Ákemniń men ushın bir rejesi bar.
Onıń rejesi jaqsı hám durıs.
Onıń rejesi meni birinshi ret oylaǵanında payda boldı,
Áyyemgi máńgilikte.
Men ákemniń muhabbatında qáwipsizmen.
Ol meni hárdayım baqlap turadı.
Ol maǵan óz jolın úyretip atır.
Men onıń menen hár kúni júremen,
Bul jerdegi kúnlerim tamam bolǵansha.
Biraq geyde men onıń jolınan barmayman,
Hám ákem meni tartipke salıwı kerek.
Onıń ayıplaw tayaǵı kóp azap beredi,
Biraq onıń balası kerek emes kóz jasların tókmeydi.
Onıń maqsetleri miyrimli, onıń danalıǵı sonday biyik,
Men qalay ayıbın taba alaman?
Ákem tómende ólshengen hár bir isimdi biledi,
Men Isaǵa kóbirek uqsayman.
Biraq meni óz Ulıń súwretine uqsas etiw
Tek ǵana dańqta ámelge asırıladı.
Ákemniń men ushın bir rejesi bar.
Onıń rejesi jaqsı hám durıs.
Bul reje meni birinshi ret oylaǵanında payda boldı
Áyyemgi máńgilikte.
Onıń maqsetleri ullı, onıń danalıǵı durıs.
Men qalay ayıbın taba alaman?
Ákem hár bir ólshengen soqqı menen biledi,
Meniń ómirim Isaǵa kóbirek uqsaydı.
Meniń ómirim Rabbim Isaǵa kóbirek uqsaydı.
Ámiyn.
Aqshamıńız xayırli bolsın. Rabbimizge qaraymız ba? Bizdiń Qudayımız hám Ákemiz, Sizdiń sózińizdi ashıw ushın bul múmkinshilik ushın Sizge taǵı bir ret minnetdarshılıq bildiremiz. Bizdiń ómirimizde islep atırǵan barlıq islerińiz hám bizge bolǵan muhabbatıńız ushın raxmet, Siz bizdiń ómirimizdiń hár bir detalına aralasqansız. Sonlıqtan, búgin tún bizge jol kórsetiń, Isa atı menen dúwa etemiz. Ámiyn.
Demek, búgin tún Ezra kitabına qaraymız, biraq oǵan jetpesten aldın bir neshe pikir bildireyin. Ezra qayta tiklew menen shuǵıllanadı. Quday qayta tiklew Qudayı. Hallelujah. Hám Quday xalıqtı Babilonnan, olar 70 jıl tutqınlıqta bolǵan jerden, Ierusalimge qaytaradı. Demek, bul shın mániste úyge qaytıw. Hám biz barlıǵımız úyge qaytıwǵa tayın bolıwımız kerek. Birinshiden, qaytıwǵa úy bolıwı jaqsı, hám ol Ierusalim sıyaqlı buzılǵan bolıwı múmkin, biraq Qudaydıń biz ushın ele de bir rejesi bar.
Yusha Musa payǵambardan keyingi basshı edi. Hám Yusha olardı Kanaán jerine alıp keldi. Hám olar Quday tárepinen Kanaánlılardı quwıp shıǵarıwǵa shaqırılǵan edi. Biraq, Biz Hákimler kitabınıń 2-bóliminde oqıymız, Hákimler Yushadan keyin keledi, 2-ayatta aytılǵan,
«Hám siz bul jerdiń turǵınları menen hesh qanday awqam dúzbeysiz. Siz olardıń qurbanlıq orınların buzıp taslaysız, biraq siz meniń dawısıma boysınbadıńız. Siz ne ushın bunı isledińiz?» (Hákimler 2:2)
Bul Qudaydıń olarǵa bergen sorawı, «Siz ne ushın bunı isledińiz?» Al, búgingi kúni bir múmin ushın ne ushın degen sorawǵa juwap ne bolar edi, «Ne ushın siz dúnya menen olardıń qurbanlıq orınlarında biriktińiz, meniń ushın kúshli turıwdıń ornına olardıń qádirleǵan zatların qádirledińiz?» Bir múmin bunı qalay juwaplaydı? Endi, men múmin degende, olardıń shın mániste qutqarılǵanın aytpayman, tek ǵana olar ózlerin múmin dep esaplaydı.
