Men bilgen adamlar bar, koplerin umittim,
Al umita almaytinlar da bar, aqilim arqashan toqtap qaladi.
Esimde qalgan kezde, Quday magan bir jol bersin.
Men qazir bir adamdi oylap turmin,
Ol Qutqarwshi menen birge...
Mening dosim taqwali adam edi,
Ol oz otbasisin shindap suygen.
Ol Rabbini butin juregi menen suygen,
Ayelin, ulin jane qizlarin da.
Onin kulkisi, Atanin meyirimi,
Ote jumsaq jane meyirimdi.
Endi onin esimnen ketpeytin kezde,
Qanday qimbatli dosim edi.
Juregi jaralangandar eshqashan toliq jazilmaydi
Aspannin bul jaginda,
Sondiqtan Qutqarwshinin suyiwshiligine baylanisti
Jane eshqashan shayqalmasin.
Mening dosimnin ulgisi sol edi
Qudaydin suyiwshiligi arqashan jetkilikti
Sizdi en qaran'gi kezlerden otkeriw ushin,
Jane men onin joqarda kulip turganin bilemin.
Mening dosim taqwali adam edi.
Onin ayeli, uli jane qizi...
Onin kulkisi Atanin meyirimin korsetti,
Ote jumsaq jane meyirimdi.
Endi onin esimnen ketpeytin kezde,
Qanday qimbatli, qimbatli dosim edi.
Men dosimdi bugun tiridey kordim,
Ol shindiginda aspanda bolsa da.
Men onin otbasin korgen kezde,
Olardin kozderine qaradim...
Men onin olardin jureklerinde jurgenin kordim,
Onin imani olardin jandarinda tiridey,
Sebebi Qudaydin juzi olardi qorshagan
Aspandagi umit tinishliginda.
Mening dosim taqwali adam edi,
Ol oz otbasin suygen.
Ol Rabbini butin juregi menen suygen,
Onin ayeli, uli...
Onin kulkisi Atanin meyirimin korsetti,
Ote jumsaq jane meyirimdi.
Iya, mening dosim...
...onin kulkisi Atanin meyirimin korsetti,
Ote jumsaq jane meyirimdi.
Men esimnen ketpeytin kezde...
...onin.
Qayirli tan. Men dosimnin otbasisi ushin jil burin jazgan animdi unatti dep umit etemin. Endi Rabbimiz Qudayga qarayaq pa? Ata, biz Sizin suyiwshiliginiz, meyirimiz jane rahiminiz ushin Sizge alqis aytamiz. Bizdin Qudayimiz jane Atamiz, biz Sizge ol ushin olime kirip, ushinshi kuni qayta tirilgen adamdi bilgenimiz ushin alqis aytamiz, biz ol arqili jeniske eriskenimizdi bile otirip, omirdin arbir jagdayinda olimge qarsi tura alamiz. Endi sozimizdi ashqanda bizge jardem beriniz. Onin layiqti atinin qurmetine siyinemiz, awmin.
Bul Dawit Shoqan Patsha nomeri 28, Qurmetli Yrysk dep ataladi.
Qurmetli Yrysk
Olim arqashan qiyn jane qaygiga toli, biraq shukir, Rabbimiz Isa Masihke senwshinin olgeni duniyedegiдей qaygiga toli emes. Pawil Masihke senwshilerdin arasinda jaqin adamdarin jogaltqan Tesalonikadagilardi jigerlendirdi.
basqalar umitsiz bolganday qaygirmaңdar. (1 Tesalonikadagilar 4:13)
Duniya Isa Masihke Rabbim dep eshqashan moyinda magan adamnin qabirinin basinda turadi, jane olardin jilawi tek olardin jaqin adami jaqsi jerde degen jalgan wadenin arqasinda gana basiladi. Axir, siz qashan jerlewge barip, olgen adamnin tamuqta ekeni jariyalanganin kordiniz? Bolmaydi. Olar arqashan jane qalayda jaqsi jerde boladi. Biraq Masihke senip olgen jaqin adamdari ushin qaygira tinderdin umitsiz duniyedey qaygirmaytin shindigi bar, sebebi senwshilerdin umiti adamnin senbeýtin jureginde quralgan jalgan wadeden emes, Qudaydin aniq sozinen turadi. Haleluyah.
