Balalar hám óspirimler menen waqıt ótkeriw
Waqıt máńgiliktiń bir bólegi ǵana, biraq ol bizlerge Quday tárepinen aqıllı paydalanıw ushın berilgen, ásirese balalarımız hám óspirimlerimiz benen. Olardıń kópshiligi sawǵalardı qádirleydi, biraq olar ata-analardıń yamasa ǵamxor úlkenlerdiń barlıǵın ádewir kóbirek qádirleydi. Ata-analar yamasa úlkenler tek ǵana bos waqıttı emes, bálkim sapalı waqıttı da olar menen ótkergende, olar kóbinese súyispenshilik, súyikli hám qádirli bolıw, qabıl etiw hám tiyisli bolıw, kerekli bolıw hám basqa da bir qatar unamlı sezimlerdi rawajlandıradı. Túrli turmıs jollarınan kelgen kóplegen balalar súyispenshilik, qabıl etiw, maqullaw hám kerekli bolıwdı qáleydi. Qudayǵa shúkir, bul mútájlikler Isa Masih penen jeke qarım-qatnas arqalı, hám ata-analar hám basqa úlkenlerdiń ómirlerine máńgilikti esapqa alıp waqıt ajıratıwı arqalı qanaatlandırılıwı múmkin.
Qay jerden baslaymız? Men úydi eń úlken missiya maydanı dep esaplayman, hám balalarımız benen waqıt ótkeriw júdá zárúrli. Ata-analar balaların Qudaydan kelgen sawǵalar dep biliwleri kerek, olar
Qádirli,
- Hárdayım húrmet penen qarım-qatnas etiliwi kerek, hám
- Ol ushın tárbiyalanıwı kerek.
- Balalar úyge sıylıq retinde jiberiledi, Solomonnıń kórsetkenindey: «Mine, balalar Rabbiden miyras, qursaq jemisi [Onıń] sıylıǵı» (Zabur 127:3 NKJV). Hár bir úyde shańaraq bolıp birge namaz oqıw hám Injil oqıw ámelge asırılıwı kerek. «Masih sózi sizlerde baylıq penen jasasın» (Kolosalıqlarǵa 3:16).
Balalarımız hám óspirimlerimizdi tárbiyalaw waqtı
Solomonnıń balalardı oqlarǵa uqsatıwı áhmiyetli: «Jawıngerdiń qolındaǵı oqlar sıyaqlı, jaslıqtaǵı balalar da sonday» (Zabur 127:4). Oq tayarlanǵan bolıwı kerek. Sol sıyaqlı, ata-analar balalardı úlgili turmıs ushın tayarlawları kerek – bilimlilik, ruwxıy, emotsional hám fizikalıq jaqtan. Tárbiya beriwdi erte baslaw hesh qashan erte emes, biraq ol ásirese jaslıqta zárúrli, sebebi bul tereń tásir, gúnasızlıq hám qızıǵıwshılıq ushın eń úlken waqıt. «Qıyın kúni kelmesten burın, hám ‘Men olarda hesh qanday lázzet tappayman’ deytuǵın jıllar jaqınlaspastan burın, jaslıǵıńızda Jaratıwshıńızdı esleń» (Eklesiast 12:1).
Oq jaltıratılıwı kerek, bul tálim hám tártipti bildiredi. Oqıtıw mindetli túrde tárbiyanı qamtımaydı, biraq tárbiyalaw oqıtıwdı qamtıydı. «Baladı barıwı kerek bolǵan jolda tárbiyala, hám ol qartayǵanda da onnan awıtpaydı» (Nasiyatlar 22:6). Tártip súyispenshilik penen, hám qatań, biraq ádil bolıwı kerek. Sonıń menen birge, balalar, oqlar sıyaqlı, nıshanǵa baǵıtlanıwı kerek. Sonlıqtan tárbiyalawdaǵı maqsetimiz olardı qutqarılıw, qanaatlanıw hám xızmet ushın Rabbimiz Isaǵa baǵıtlaw bolıwı kerek. Pawl Timofey haqqında bılay dedi: «Jaslıǵıńnan baslap Muqaddes Jazıwlardı bildiń, olar seni Isa Masihke bolǵan isenim arqalı qutqarılıw ushın aqıllı ete aladı» (2 Timofeyge 3:15).
Jaslar hám óspirimler menen sapalı waqıt ótkeriw
Óspirimler ózlerinde, shańaraqta, bilimde, orında hám identifikatsiyada ózgerislerdi basdan ótkeriydi. Kópleri olardı nápsilik hám ózin qanaatlandırıw okeanına tartıp atırǵan teńleslerdiń basımına beriledi. Biraq, basqa jaslar da bar, olardıń ómirde maqseti bar hám óliwge arjıytuǵın sebep bar, elshi Pawldıń aytqanınday: «Sebebi men ushın jasaw Masih, hám óliw payda» (Filipililerge 1:21). Olar hesh qanday bas tartıw yamasa sheginiw joq Isaǵa eriwge qarar etti, hám olar ómir jolınıń aqırında ókinish bolmaytuǵınına isenimli. Kóplegen óspirimler ózlerin úlkenler dep qabıl etedi, biraq hámmesi xarakter hám baylanıslardı lastanbasdan qurıw ushın qudayxor ata-analar hám úlkenlerdiń olar menen sapalı waqıt ótkeriwine mútáj.
Hár bir balanıń hám óspirimniń óziniń jeke minez-qulqı, maqseti, basımılıǵı hám rejesi bar. Sonlıqtan, áke yamasa ana, yamasa qudayxor úlkenlerdiń hár bir bala/óspirim menen múmkin bolǵanınsha jeke waqıt ótkeriwi zárúrli. Mısalı, hár birin serwenlewge, sıylıqqa yamasa arnawlı is-ilajǵa alıp shıǵıń. Geyde barlıq balalardı da birge alıp shıǵıń.
Balalarıńızdı buzbay, olardı rawajlandıra beriń. Buzılǵan úlkenlerdi ońlawdan góre, salamat jaslar hám óspirimlerdi tárbiyalaw jaqsıraq. Tóbeniń basına qorıq qurıw, tóbeniń astında tez járdem bolǵannan góre jaqsıraq. Olar menen sapalı waqıt – tek ǵana bos waqıt emes – ótkeriw qımbatqa túsedi, biraq máńgilikti esapqa alǵanda ol barlıq nársege arjıydı.