Endi, men Hákimler 2-bóliminiń 10-ayatına ótemen. Yusha óldi. Hám sol áwladtıń barlıǵı óz ákeleri menen birge jıynaldı. Endi, bunı tıńlań.
«Hám olardan keyin Rabbimizdi de, Onıń Izrail ushın islegen islerin de bilmeytuǵın basqa bir áwlad payda boldı.» (Hákimler 2:10)
Bul kúshli bayanat, hám ol júdá qayǵılı. Bizde búgin de bul bolıp atırǵan joq pa? Bizde Rabbimizdi de, Qudaydıń Injilde islegen islerin de bilmeytuǵın jańa áwlad ósip atır, Izrail ushın ba yamasa Rabbimiz Isa Masihtiń mújizeleri arqalı ma. Olar Qudaydıń sózin bilmeydi. Ne ushın? Olarǵa ata-anaları hesh qashan úyretpegen. Búgin tún sizlerden neshewińizdiń múmin ata-analarıńız bar edi, olar sizge úyretken, shirkewge alıp barǵan hám Qudaydıń sózin úyretken. Qarań, Qudaydıń sózi jan ushın tiykar. Hám Qudaydıń sózisiz, bul Qudaydıń sózi. Onsız, biz nege qaldıq? Óz pikirlerimizge, óz oylap tabıwlarımızǵa, óz jolımızǵa barıwǵa. Hám Injil Yesaya 53-bóliminde aytadı, biz qoylar sıyaqlı adastıq. Biz hár birimiz óz jolımızǵa burıldıq. Sonlıqtan, biz gúnákár hám maqtanıshlı bolǵanlıqtan, barlıǵımız jaqsı ideyamız bar dep oylaymız. Joq, Qudaydıń ideyası hárdayım eń jaqsı, sonlıqtan bizge Qudaydıń sózi kerek. Sonlıqtan, men búgin tún Qudaydıń sózi ashıq bolǵanına quwanıshlıman.
Demek, biz Hákimler kitabınan keyin Birinshi Samuel, Ekinshi Samuel kitaplarına ótemiz. Biz patshanıń baslaǵanın, Saul baslaǵanın, hám onnan keyin Dawıttı, hám keyin Birinshi Patshalar, Ekinshi Patshalar, Birinshi Shejireler, Ekinshi Shejireler kitaplarına ótemiz. Bul Izrail patshalar menen bolǵan waqıttıń tariyxın beredi. Biraq Saul patsha dáwirinen Zedekiyaǵa shekemgi 490 jıl ishinde, Izrail 7 jıllıq dem alıw kúni Sabbathtı saqlamaǵan edi. Biz ótken háptede siz biz benen birge bolǵan bolsańız, bul haqqında sóylesken edik. Demek, bul 490 jıl edi. Hár 7 jılda olar jerdi dem alıwǵa qoyıwı kerek edi. Demek, bul 70 dem alıw jılı edi, olar jerdi dem alıwǵa qoymaǵan edi. Sonlıqtan, Quday aytadı, «Men jerdi dem alıwǵa qoyaman. Men sizdi tutqınlıqqa jiberemen. Siz Kanaánlılar menen biriktińiz hám jerdi dem alıwǵa qoyıw arqalı meni húrmetlewden bas tarttıńız.» Demek, endi bul bizdi Ezra 1-bólimine alıp keledi. Olar 70 jıl tutqınlıqta bolǵan hám siz bul haqqında Daniyel kitabında oqıwıńız múmkin.