Sebebi Rabbimizdin ozi aspannan dawispen, bas perishtenin dawisimen, Qudaydin kerneýimen tusedi: jane Masihke senip olgender birinshi tiriledi: Sodan keyin biz tiridey qalganlar olarmen birge bulittarda koterilip, Rabbimizdi awada qarsilaw ushin baramiz: jane osilay biz arqashan Rabbimizben birge bolamiz. Sondiqtan bir-birinizdi osi sozder menen jigerlendirin. (1 Tesalonikadagilar 4:16-18)
Qanday bereketli umit. Jane biz Rabbimiz Isanin qayta oralwining osi bereketli umitin arbir sätte izdewimiz kerek.
(Titus 2:13)
Awmin.
Sawil men Jonatannin olgeni turali xabar
Biraq qasiretke oray, Sawildin olgeni umitke toli emes edi. Soganda qaramastan, bir sätte Dawit bizge iman otbasisinan tis adamdardi qalay duris maqtaw kerektigin korsetedi. Biraq birinshi, Sawil men Jonatannin olgeni turali xabar bar.
Sawil olgennen keyin, Dawit Amaleklikterdi qirip qaytqanda, Dawit Ziklagta eki kun turdi; Ushinshi kuni, mine, Sawildin lagerinen bir adam kiyimderi jirtilip, basina topiraq jagip keldi: jane ol Dawitke kelgende, jerge qulap, taazim etti. Dawit onnan: Qaydan keldin? dedi. Ol ogan: Men Izrail lagerinen qashtim, dedi. Dawit onnan: Jagday qalay boldi? Otinem, magan ayt. dedi. Ol jawap berdi: Xaliq shayqastan qashti, jane kop adamdar da qulap, oledi; jane Sawil men onin uli Jonatan da oledi. Dawit ogan aytqan jas jigitke: Sawil men onin uli Jonatannin olgenin qalay bildin? dedi. Ogan aytqan jas jigit: Men Gilboa tawina кezdeysok kelgenimde, mine, Sawil nayzasina suyengen edi; jane, mine, arbalar men saqshilar onin artinan qatti quwip keldi. Ol artina qaraganda, meni kordi jane meni shaqirdi. Men: Mine, men, dedi. Ol magan: Sen kimsin? dedi. Men ogan: Men Amaleklikpin, dedi. Ol magan qayta: Otinem, ustime turip, meni oltir: sebebi azap meni basip aldi, sebebi mening omirim ali butin, dedi. Sondiqtan men onin ustine turip, onin oltirdim, sebebi men onin qulagan son tirilmeýtinine senimdi edim: jane men onin basindagı taji men qolindagı bilezigin alip, olardi osi jerge ozimnin Rabbime alip keldim. (2 Samuel 1:1-10)
Menimше, barimiz de keybir tabiygi apatlardin keltirgen ziyanin korgenbiz: dawil, tornado, ort, jer silkinisi nemese tsunami. Adamdardin bir kezderi oz zattari bolgan qaldyqtardin arasinda qazganin korw jurekti awirtadi. Bul Dawit pen onin adamdarinin ayelderi men balalari menen Ziklagtin jangen qaldyqtarina qaytqandagı dilemması edi. Eki kun boyi olar bir kezderi olardin qawimi bolgan kuldin ortasinda lager qurdi. Keyde Quday tinish, kishkene dawispen soyleydi, al basqa kezderi onin dawisi guldireydi. Dawitke Filistiyaliklardin alıs elindegi uyinen ketip, patshaligin bastaw waqiti keldi, jane Quday bul xabardi Dawitke Amaleklikterdin shiraqpen jetkizdi, jane ol onin Sawildin olgeni menen rastadi.
