Ақлаў
Бул әҳмийетли тема узақ ўақыттан берли ойланып жүрген адамларды қызықтырып келген. Мумкин, Мухаддес Китаптағы ең ески китап болған Әюп китабында Әюп еки мәрте бир сораўды береди: «Адам Қудай алдында қалай ақланады?» (Әюп 9:2) ҳәм «Адам Қудай алдында қалай ақланады?» (Әюп 25:4).
Инжил жуўап береди! Ақлаў түсиниги, тийкарынан, мениң гүнакарлығымды мухаддес Қудай маған қарсы қоя алатуғын ҳәр бир айыплаўдан тазалайды. Ақлаў ҳақыйқатының еки тәрепи бар:
Жаман тәрепинен, Қудай алдын менде болған ҳәр бир ҳақыйқый айыплаўды әдалатлы түрде шешкен.
- Жақсы тәрепинен, Қудай мени Мәсихте Өзиниң алдында толық әдалатлы деп жәриялады (қараң 1 Коринфлилерге 1:30; 2 Коринфлилерге 5:21).
- Қудай тәрепинен ақланған
Сениң көзиңде ҳеш ким… әдалатлы емес. —Забур 143:2
Ақлаўшы Қудай. —Римлилерге 8:33
[Қудай] әдалатлы ҳәм Ийсаға исенген адамды ақлаўшы. —Римлилерге 3:26
Қудай Өзине қарсы гүна қылғанлардың ҳәммесин ҳүким етеди. Қудай толық мухаддес ҳәм таза болғанлықтан, тек Ғана Ол бизди Өзиниң дурыс айыплаған әдалатлы айыплаўларынан тазалай алады. Оның стандартлары абсолют. Қудай қутқарылған гүнакарды жеке ақлаўшы.
Қудайдың мәрҳаматы менен ақланған
Оның мәрҳаматы менен бийпул ақланғанбыз. —Римлилерге 3:24
Әдалатлы Қудай Өзине қарсы гүна қылғанларды тек Ғана Өзиниң бийпул, шексиз мәрҳаматы арқалы ақлай алады. Қудай ақлаўдың дереги. Оның мәрҳаматы – Оның бай, мийнетсиз мәрҳаматы – бул берекет ағып келетуғын канал.
Мәсихтиң қымбатлы қаны менен ақланған
Ҳәзир [Мәсихтиң] қаны менен ақланғанлықтан, биз қутқарыламыз. —Римлилерге 5:9
Яғный, мухаддес Қудайдың бизге қарсы әдалатлы талаплары толық орынланыўы ушын, бул тек Ғана төлем баҳасы толық төленгенлиги себепли болыўы мүмкин. Бул Мәсихтиң қымбатлы қаны төгилиўи арқалы, Ол Өзин Қудайға кемшиликсиз қурбан еткенде болды (қараң 1 Петр 1:18-20).
Ийемиз Ийса Мәсихтиң жеке тәнли тирилиўи менен ақланған
[Ол] биздиң гүналарымыз ушын тапсырылды, ҳәм биздиң ақланыўымыз ушын тирилтилди. —Римлилерге 4:25
Мәсихтиң жеке, ҳақыйқый, тәнли тирилиўи ақлаў ҳақыйқатын талассыз екенлигин дәлилледи. Биз Қудайдың Мәсихтиң исинен толық қанаатланғанлығына толық исене аламыз, себеби Ол Оны өлимнен тирилтти. Сонлықтан, биз баҳа толық төленгенлигине ҳәм гүналарымыз себепли Қудайға болған қарызымыз толық өтелгенлигине исенемиз. Ҳеш биримиздиң ақлымызда ҳеш қандай гүман қалмаўы керек. Ҳеш нәрсе қалмады. Ис толық орынланды. Мәсих исин тамамлады. Жеңис ашық ҳәм толық жәрияланды.
Исеним менен ақланған
Сонлықтан, исеним менен ақланғанлықтан, Ийемиз Ийса Мәсих арқалы Қудай менен тынышлыққа ийемиз. —Римлилерге 5:1
Қудайдың суверенли иси болмаса, ҳеш қандай берекетке ийе болыў яки оннан ләззетлениў болмас еди. Бирақ, ҳәзир ол орнатылғанлықтан, одан исеним арқалы, яғный, сиздиң гүналарыңыз ушын өлгенге болған әпиўайы жеке исеним арқалы ләззетлениў керек! Исеним ақлаўдың бул әжайып берекетин бийпул саўға сыпатында қабыл етеди ҳәм услап алады, биз оны ҳеш қашан өз мийнетимиз бенен мүнәсип бола алмас яки ерисе алмас едик.