Oh, men aytıwım kerek, biz házirgi waqıtta bolǵan bul dáwir menen shuǵıllanatuǵın úsh kitap bar. Ezra hám Ezradan keyin Nehemiya hám Ezra dáwirinde Ester. Demek, bul úsh kitap bul dáwirdi qamtıytuǵın tariyxıy kitaplar. Hám keyin Eski Ahıttıń sońǵı úsh kitabında Haggay, Zekariya hám Malaki bar. Bul úsh payǵambar da bul dáwir menen shuǵıllanadı. Demek, biz házirgi waqıtta bolǵan dáwir Nebukadnezar Ierusalimdi tutqınǵa alǵan 70 jıl menen baslanadı, basqa milletler dáwiri. Bul Luka 21:24-tegi bir sóz. Bul Izrail óz múmkinshiligin hám imtiyazın joǵaltqanın bildiredi, Yehova Quday ushın dúnyanıń barlıq milletleri ústinen húkimranlıq etiw. Onıń taxtı Muqaddeslerdiń Muqaddes jerinde edi. Olar Onı húrmetlewden bas tarttı. Demek, endi Quday húkimranlıqtı basqa milletlerge berdi, bul Izrail basqa milletlerge baǵınıshlı boladı degen mánisti bildiredi. Endi, biz Babilonnıń birinshi bolǵanın kórgen edik, hám siz bul haqqında Daniyel kitabında oqıwıńız múmkin. Keyingi Mediyalılar hám Parsılar, olardıń patshası Kir Parsı patshası edi. Olardan keyin Grekler hám keyin Rimlikler keledi, hám bul bizdi, álbette, Rabbimiz Isa dáwirine alıp keledi. Demek, Izrail hárdayım basqa milletlerdiń húkimranlıǵı astında edi, hám shın mániste, olardıń Ierusalimge qaytıwına ruqsat bergen basqa millet patshası edi. Hám biz Ezra 1-bóliminde bul haqqında oqıymız.
Kirniń Járiyası
Endi, Parsı patshası Kirniń birinshi jılında, Rabbimizdiń Yeremiya awzı arqalı aytqan sózi orınlanıwı ushın. Quday olardı tutqınlıqqa alıp ketpesten aldın Yeremiya arqalı xalıqqa 70 jıl tutqınlıqta saqlaytuǵının payǵambar etken edi. Siz bunı Yeremiya 25:11 hám Yeremiya 29-da da tabasız. Demek, olar óz tutqınlıq dáwirin bilgen. Olar úyden 70 jıl uzaqta boladı.
Endi, bálkim siz házir úyden uzaqtasız. Qansha waqıt úyden uzaqta bolasıńız? Bálkim siz bilesiz, bálkim isenimli emessiz. Biraq, gáp sonda, sizdi Quday alıp ketken bir úyińiz bar. Ne ushın? Izrail sıyaqlı, ol olarǵa bir nárse úyretip atır. Bul tártip dep ataladı. Hám tártip áhmiyetli. Shın mániste, men Evreyler 12-bóliminde tártipke baylanıslı júdá áhmiyetli bir ayattı oqıyman, hám ol Ezra 1-bóliminde kórgenimiz benen baylanıslı.
«Házirgi waqıtta hesh qanday jazalaw yamasa tártipke salıw quwanıshlı emes, al qayǵılı kórinedi. Biraq, keyinirek ol sol arqalı tárbiyalanǵanlarǵa tınıshlıq beretuǵın ádillik miywesin beredi.» (Evreyler 12:11)
Tártipke salıw, janıńızdı, adamlar júregin Rabbimizge qaytıwǵa, bizdiń qátelerimizdi kóriwge hám Rabbimizge qaytıwǵa qozǵaw ushın. Sebebi Quday bizge qarsı emes. Bul Evreyler 12-bóliminde ákeniń balaların úyretiw hám tárbiyalaw maqsetinde tártipke salıwına uqsatqanı sıyaqlı. Mine, Quday Izrail menen yamasa búgingi múminler menen shuǵıllanıp atırǵan nárse.