Sawil men Jonatannin olgeni turali xabardi jetkizetin barlıq adamdardin ishinde, ol Amaleklik edi. Bir soz bar: "aqimaqtar perishteler qorqatin jerge baradi." Bul Amaleklik jangen awilga kirip barayatqanin bilmeydi, jane oz xalqinin onin jagip jibergenin de bilmeydi. Men onin: "Hey jigitter, sizderde ort boldi ma?" dep suraganin estigendey bolam. Qalayda, ol adam Dawitke taazim etedi, biraq Dawit Qudaymen qayta qawimdasqan son, onin ruwxani sezimleri de qayta oraldı. Ol Quday adaminin jilan siyaqti dana bolwi kerek ekenin tusedi (Matta 10:16). Dawit Filistiyalikter elinde bir jil alti ay boyi jalgan bolgan. Ol oýin oynağan, jane ol jalgan adamdi taniy aladi. Sondiqtan Dawit bul adamnan suray bastaydi. Mine, ol adamnin jawaptarinin qisqaша mazmuni: "Men serwenge shyqqan edim jane кezdeysok Izrail jenilip jatqan shayqasqa tap boldim, jane shayqas arqili jurip otkenimde, jaralanip, oleyin dep jatqan Sawildi kordim. Men ogan Amaleklik ekenimdi ayttim, jane ol magan qiliw alip, omirimdi ayaqtawdi suradi. Sondiqtan qazir Sawil oledi, jane Jonatan da. Men Sawildi oltirgennen keyin, onin taji men bilezigin sheship aldim. Sodan keyin men shayqastin qizgan kezinde Izrail lagerinen qashtım, Sawildin taji men bilezigin alip, olardi qazir sizge, Rabbim Dawit, usinam. Otinem, endi dushpaniniz Sawildi joyganim ushin meni qurmetteniz."
Bul jigittin angimesinde kemshilikter kop ekenin anıqlaw ushin qılmıstıq quqiq boyinsha doktorlıq darejesi kerek emes. Bul Amaleklik shayqastan keyin olgenlerdin arasinda qazgan bolwi kerek. Ol Sawilge olgennen keyin kelgen. Biz munı Sawildin qarw-jaraq tasıwshısı Sawil olgennen keyin gana ozin-ozi oltirgeninen bilemiz (1 Samuel 31:5). Bul jirtqish Amaleklik Filistiyalikterden burin erte tanerteng shyqqan bolwi kerek. Sawilge kelip, onin taji men bilezigin sheship algan. Biraq bul Amaleklik, Qudaydin ruwxisiz barlıq er adamdar men ayel adamdar siyaqti, taqwali adamdardin qalay areket etetinin bilmegen. Ol Dawittin oz dushpanı Sawilmen aynalısqanı ushin onı qurmetleydi dep oylagan. Biraq Dawit pen onin adamdarı Sawildin taji men bilezigin tanigan kezde, olar qaygılı sezimge bolelgen.