Гүнадан ақланған
Өлген адам гүнадан ақланған. —Римлилерге 6:7
Римлилерге 6:6 биздиң Мәсих пенен хашқа шегеленгенимизди, ҳәм сонлықтан биздиң гүнаға өлгенимизди (2-аят) айтады. Бул биздиң оның өмиримиз үстинен болған басқарыўшы күшинен азат етилгенимизди яки босатылғанымызды аңлатады. Буннан тысқары, бул толық босатыў – биз ҳәмме нәрседен бийпул ақланғанбыз. Мусаның нызамы буны ҳеш қашан орынлай алмас еди (қараң Ҳаўарийлердиң ислери 13:39).
Ийемиз Ийса Мәсихтиң атынан ҳәм Мухаддес Рухтың күши менен ақланған
Билесизбе, әдалатсызлар Қудай патшалығын мийрас етпейди? Алданып қалмаң. Не зинақорлар, не путқа табыныўшылар, не зинақорлар, не гомосексуаллар, не содомитлер, не урлықшылар, не нәпсиқумлар, не масхорлар, не сөгетлеўшилер, не парақорлар Қудай патшалығын мийрас етпейди. Ҳәм сизлердиң айырымларыңыз сондай едиңиз. Бирақ сизлер жуўылдыңыз, бирақ сизлер мухаддес етилдиңиз, бирақ сизлер Ийе Ийсаның атынан ҳәм Қудайымыздың Рухы арқалы ақландыңыз. —1 Коринфлилерге 6:9-11
Мухаддес Китап цитатасының биринши бөлими гүнакар турмыстың қорқынышлы дизими. Коринфлилер сондай адамлар болған, бирақ олар Мәсихке Қутқарыўшы сыпатында исенгенде ҳәм Оны Ийе сыпатында мойынлағанда ҳәммеси өзгерди. Соңғы аят ақлаўдың бул еки аспектисиндеги еки есе жуўапты жәриялайды: Ийемиз Ийса Мәсихтиң атынан ҳәм Мухаддес Рухтың күши менен ақланған.
Бирақ 9-10-аятлардағы дизим ҳаққындағы ең қорқынышлы нәрсе, олар жағдайлар қолайлы болса ҳәм биз өз қәлеўлеримиз ҳәм әмеллеримизди басқара алмасақ, ҳәммемиз ислей алатуғын нәрселер. Биз гүналарымызды ҳәм Ийе Ийса Мәсихтиң атын қутқарылыўға болған үмитсиз муҳтажлығымызды қанаатландыра алатуғын жалғыз адам сыпатында мойынлағанда, биз өз еркимиз бенен, еркин түрде, Мәсихтиң ийелиги астына кирдик. Биз Қудайдың көзинде әдалатлымыз, себеби биз Инжилге исендик (қараң 1 Коринфлилерге 15:1-4; Римлилерге 3:21-26). Биз қутқарылғанбыз – ҳәм мәңги қутқарылғанбыз – себеби Мәсихтиң Голгофа хашындағы исиниң Қудай ушын қымбатлығы. Бирақ егер биз Қудайға унамлы болған таза турмыс кешириўди даўам еттиретуғын болсақ, ҳәм исенбегенлерге гүўалық беретуғын болсақ, биз ҳәмме нәрседе Мәсихтиң ийелигине бойсыныўымыз керек. Тек Ғана Ийе Ийсаның атынан ҳәм Мухаддес Рухтың күши менен Қудай ушын ҳеш нәрсе дурыс ислениўи мүмкин.
Мәсихтиң шахсында ақланған
[Қудайдан] сизлер Мәсих Ийсадасыз, Ол биз ушын… әдалатлылық болды. —1 Коринфлилерге 1:30
[Қудай] гүна билмеген [Мәсихти] биз ушын гүна қылды, биз Онда Қудайдың әдалатлылығы болыўымыз ушын. —2 Коринфлилерге 5:21
Бул аятлар ақланғанлардың жағдайын көрсетеди. Ақлаў – Қудайдың исениўшилерди Мәсихте Өзиниң алдына қойыў усылы. «Ол қандай болса, биз де бул дүньяда сондаймыз» (1 Юхан 4:17). Яғный, биз бул өмирде, бул дүньяда тири болсақ та, биз Мәсих қаншалық мәңгилик ҳүкимнен таза болса, биз де соншалық таза екенлигимизге толық исенемиз. Ҳеш ким Мәсихтиң гүна ушын қайта азап шегиўи керек деп айтыўға батыллық етпейди. Бул ис ҳеш қашан қайталаныўы яки толықтырылыўы керек болмайды, себеби Ол оны биринши мәрте толық орынлады (қараң Римлилерге 6:10; Еврейлерге 9:27-28, 10:10,12).