Hám Ezra kitabınıń 1-bóliminiń 1-ayatında taǵı bir ret aytılǵan, bul Yeremiya payǵambar awzı arqalı aytılǵan nárseni orınlaw ushın edi, «Rabbimiz Parsı patshası Kirniń ruwxın qozǵadı.» Endi, men bunı aytqım keledi, waqıttıń Quday tárepinen belgilengenligi hám sol 70 jıl hám endi ol tamamlanıp atırǵanı sonday jaqsı. Demek, dúnya Qudaydıń saatı boyınsha háreket etip atır. Dúnya islerin tártipke salıp atırǵan Quday. Hám múmin bunı biledi hám sol haqıyqatta qáwipsiz. Zatlar tek ǵana tártipsiz emes hám milletler urısta hám basqa zatlar bolıp atırǵan joq. Joq, Quday baqlawda hám onıń rejeleri hám maqsetleri bar. Hám mine, ol óz xalqın, Izrail milletin baqlap atır. Búgin ol shirkewdi hám Izrail de baqlap atır, sebebi ol ele de olardı qorǵap atır. Bul óz aldına basqa bir gúrriń, biraq ol olardı baqlap atır. Ol Izrail milletin qayta tikleydi, tımsal sıyaqlı olardı bul jerde jerge qaytarıp atır. Hám bul ájayıp.
Demek, bul jerde Quday Parsı patshası Kirniń ruwxın qozǵadı, ol óz patshalıǵı boyınsha járiya etti hám onı jazba túrinde de berdi, «Bunı tıńlań. Parsı patshası Kir bılay deydi, Aspannıń Rabbimiz Qudayı.» Endi bul Yehova Elohim. Yehova jeke. Elohim kóp. Demek bul Úshlik. «Aspannıń Rabbimiz Qudayı maǵan jer júzindegi barlıq patshalıqlardı berdi. Hám ol maǵan Yahudiyadaǵı Ierusalimde ózi ushın úy qurıwdı buyırdı.»
Demek, Quday Yesaya kitabında Kir haqqında derlik 200 jıl burın payǵambar etkenin eslep qalıw áhmiyetli, Kir Ierusalimdi qayta quratuǵın adam boladı. Endi bul Ierusalim Nebukadnezar tárepinen joq etilgennen 100 jıl burın hám Kirnen derlik 200 jıl burın. Sonlıqtan men Qudaydıń baqlawda ekenin aytaman. Dúnya milletleri, pútkil dúnya. Hám eger bul bir millet bolsa, onı sizge hám maǵan túsireyik. Quday hár bir torǵaydıń jerge qulap ólgenin biledi. Sonlıqtan Qudaydıń sizdiń ómirińiz ushın da, bul dúnyanıń húkimetleri hám pútkil dúnya ushın da bir rejesi bar. Hám Qudaydıń bul dúnya ushın rejesi ne? Masihti alıp keliw. Hallelujah. Qudaydıń sizdiń ómirińiz ushın rejesi ne? Masihti sizdiń ómirińizge alıp keliw. Siz aytasız, «Men onıń ústine Masihiy bolǵanman.» Rabbimizge shúkir. Ol Masihtiń sizdiń ómirińizdi kóbirek iyelewin qáleydi. Izrail Kanaánǵa kirgeninde, olar jerdi iyelewi kerek edi. Olardıń ayaǵınıń tabanı basqan hár bir jerdi Quday olarǵa berer edi. Al, bizdiń júregimizde ele de Rabbimiz ushın iyelewi kerek bolǵan kóp nárse bar, hám Quday biz benen shuǵıllanıp atır. Sonlıqtan, hesh qashan zatlar baqlawdan shıǵıp ketken dep oylamań. Onıń adam tárepine, ekinshi dárejeli sebeplerge qaramayın. Aytıń, «Al, bul adam yamasa sol adam.» Joq, Quday barlıǵınıń ústinde. Ol barlıq zatlardı jaqsılıq ushın birge isleytúǵın etedi. Onı súygenler onıń maqseti boyınsha shaqırılǵan. Hám tártipke salıw ámelge asırıladı hám onıń jumısı sol arqalı tárbiyalanǵanlarda islenedi. Sonlıqtan, hárdayım Rabbimizge qarań, ekinshi dárejeli sebeplerge emes.