Dawittin qaygisi jane Amalekliktin taqdiri
Sodan keyin Dawit kiyimderin ustap, olardi jirtip tastadi; jane onimen birge bolgan barlıq adamdar da sonday etti: Jane olar Sawil ushin, jane onin uli Jonatan ushin, jane Rabbimizdin xalqi ushin, jane Izrail uyı ushin keshke deyin qaygirdi, jiladi jane oraza ustadi; sebebi olar qılıshpen qulagan edi. (2 Samuel 1:11)
Krestten Rabbimiz Isa siyinip edi:
Ata, olardi keshir, sebebi olar ne istep jatqanin bilmeydi. (Luka 23:34)
Ol ogan qarsi shyqqandarga dushpanliq etpedi, biraq suyiwshilik etti. Qudaydin suyiwshiliginin bayligi onin qaygisinin teren'digi menen aralasip, Qutqarwshinin juregin toldirdi. Onin qollari kunakar er adamdar men ayel adamdardi qabillaw ushin suyiwshilik penen jane meyirimmen ashildi, jane olardin kelmeytini ushin onin juregi jaralandi. Ol Izrail Masihı edi, biraq xalq onin qabillamadi (Yoxanna 1:11). Masihın oz xalqinin senbeýtinine qaygırganin tin'daniz:
Ey Ierusalim, Ierusalim, paygambarlardi oltirip, sagan jiberilgenlerdi tastaytin; men balalarindi tawiq oz balapanlarin qanat astina jinaganday qansha ret jinagim keldi, biraq sen qalamadin! (Luka 13:34)
Bul ayatti tusindirmes burin, Injil kóbinese tabiyatta ornalasqan simvolizmdi qollanatının esimizge túsireyik. Bul barlıq jaratılıstın oz danalıq dizaynerinin jasırın ashılıwı bolganı ushin. Jane barlıq adamzat óneri túrleri de sonday; óner súretshinin óz ónerin kórsetwi. Barlıq jaratılıs óz arxitektorınan ruwxani xabarlardı qamtidi. Misalı, Qudaydin joqarıligi kúnni aylanıp júrgen planetalardan kórinedi, jane barlıq kishkene aspan deneleri kózden tayganday bolgan arbir kún shyqqanda da kórinedi (Zabur 19:4). Sonımen qatar, Quday ómir deregi, sondıqtan barlıq ósimdikter kúnge qaray ósetin. Ósimdik kún nurısız jane onın nátijesindegi fotosintezsiz ómir súre almaganday, Qudaydin ilahi tártibinde, ómir ólimmen qorektenedi. Biz arbir ret gamburger, bekon bólegin jegenimizde nemese KFC-ge barğanımızda, bizdin ómirimiz basqanın ólimimen qorektengen. Jane bul, árïne, Rabbimiz Isanın óliminin ogan senwshilerdin barlıgına ómir bergeninin súreti. Sondıqtan tabiyattın ózi Qudaydin keremet joldarı turali kóbirek bilwge jardem beretin sabaq kitabi ekenin eskerw mańızdı. Jane Qudaydin keremetler kitapxanasında enbek etwge dayın barlıq senwshilerdi qanday keremet ónim kútip tur! Jane Qudaydin shındıgının onın jaratqan barlıq nárselerinde tabılatının kútw kerek emes pe?
Jane osi shindıqlardın en ulkenlerinin biri – bizdin jaratwshı Quday ózinin qulagan jaratılısı menen baylanıs ornatqısı keledi. Jaratwshı ózine "Sóz" atın bergen (Yoxanna 1:1-3). Quday ózin duniyaga bildiriw ushin soz tilin qollanadı. Quday ózin jaratılısta bildiriw ushin soz tilin qollanadı.
Aspandar Qudaydin dańqın jariyalaydı; jane aspan onin qol ónerin kórsetedi. Kún sayın sóz shygaradı, jane tún sayın bilim kórsetedi. Olardın dawısı estilmeytin sóz de, til de joq. (Zabur 19:1-3)
Quday ózin Injilde bildiriw ushin soz tilin qollanadı.
Barlıq jazba Qudaydin ilhamı menen berilgen. (2 Timoteyge 3:16)
Bul ayat sózbe-sóz barlıq jazba Qudaydin dem alganı degen maǵınanı bildiredi, sondıqtan Quday onın arbir sózinde tabıladı. Jane aqırında, Quday ózin Masihke bildiriw ushin soz tilin qollanadı.
Quday, burın ata-babalarımızga paygambarlar arqılı ar túrli waqıtta jane ar túrli tásilder menen sóylegen, Osı sońgı kúnderde bizge Ulı arqılı sóylegen. (Evreylerge 1:1)
Rabbimiz Isaǵa silteme jasay otırıp:
jane onın atı Qudaydin Sózi dep ataladı. (Ashıq Kitap 19:13)
Jane munın barlıgı Qudaydin baylanıs jasawshı ekenin aniq dálildeydi, jane ol bizdin onı bile alwımız ushin baylanıs jasaydı. Ol qatınas Qudayı, jane Quday ózi jaratqan jaratılıs penen qatınas ornatuwdı qalaydı, tipti ol Qudaylıqtın adamdarı arqılı máńgilik qatınasqa iye bolganday, qupiyalardın qupiyası.
