, solay etip biz ushın jaqsı boladı, ruwxıy rawajlanıwımızda kedergisiz bolamız.
Oqıw hám oylaw
Xudaydıń Sózin oqıw hám oylawdıń zárúrligi jetkiliksiz túrde basım jasalıwı múmkin emes. Xudaydıń Sózisiz biz Xudaydıń qálewin tolıq bile almaymız. Xudaydıń Ruwxı Xudaydıń Sózin paydalanıp, Máshih ushın jasawımız ushın kerek bolǵan barlıq nárselerdi ashıp beredi hám ómirimizdiń ózgeriwge múhtáj bolǵan tarawların ashıp beredi (1 Timoteyge 4:12-13). Elshi Pawel jas isenim Timoteyge “oqıwǵa itibar beriwdi” úyretken (13-ayat). Ózińizdiń Bibliyańız bolıwı hám onı oqıwıńız áhmiyetli! Bul hátte veb-saytlar arqalı yamasa uyalı telefonǵa qosımsha júklew arqalı da isleniwi múmkin. Xudaydıń Sózin oqımasdan, Máshihlik ómir rulı joq mashina aydawǵa uqsas boladı. Tez arada mashina urılıp qalar edi, óytkeni onı basqarıw ushın hesh qanday jol joq edi. Pawel keyinirek Timoteyge jazıp, oǵan “haqıyqat sózin durıs bólip” biliwi kerek ekenligin aytqan (2 Timoteyge 2:15). Jazılǵan nárselerdiń kontekstin biliw hám berilgen kórsetpelerdi durıs qollanıw qanday áhmiyetli.
Geybir adamlar Bibliya oqıy almaytuǵınları yamasa ala almaytuǵınları ushın bunı isley almaytuǵınların aytıwı múmkin. Bul kóp adamlar ushın durıs bolıwı múmkin. Biraq búgin Xudaydıń Sózin tıńlawǵa da boladı. Audio kitaplar bar, hám pútkil Bibliya oqılǵan hám kóp tillerde oqıy almaytuǵınlar ushın bar. Sonıń menen birge, Bibliya jazba túrinde 160 tan artıq mámlekette 3,200 den artıq tilge jetim bolǵan. Bunnan tısqarı, biz Xudaydıń Sózin úlken, sadıq wáǵızshılardıń wáǵızların tıńlay alayıq. Bul arqalı biz Xudaydıń qálewi hám jolları haqqında úzliksiz kóbirek bile alayıq, hám biz rawajlana alayıq. Ósip atırǵan shákirt oqıytuǵın yamasa tıńlaytuǵın adam! Bul biz haqqımızda durıs bolsın! Ruwxıy rawajlanıw artınan keledi, bul basqalar tárepinen bayqaladı (1 Timoteyge 4:15).
Xudaydıń Sózin tek ǵana oqıw hám tıńlaw emes, al onı oylaw da áhmiyetli. Zábúr 1:2 de biz Rabbımızdıń nızamınan lázzet alıw hám onı kúndiz-tún oylaw haqqında oqıymız. Bul bizge Sózdi oqıǵanımızda jazılǵan nárseler haqqında oylawımız kerek ekenligin úyretedi. Biz ne aytılǵanın qalay túsinemiz hám onı ómirimizge qalay qollanamız, yamasa hátte Rabbımızdıń Ózi haqqında jańa nárse kóremiz dep oylaymız. Keyin biz úyrenken nárselerimizdi ámelge asırıwımız kerek (Yaqub 1:22-25). Qanday ájayıp!
Aqırında, biz jaqsı kórinse de, Xudaydıń Sóziniń tásirin azaytatın yamasa hátte onıń mánisin ózgertetuǵın táliymatlardan qashıwımız kerek. Adamnıń sózi yamasa adamnıń qaǵıydaları menen jasaw bul qáwiptiń mısalları. Biz adamlardan geybir danalıq úyreniliwi múmkin ekenligin bilemiz, biraq biz onı Xudaydıń muqaddes Sózi menen salıstırıwımız kerek. Eger ol sáykes kelmese, onda biz adamnıń kórsetpesine ermewimiz hám onı menen jasamawımız kerek (Ishaya 8:20). Muqaddes Jazıwlarǵa tiykarlanbaǵan adamnıń qaǵıydaları ruwxıy ósiwge taǵı bir kedergi boladı. Durıs nárse haqqında óte tar kózqarasqa iye bolǵan yuridikalıq minez-qulq, yamasa hesh nárse qátelik dep esaplanbawı múmkin degen minez-qulq, qashıw kerek bolǵan eki shek. Rabbımız bizge Xudaydıń Sózin biliw arqalı neniń durıs ekenligin biliwge járdem bersin.
Duwa
Duwa ómirimizdiń taǵı bir áhmiyetli tárepi hám ruwxıy rawajlanıw ushın zárúr. Duwa ómirimiz qanday? Biz mútájliklerimiz hám sheshimlerimiz ushın Rabbımızǵa súyenemiz be? Geybir isenimler óz duwalarına juwap tabıwǵa umtıladı, hám nátiyjede olar Rabbımızdıń bergen nárselerin basdan keshirmeydi, bul ádewir jaqsıraq boladı. Biz Rabbımızǵa súyeniwimiz hám bul súyeniwdi úzliksiz duwa etiw arqalı kórsetiwimiz kerek. Óz tábiyiy danalıǵımızǵa hám kúshimizge súyeniw ósiwge kedergi boladı. Pawel ózi “hálsiz” bolǵanda, “kúshli” bolǵanın moyınlaǵan (2 Korinflilerge 12:10). Óz kúshimizde hálsiz bolayıq, solay etip Rabbımızdıń kúshi ómirimizde basdan keshiriliwi múmkin.
Sońǵı oylar
Ruwxıy ósiw menen alǵa jıljıwǵa járdem beretuǵın basqa da kóp nárseler bar. Bul maqala maqsetinde biz olardıń birneshewin ǵana aytıp ótemiz:
Biz húkim etiwshi minez-qulqtan qashıwımız kerek.
- Adam ózgeriwge tayın bolıwı hám bunı islew ushın isenimge iye bolıwı kerek.
- Qorqıw hám ózgeristen qorqıw ruwxıy ósiwge kedergi boladı.
- Biz ózimizdi bir jaǵınan óte bánt etpewimiz kerek, yamasa ekinshi jaǵınan óte az isimiz bolmawı kerek. Eki de jaqsı emes. Biz ortasha jasawımız hám isley alatuǵınımızdı hám waqıtımız bar nárselerdi islewimiz kerek. Biz ózimizdi óte kóp tarqatıp jiberiwden qashıwımız kerek.
- Bizde Rabbımız ushın isleytuǵın bir nárse bolıwı kerek – Ol ushın úzliksiz isleytuǵın qanday da bir xızmet.
- Biz shıdamlı bolayıq ruwxıy ósiwimizde. Bul dúnyada kóp nárse bizdi ruwxıy ósiwimizdi dawam ettiriwden alıslatıwı múmkin, biraq sadıq bolıwdı hám ósiwdi toqtatpaǵanlarǵa sıylıq wádesi bar. Ashıw 22:12 de Rabbımızdıń sóylegenin esitemiz: “Mine, Men tez arada kelemen, hám Menim sıylıǵım Men menen, hár bir adamǵa óz jumısına qaray beriw ushın.” Rabbımız barlıǵımızǵa Ózi ushın jasawǵa, ózimiz ushın emes, hám Ol ushın alǵa umtılıwǵa járdem bersin. Ámiyn!