Oh, hám men oylaǵan basqa bir nárse, Kir Yesaya kitabın qalay kórdi? Sebebi ol onı kórgen sıyaqlı, sebebi ol aytadı, «Rabbimiz Quday maǵan jer júzindegi barlıq patshalıqlardı berdi hám maǵan Ierusalimde Qudaydıń úyin qurıwdı buyırdı.» Eger ol Yesaya payǵambardı kórmegen bolsa, ne ushın ol bunı aytar edi? Daniyel, bul ullı adam Daniyel ele tiriligi bar edi. Biz Daniyel 10-bóliminiń 1-ayatında onıń Kirniń úshinshi jılına shekem, bálkim onnan da uzaqraq waqıtqa shekem sol jerde ekenin oqıymız. Sonlıqtan, Daniyel Kirge Qudaydıń sózin ashıp, onıń atın kórsetkenine hesh gúman joq, hám Quday Kirni Qudaydıń sózi arqalı háreketke keltirdi. Endi, men bunı bilmeymen, biraq bul álbette múmkinshilik.
Oh, hám men aytqım kelgen nárse, Ezra Ezra kitabına tek ǵana 7-bólimde keledi, Zerubbabel kelgennen keyin shama menen 67 jıl ótkennen soń. Endi, Zerubbabel kim? Biz onı 2-bólimniń 2-ayatında oqıymız. Ol basshı. Ol hám Yusha atlı ruhaniy xalıqtı Babilonnan Ierusalimge qaytarǵan basshılar. Zerubbabel Matta 1-bóliminde. Ol Masihtiń áwladında. Ol patsha sıyaqlı húkimranlıq etiw kerek edi, biraq Izrail tutqınlıqta bolǵanlıqtan, patshalar joq edi. Sonlıqtan, ol óz aldına ullı adam edi. Demek, 67 jıl ótkennen keyin, Ezra keledi hám onıń jumısı ibadatxananı kórkemlew, hám siz bunı 7-bólimge kelgenimizde tabasız. Yamasa eger siz 7-bólimdi oqısańız, oǵan jetpeymiz. Hám keyin Nehemiya bunnan 82 jıl keyin. Demek, bul adamlar qaytıp kelip, qalanı hám ibadatxananı qayta qurıw kontekstinde, shın mániste ibadatxana hám qala hám Ezra hám Nehemiya menen waqıt sızıǵı.
Qaytıw hám Qayta Qurıw
Endi, Zerubbabel hám Yeshua menen kimler qaytıp keldi? Men Ezra 1-bóliminiń 3-ayatın oqıǵım keledi. «Bul xalıqtıń ishinde kim bar? Onıń Qudayı onıń menen bolsın. Bul Kir sóylep atır. Hám ol Yahudiyadaǵı Ierusalimge barsın hám Izrail Qudayı Rabbimizdiń úyin qursın. Ol Ierusalimdegi Quday. Hám kim qaysı jerde turǵan bolsa, sol jerdiń adamları oǵan gúmis hám altın menen, tovarlar hám haywanlar menen, Ierusalimdegi Qudaydıń úyi ushın erikli sadqa menen járdem bersin.»
Demek, shaqırıq bir million adamǵa jiberildi, Babilon tutqınlıǵında bolǵan shama menen sol san. Hám ol aytadı, «Kim barǵısı kelse, bara aladı. Hám eger siz barmasańız, onda siz gúmis hám altın menen hám basqa zatlar menen qaytıp ketetuǵınlarǵa járdem beriwińiz kerek.»
Hám 5-ayatta aytılǵan, «Keyin Yahuda hám Benyamin ákeleriniń basshıları turdı.» Endi, qısqasha esletpe. Bular qubla eki qáwim. Eger siz Izrail tariyxına qaraǵan bolsańız, arqa 10 qáwim shama menen 100 jıl burın Ashurǵa tutqınlıqqa ketken. Qubla eki qáwim, Yahuda hám Benyamin olar menen birge Babilonǵa tutqınlıqqa ketken. «Demek, keyin Yahuda hám Benyamin ákeleriniń basshıları hám ruhaniyler hám levitler olardıń barlıǵı menen turdı.» Endi, tıńlań, «kimniń ruwxın Quday Rabbimizdiń Ierusalimdegi úyin qurıw ushın kótergen bolsa.»