Sondıqtan Rabbimiz Isa, jaratwshı, ózin qawipti balapanların qanatının astına alw ushin qanatın kótergen ana tawıqqa uqsatqanda, ol jay ǵana ózi jaratılıstan tawıqqa bergen ruwxani shındıqtı ashıp tur. Basqasha aytqanda, ana tawıq Rabbimiz Isanın barlıq duniyadagı ókil ugitshisi. Qashan jane qay jerde ana tawıq óz qanatın kóterip, balapanların óz qorgaw qanatının astına kelwge shaqırsa, ol Masihke Qudaydin suyiwshiligi turali xabardı ugit etedi. Dańq.
Jane biz Dawit pen onin Sawildin olgeninin dálili menen betpe-bet kelgen kezdegi qaygısı turali sóylegende nege osınday bir qızıq aynalma jolmen kettik? Sebebi Ziklagtagı Dawit Qutqarwshinin kúńgirt súreti. Dawit ushin Sawildin ólimi qwanıshpen qarsı alatın dushpannın ólimi emes, Rabbimizdin maylangan adamının ólimi edi. Onin juregi Sawil ushin jaralandı, sebebi onı qansha jıl quwıp júrse de, Dawittin Sawilge degen suyiwshiligi, qurmeti jane meyirimi bar edi. Rabbimiz Isa Izrailge úsh jıl jartı ay boyı Qudaydin suyiwshiligi men meyirimin berdi, biraq olar onı jek kórip, moyındamasa da, onın olarga degen suyiwshiligi azaymadı, azaya almadı. Ol Zaytún tawınan qalanı kórgen kezde Ierusalim ushin jıladı, jane arbir kóz jası onın qaygısı men suyiwshiliginin qimbatli kórinisi edi.
Amaleklik Dawittin bul kútilmegen jawabına ote abıraylı bolgan bolwi kerek. Dawit nege jilap tur? Onin dushpanı oledi. Bul Amaleklik sıylıq kútwden bas tartıp, tinish qashıp ketkeni duris bolar edi. Biraq Qudaydin oyları men jolları adamdardin jolları emes (Isaya 55:8) siyaqti, Qudaydin xalqı da sonday.
Sondıqtan dunya bizdi bilmeydi, sebebi ol onı bilmegen. (Yoxanna 3:1) Biraq tabiygi adam Qudaydin Ruwxının nárselerin qabillamaydı: sebebi olar ogan aqimaqtıq: jane ol olardi bile almaydı, sebebi olar ruwxani turde anıqtaladı. (1 Korinflikterge 2:14)
Biraq bul Amaleklik qudıq basında uzaq turıp qaldı, sebebi algaшqı xabardın qıyınshılıgı ótken soń, Dawittin nazarı óz moyındawı boyınsha Qudaydin maylangan patshasın óltirgen bul adamga qayta awdı. Jane Dawitke sıylıq ushin kelgen adam sıylıqqa iye boldı, biraq ol umit etkenindey emes. Dawit ogan: Rabbimizdin maylanganın joyw ushin qolın sozwdan qalay qorıqpadın? dedi. Jane Dawit jas jigitterdin birin shaqırıp: Jaqındap, onın ustine qula, dedi. Jane ol onı urıp óltirdi. Jane Dawit ogan: Senin qanın basında bolsın; sebebi awzın ózine qarsı kwálik etti, aytıp: Men Rabbimizdin maylanganın óltirdim. (2 Samuel 1:14-16)
Endi, biz bul Amaleklik Sawil olgennen keyin keldi dep eseptegenimizge qaramastan, biz soylegen sozderimiz ushin jawapkershilik turali Injil principleri bar.