Ислер менен ақланған
Егер Ибраҳим ислер менен ақланған болса, оның мақтаныўға нәрсеси бар, бирақ Қудай алдында емес. —Римлилерге 4:2
Ҳеш бир адам нызам менен Қудайдың көзинде ақланбайды, бул анық: себеби, әдалатлы адам исеним менен жасайды. —Галатиялыларға 3:11
Мухаддес Китап, әлбетте, егер биз ақланған болсақ, тек Ғана исеним менен, яғный, Ийе Ийса Мәсихке әпиўайы исеним менен ақланамыз деп тастыйықлайды. Исеним ақлаўды қабыл етиў ушын әҳмийетли талап. Бирақ адамлар алдында биздиң ақланыўымыз Ийе тәрепинен мақулланған ислер арқалы, адамлар жақсы деп есаплайтуғын әмеллер менен емес. Яқуб 2:21-25 Ибраҳим ҳәм Рахаб тәрепинен исленген әмеллерди көрсетеди, олар адамларға олардың Қудайға исеним менен әмел еткенлигин дәлиллеген.
Биз Қудайдың көзинде Мәсихтиң Қудайдың даңқы ушын ҳәм биздиң атымыздан ислеген исиниң Оған болған қымбатлығы менен ақланғанбыз. Бул Қудай алдында бир мәрте ҳәм мәңгиликке шешилгеннен кейин, биз адамлар көре алатуғын исенимимизди әмелге асырыўға мораллық миннетлеме астындамыз. Биздиң турмыс тәризимиз биздеги ақлаўдың нәтийжесин көрсетеди ҳәм адамларға биздиң ақланғанлығымызды жәриялайды.
Жуўмақ
Ақлаўдың кеминде тоғыз аспектиси бар. Биз, әлбетте, Қудай ҳәм адамлар алдында ақланғанбыз, ақланғанбыз.
Қудай тәрепинен Қудай оны жобаластырды Римлилерге 3:30,25, 4:5, 8:30,33; Галатиялыларға 3:8
Мәрҳамат арқалы Мәрҳамат оны тәмийинледи Римлилерге 3:24, 4:16, 5:16; Титке 3:7
Қан арқалы Мәсихтиң қаны оны сатып алды Римлилерге 5:9
Мәсихтиң тирилиўи арқалы Мәсихтиң тирилиўи оны дәлилледи Римлилерге 4:25, 5:18
Исеним арқалы Биздиң исенимимиз оған ийе Римлилерге 1:17, 3:28,30, 4:5,16, 5:1; Галатиялыларға 2:16, 3:8,24
Гүнадан Мәсихтиң өлими ҳәм тирилиўи арқалы азат етилген Римлилерге 6:7
Мәсихтиң шахсында Оның аты оны рухсат етеди 1 Коринфлилерге 1:30, 6:11; Галатиялыларға 2:17
Мухаддес Рухтың күши менен Мухаддес Рух оны күшейтеди 1 Коринфлилерге 6:11
Ислер арқалы Биздиң ислеримиз оны жәриялайды Яқуб 2:21,24-25
Бир неше қосымша пикирлер
Қудай бизге болған Өзиниң сүйиўин көрсетти, биз әли гүнакарлар болғанымызда, Мәсих биз ушын өлди. Енди Оның қаны менен ақланғанлықтан, биз Ол арқалы қаҳардан қутқарыламыз. —Римлилерге 5:8-9
Сүйиў биздиң арамызда мынада толық жеткерилди: биз ҳүким күнинде батыллыққа ийе болыўымыз мүмкин; себеби Ол қандай болса, биз де бул дүньяда сондаймыз. Сүйиўде қорқыў жоқ; бирақ толық сүйиў қорқыўды қуўып шығарады, себеби қорқыў азапты қамтыйды. Бирақ қорқатуғын адам сүйиўде толық жеткерилмеген. Биз Оны сүйемиз, себеби Ол биринши бизди сүйип қалды. —1 Юхан 4:17-19
Қудайдың сүйиўи биздиң ақланыўымыздың дереги. Қудайдың сүйиўи Ийе Ийса Мәсихке исенген бизлерде өз мақсетине жетти, бизлер ҳүким күнине байланыслы ҳеш қандай қорқыўға ийе болмаўымыз керек екенлигине толық исенгенбиз, себеби Ол Қудайдың гүналарымызға қарсы әдалатлы талапларына толық жуўап берди. Биз билемиз, Ол ҳәзир аспанда Қудайдың оң қолында, себеби Ол сол жерде болыўға жеке өзи мүнәсип – Оның ким екенлиги ҳәм не ислегени себепли. Қудайдың Улына қарсы ҳеш қандай айыплаў қойылыўы мүмкин емес, бул Оны Қудайдың алдынан дурыс түрде шеттетиўи мүмкин. Буны биз толық ҳәм аңсат түсине аламыз, бирақ бул аят буннан да асып, биздиң Қудайдың алдында Ол қаншалық ҳуқыққа ийе болса, соншалық тең ҳуқыққа ийе екенлигимизди айтады. Бул айырмашылық пенен, биздиң сол жерде болыўға болған жалғыз ҳуқықымыз Оның биздиң атымыздан ислеген исине тийкарланған. Әжайыптың әжайыбы! Биздиң аспандағы орнымыз Мәсихтиң сол жердеги өз орнындай қәўипсиз!