Bul Qudaydıń óz úyin qurıw, óz shirkewin qurıw tilegi. Rabbimiz Isa aytqan, «Bul tas ústine men óz shirkewimdi qura alaman.» Hám álbette, búgin ol tiykardı qoydı. Hesh bir adam qoyılǵan tiykardan basqa tiykar qoya almaydı, Isa Masiyh, 1 Korinfliler 3 bizge aytadı. Biraq, onıń jumısshıları bar, adamlar, múmin adamlar, olar búgin onıń shirkewinde onı qurıw ushın islep atır. Olar ne ushın bunı islep atır? Sebebi Qudaydıń ruwxı olardı kótergen. Qarań, bizde 5-ayatta sol bar. Qudaydıń ruwxı olardı Rabbimizdiń úyin qurıw ushın kótergen. Tıńlań, bul sonday jaqsı. Eger siz búgin múmin bolsańız, Quday óz ruwxı arqalı sizdi óz shirkewin qurıwǵa qozǵawdı qáleydi. Qanday imtiyaz, qanday húrmet. Siz aytasız, «Al, men bunı qalay isley alaman?» Sebebi Quday sizge talant bergen. Eger siz múmin bolsańız, sizde talantlar bar. Bul talantlar Masihtiń shirkewin, Qudaydıń xalqın qurıw ushın qollanılıwı kerek. Siz bunı isley almaysız dep aytpań. Yamasa siz bunı isley almaysız dep ayta alasız, biraq bunı islemeytuǵın bolmań, sebebi siz bunı isley almaysız, biraq sizdiń ishki Qudaydıń ruwxı Qudaydıń miyrimi menen barlıq nárseni ámelge asıradı.
Hám keyin biz Ezra kitabınıń ekinshi bóliminiń 64-ayatında tabamız, qaytıp kelgenlerdiń ulıwma sanı, qozǵalǵan hám Ierusalimge qaytıp kelgenlerdiń sanı 50,000 adamnan az edi. Endi, ol jerde bir million adam bolıwı múmkin, biraq tek ǵana 50,000 qaytıp keledi, Qudaydıń shaqırıǵın tıńlaydı hám qaytıp keledi. Bul durıs emes pe? Siz qaysı dáwirde jasaǵanıńızǵa qaramastan, hárdayım az sanlı, múminlerdiń qaldıǵı Rabbimizdiń jumısınıń kóp bólegin isleytuǵın, júrekleri Rabbimiz ushın shın mániste qozǵalǵanlar. Tıńlań, bul siz bolıwıńız kerek. Bul men bolıwım kerek. Bizdiń júreklerimiz Masiyh ushın jasawǵa tárbiyalanıwı kerek. Hám eger biz Izrail sıyaqlı tártipke salıwda bolsa, sol tártipke salıwdıń nátiyjeliligi biz Rabbimiz Isa ushın kóbirek shın júrekten jasawǵa qarar etkenimizde hám maqset etkenimizde kórinedi, sebebi biz sol tártipke salıw, Quday bizge bergen tárbiyadan tárbiyalanǵanmız.
Hám biz oylanıwımız múmkin, ne ushın basqalar qaytıp barmadı? Hám olarda bir neshe nızamlı sebepler bolıwı múmkin edi. Olar qartayǵan bolıwı múmkin, durıs pa? Yaǵnıy, olar 70 jıl sol jerde bolǵan. Basqalar Babilonda tuwılǵan bolıwı múmkin, álbette tuwılǵan. Olar evrey tilin de bilmewi múmkin edi. Olar Babilon tilinde sóylegen. Bul olar ushın úy edi. Endi, qızıqlı nárse, Daniyel, patshaǵa ǵana dúwa etiwge ruqsat berilgen dekret shıǵarılǵanda, Daniyel óz úyine Ierusalimge qaray ashıq áynekleri menen kirdi, úsh ret kúnde Qudayǵa bas iyip dúwa etti hám oǵan shúkirshilik bildirdi. Sonlıqtan ol hárdayım Ierusalimdi eslep turdı.