Biraq men sizderge aytamın, adamdar soyleytin arbir bos soz ushin, olar sot kuninde onin esebin beredi. Sebebi sozderinmen aqtalasın, jane sozderinmen ayıptalasın. (Matta 12:36-37)
Dawit Amaleklikke: "sebebi awzın ózine qarsı kwálik etti" dedi. Barlıgımız osı principke man berip, tez estip, aqırın sóylewdi (Jaqıp 1:19) ádetke aynaldırayıq. Awmin.
Dawittin Sawil men Jonatan ushin yryskı
Endi Izrail'din tatli, biraq qaygılı zırshısının juregi osı azaptı yryskı menen tasip tur.
Jane Dawit Sawil men onin uli Jonatan ushin osı joqtawmen joqtadı: (Ol olarga Yahuda balalarına sadaq qollanıwdı uyretwdi buyırdı: mine, ol Jasher kitabında jazılgan.) Izrail'din suluwlıgı biik jerlerinde óltirildi: kúshliler qalay quladı! Onı Gatqa aytpańdar, Askelon kóshelerinde jariyalamańdar; Filistiyalikterdin qızdarı qwanbasın, sunnetsizderdin qızdarı jeniske jetpesin. Ey Gilboa tawları, sizderge shiq ta, janbir de bolmasın, jane qurbanlıq alqaptarı da bolmasın: sebebi ol jerde kúshlilerdin qalqanı jaman tastaldı, Sawildin qalqanı, ol maylanbaganday. Óltirilgenlerdin qanınan, kúshlilerdin mayınan, Jonatannin sadaqı qaytpadı, jane Sawildin qılıshı bos qaytpadı. Sawil men Jonatan ómirlerinde suluw jane jaqımlı edi, jane ólimlerinde olar bólinbedi: olar qırandardan tez, arıstandardan kúshli edi. Ey Izrail'din qızdarı, sizderdi qızıl kiyimder menen, basqa da raxattar menen kiyindirgen, kiyimderinize altın ásemdikter taqqan Sawil ushin jilańdar. Shayqastın ortasında kúshliler qalay quladı! Ey Jonatan, sen óz biik jerlerinde óltirildin. Men sen ushin qıyınshılıqta turmın, bawırım Jonatan: sen magan ote jaqımlı boldın: senin magan degen suyiwshiligin keremet edi, ayelderdin suyiwshiliginen asıp tústi. Kúshliler qalay quladı, jane sogıs qarwları joyıldı! (2 Samuel 1:17-27)
Yryskıdan sabaglar
Dawittin onı tınbay quwıp, jıldar boyı óltirwge umtılgan adam turali osınday joqarı, osınday qolaylı, osınday qurmetti sózderin qalay kelistire alamız? Menimше, jawap Qudaydin Dawit turali algaшqı sipattamasında tabıladı: "óz juregine say adam" (1 Samuel 13:14). Meyirimdilikpen, Dawit Sawildi tolıq keshirgen edi. Barlıgımız ushin qanday suluw jane sonımen birge qiın mısal. Jane Dawittin senbeýtin Sawildi qalay maqtaganına nazar awdarıńız. Ol tek onın jaqsılıqtarın aytadı, onın jannın máńgilik taqdirin Qudayga qaldıradı. Bul bizdin qabir basında adal bolmawımız kerek degen sóz emes, óytkeni kóbinese sonday boladı. Masihke eshqanday moyındawı joq er adamdar men ayel adamdar ugitshi arqılı aspanda dep jariyalanganda, Injil xabarina qanday ulken ziyan keltiriledi. Dawit bizge senbeýtin adamnın tabıtına qaragan kezdegi en saykes sózderdi kórsetedi: suyiwshilik penen meyirim sózderi. Biz ol adamnın ómirindegi maqtawga turarlı nárselerdi esimizge túsirwimiz kerek, onın máńgilik taqdirin Qudayga qaldırwımız kerek, jane Masih Injilin uyalmay ugit etwimiz kerek. Awmin.