Biz ótken háptede Zábúr 137-ge qaradıq hám ol sonday gózzal zábúr, biraq ol Babilonda bolǵan sol qaldıqtıń tárbiyalanıwın beredi. Sol qaldıq hárdayım júreklerin Ierusalimge baǵıshlaǵan edi. Men onı oqıyman. «Babilon dáryaları boyında, biz sol jerde otırdıq, ya, biz Siondı eslegenimizde jıladıq.» Olar óz úylerin esledi. Oh, dosım, siz nege dush kelip atırsańız da, úy, sizdiń úyińiz eń qımbatlı nárse. Sizdiń shańaraǵıńız eń qımbatlı nárse. Quday sizdi óz úyińizge qaytarıwdı qáleydi, tımsal sıyaqlı ol Izrailge óz úyine qaytıwdı qálegen. Siz aytasız, «Al, meniń úyim buzılǵan. Ol joq etilgen.» Al, tıńlań, Ierusalim de sonday edi hám olar qayta qurıw ushın qaytıp atır. Hesh qashan Qudaydı kem sanamań. Quday adam isley almaytuǵın nárseni isley aladı. Ol Yeremiyaǵa aytqan, «Men ushın qıyın nárse bar ma?» Rabbimizge iseniń hám oǵan súyeniń. Sonlıqtan, aytılǵan, «Biz Siondı eslegenimizde, biz sazlarımızdı sol jerdegi tal tereklere ilip qoydıq.» Demek, qayǵı hám qapa bolıw waqtı, sebebi olar óz úylerin oylap atır edi. Olar joǵaltqan nárselerin oylap atır edi hám kóp ret aytılǵan, siz joǵaltpaǵansha nege iye ekenińizdi qádirlemeydińiz. Bul Rabbimiz ushın shın júregi bar adamlar ushın gózzallıq. Olar hesh qashan umıtpaydı. Quday bergen nárseni hesh qashan umıtpań. Sonlıqtan, Quday sizge ne bergen bolsa da, onı hesh qashan umıtpań. Onı hesh qashan jeńil qaramayın. Bul onıń miyrimi menen bergen sawǵası.
Demek, qaytıp barmaytuǵın basqalar haqqında ne? Biz geybirleri qartayǵan, geybirleri sol jerde tuwılǵan dep ayttıq. Jol qáwipi haqqında ne? Bul 4 aylıq jol edi. Biz bunı Ezra 7-bólimde kelgeninde tabamız. Bul 900 mil edi hám kóp qáwip bar edi. Qaraqshılar qáwipi bar edi. Biz bunı 7-bólimde Ezra kelgeninde tabamız. Bul qıyın jol edi. Sonlıqtan, bálkim qáwip sebepli, adamlar barǵısı kelmegen. Hám ne ushın geybir adamlar búgin sayaxat etpeydi hám Injildi basqa jerlerge alıp barmaydı? Qáwip bir sebep. Men bir kesellik juqtırıp alıwım múmkin. Men jaraqat alıwım múmkin. Men keleshektiń ne alıp keletinin bilmeymen. Tıńlań, dosım. Qudaydıń júregińizde islewine ruqsat beriń. Onıń júregińizdi Injilge ashıwına ruqsat beriń, onı janlarǵa jetkiziw ushın. Hám siz shet elge barıwıńız shárt emes. Bul sizdiń óz kvartalıńızda bolıwı múmkin. Hám bul sizge qáwipli kóriniwi múmkin, biraq tıńlań, Rabbimizge boysınıń, ol júregińizge ne qoysa da.
Olar 4 ay ótkennen keyin sol jerge jetkennen keyin qansha qıyın jumıs bolatuǵının da oylaǵan bolıwı múmkin, sebebi olar ibadatxananı hám qalanı qayta qurıwı kerek edi. Hám aytpaqshı, bul olar islegen birinshi nárse edi. Olar ibadatxananı qayta qurıwǵa kiristi. Men bunı 3-bólimniń 2-ayatında oqıyman. «Keyin Yosadaqtıń ulı Yeshua hám onıń ruhaniy ákeleri hám Shealtieldiń ulı Zerubbabel hám onıń ákeleri turdı hám Izrail Qudayınıń qurbanlıq orının qurıwǵa kiristi, onıń ústine kúydirilgen qurbanlıqlar usınıw ushın, Qudaydıń adamı Musa nızamında jazılǵanınday.» Olar Qudaydıń sóziniń kórsetpelerine qaytıp keldi hám olar islegen birinshi nárse hám átirapta dushpanlar bar edi. Pútkil qala joq etilgen edi. Diywallar joq edi hám olar islegen birinshi nárse Qudaydı qurbanlıq orın, jaqınlasıw ornın qurıw arqalı húrmetlew edi. Hám sizge jaqınlasıw ornı kerek. Bul sizdiń krovatıńızda bolıwı múmkin, bul sizdiń shkafıńızda dúwa etiw sıyaqlı bolıwı múmkin, biraq qaysı jerde bolsa da, siz Rabbimizdiń aldına kelip, júregińizdi Qudayǵa tókkenińizde Isa atın kóteriwińiz kerek. Bul olar islegen birinshi nárse edi. Olar jaqınlasıw ornın, qurbanlıq orının ornatqan edi.
Yeremiya 29: Azaymasın, Kóbeytsin
Sonlıqtan men Yeremiya kitabınıń 29-bólimine ótkim keledi, sebebi biz Rabbimizdiń tártipke salıwı hám Rabbimizdiń Izrailge úyine qaytarıwı haqqında sóylesip atırmız. Hám ol olarǵa izlewdi buyırdı. Bul Yeremiya 29-bóliminiń 7-ayatı.
«Hám men sizdi tutqın etip alıp ketken qalanıń tınıshlıǵın izleń. Hám ol ushın Rabbimizge dúwa etiń.» (Yeremiya 29:7)
Siz Rabbimiz Isanıń dushpanlarıńız ushın dúwa etiń degenin esleydińiz be? Dushpanlarıńızdı súyiń degenin? Olar bunı islewleri kerek edi. Olar ózlerin tutqın etip alıp ketkenler ushın shın mániste qayǵırıwları kerek edi. Ne ushın? Sebebi bular Qudaydıń xalqı, Yehovanıń gúwaları. Olar Qudaydı bilmeytuǵın shet elge barıp atır. Álbette, olar Yehovanıń xabarın ózleri menen alıp júriwleri kerek.
Men Yeremiya 29:5-ke ótemen.
«Úyler qurań hám olarda jasań. Baǵlar egiń, olardıń miywelerin jeń. Ózińizge hayallar alıń, ulıńız hám qızıńızdı tuwıń. Ulıńızǵa hayallar alıń, qızlarıńızdı kúyewge beriń.» (Yeremiya 29:5-6)
Endi, álbette, bul evrey hayalları hám kúyewleri bolıwı kerek edi, olar ulı hám qızı tuwıwı múmkin. Endi, tıńlań, biz ne menen tamamlaǵımız keledi, «siz sol jerde kóbeyiń hám azaymań.» Quday Izraildi bul tutqınlıq ornında kóbeyiwdi qálegen. Endi, ol sanlar haqqında sóylep atır edi. Biraq bul tártipke salıw haqqındaǵı pútkil nárse. Quday bizdiń kóbeyiwimizdi qáleydi, azayıwımızdı emes. Siz tártipke salıw dáwirinde bolǵanıńızda, bul Qudaydıń sizdi qurıwǵa, ózine jaqınlastırıwǵa qálegenligi ushın. Hám bul hárdayım eslep qalıw ushın bay, bay bereket, Evreyler 12-bóliminde kórgenimiz sıyaqlı, tártipke salıw sol arqalı tárbiyalanǵanlar ushın. Bul sol arqalı tárbiyalanǵanlar ushın paydalı. Sonlıqtan, Quday bizdi salǵan yamasa salıwı múmkin bolǵan tártipke salıw arqalı tárbiyalanayıq. Ámiyn.
Dúwa eteyik. Bizdiń Qudayımız hám Ákemiz, bul waqıt ushın Sizge kóp raxmet aytqımız keledi. Olardı Sizdiń atıńız ushın ádillik jollarında basqarıń. Biz bunı Isa atı menen soraymız. Ámiyn.