Endi Dawittin Sawil men Jonatannin ólimi dushpan ushin jeniske jetw merekesi retinde qollanılmasın dep qalay saq bolganına nazar awdarıńız.
Onı Gatqa aytpańdar, Askelon kóshelerinde jariyalamańdar; Filistiyalikterdin qızdarı qwanbasın, sunnetsizderdin qızdarı jeniske jetpesin. (2 Samuel 1:20)
Senwshinin qulaganı senbeýtinlerdin arasinda, jane ol da shirkeudegiler arqılı qansha ret jariyaladı. Qanday uyat. Munday minez-qulıq tek dushpanga Masih pen onin xalqın jala jaww ushin jańa azıq beredi. Eske alıńız, tek bir Masih bar, jane onin tek bir shirkeui bar, onın arbir senwshisi bóligi. Shirkeude sátsizdik bolganda, arbir senwshi qaygırwı kerek. Biz shirkeudin basına, yaǵni Masihke, jane shirkeudin kwáligine qurmetsizdik etilgenin túsiniwimiz kerek. Awmin.
Biz oqıymız
Jane barlıq nárselerden joqarı, ózara qızu suyiwshilikke iye bolıńdar: sebebi suyiwshilik kunalardın kopshiligin jabadi. (1 Petir 4:8)
Men uzaq waqıt boyı munın naqtı ne maǵınanı bildiretinin oyladım. Senwshilerdin bir-birine degen suyiwshiligi kunalardı qalay jaba aladı? Biraq kunalardı jaww kunalardı keshirw emes. Tek Masih qanı ǵana kunalar ushin ótem. Menimше, bul ayattın durıs túsindirilwi Nuh pen onın uldarının ogan bergen jawaptarının sátsizdigimen kórsetilgen.
Jane Nuh dıyqan bolıp, juzimzar ekti: Jane ol sharap iship, mas boldı; jane ol shatırının ishinde ashıq qaldı. Jane Ham, Kanaanın ákesi, ákesinin jalańashın kórdi, jane onı sırtqa shyǵıp eki bawırına ayttı. Jane Shem men Yafet kiyim alıp, ekewinin de iyqına salıp, artqa qaray júrip, ákesinin jalańashın japqan; jane olardın betleri artqa qaray edi, jane olar ákesinin jalańashın kórmedi. (Jaratılıs 9:20-23)
Ham ákesinin jalańashına jek kóriwshilikpen qaradı, sodan keyin ol ziyan keltiretin xabardı bawırlarına zıyanmen aytıp berdi. Asman osı qaygılı, qaygılı kóriniske qaragan kezde, Ham Nuhın sátsizdigine nazar awdarıp, onı jariyalap jatqan edi. Ham, sol siyaqtı, ákesinin kunasın ashıp jatqan edi. Biraq jaman xabardı estigen Shem men Yafet dárrew suyiwshilikpen, qurmetpen jane ákesine degen berilgenlikpen areket etti. Olar onın jalańashın muqiyat qaramay japqan edi. Jane osı jerde basqalardın suyiwshiligi kunalardı jaba aladı degen maǵına bar. Asman Shem men Yafettin qızmetine qaragan kezde, olardın ákesine degen suyiwshilik penen meyirim areketleri aspannın nazarına aynaldı, jane Nuhın sátsizdigi emes. Jane biz esepke oqıganımızda, menimше, bizdin nazarımyz da qurmet, suyiwshilik jane meyirim areketlerine bagıttalgan. Barlıgımız eskerwimiz kerek. Awmin.
Dawittin Jonatanǵa degen suyiwshiligi
Jane sodan keyin Dawittin en qimbatli dosına arnalgan shın jurekten shyqqan sózderi bar. Jonatan eshqashan ákesi siyaqtı Dawitke qızganıshpen qaramagan. Kerisinshe, Jonatan Dawitti olardın kezdesken kezinen bastap qurmetlegen. Jonatan, esimizde, batır jawınger jane iman adamı edi, ol óz qarw-jaraq tasıwshısı menen Filistiyalik garnizonın jeńip shyqqan edi. Sondıqtan Jonatan Dawittin Elah dalasında Goliyattı qulatqanın kórgen kezde, ol, bizdin barlıgımız siyaqtı, Dawittin imanı men batırlıgına tamasalandı. Jonatan Dawitten shoqan balanı emes, ózinen ulken adamdı kórdi. Sondıqtan Jonatan óz patshalıq kiyimderin sheship, olardı qarw-jaraqtarı menen Dawitke berdi. Jonatan ushin qimbatli bolgan barlıq nárselerdi ol Dawitke tapsırdı. Bul shındıgında qurmet. Máńgilik Masihlik doslıqtar Qudayda bastalıp, qurmetpen kiyindirilwi kerek. Awmin.
Jonatan Dawitti kóbirek qurmetlegen de. Onin Dawitke degen berilgenligi ákesine qaraganda da ulken edi. Jane ákesinin Dawitke degen jek kóriwshiligi de, Sawildin jındılıgı da, onin Jonatannin doslıgın maqullamawı da Jonatannin dosına degen suyiwshiligine kedergi bolmadi. Ókinishke oray, Dawittin Jonatanǵa degen suyiwshilik penen maqtaw sózderinin shın maǵınası keybir adamdar tarapınan qattı burmalangan.
Men sen ushin qıyınshılıqta turmın, bawırım Jonatan: sen magan ote jaqımlı boldın: senin magan degen suyiwshiligin keremet edi, ayelderdin suyiwshiliginen asıp tústi. (2 Samuel 1:26)
Bul ayattın eki jagında da, 25-jane 27-ayattarda, Dawit: "Kúshliler qalay quladı" dep joqtaydı. Bul shayqas tilindegi sózder. Dawit te, Jonatan da Yahwe men onın xalqı Izrail ushin jawıngerler edi. Olar Qudaydin shayqas dalasında ruwxani bawırlar edi. Sogısta siz óz seriginizge tolıq senwge tiyissiz. Jane eger bul serik sizdin en jaqın dosıńız bolsa, ol siz ushin ómirin qawip-qaterge tigip kórgen bolsa, siz benen onın arasında teńiz terendey baylanıs bar. Dawit pen Jonatan da sonday edi.
Jane Dawittin jaqsi nekebarin bilmegenin qosıw kerek. Ol uzdiksiz ayel algan. Dawittin eshqanday ayelden ózinin qimbatli dosı Jonatannan tapqan suyiwshilik penen berilgenlikti tappagani aniq. Biz taqwali ayeldin suyiwshiligin de, taqwali dosın suyiwshiligin de kórgenimizdi ayta alganımızda qanday baqıttımız. Awmin.
Masihın asıp túsetin suyiwshiligi
Biraq bir adam bar, onın suyiwshiligi ayelderdin de, er adamdardın da suyiwshiliginen sheksiz asıp túsetin: Rabbimiz Isa Masihın suyiwshiligi.
Bizdi suygen, jane bizdi kunalarımızdan óz qanı menen juwgan Ogan... Ogan dańq jane bilik máńgi-máńgi bolsın. Awmin. (Ashıq Kitap 1:5)
Ey Quday, Ata, biz Sizge Masihke degen suyiwshiliginizdi bergeniniz ushin jane bizge birge jurwge, dos bolwga, tipti shaqırılsaq, ómirimizdi berwge basqa bawırlar men apkeler bergeniniz ushin alqis aytamiz jane maqtaymiz. Biz Sizge, ey Quday, Dawit pen onin Jonatanmen doslıgı ushin alqis aytamiz. Biz Sizge onin Sawil turali sóylegen taqwali jolı ushin, onı tolıq keshirgeni ushin, onı en qurmetti turde maqtaganı ushin alqis aytamiz. Biz Sizge onin qanday adam bolganı ushin alqis aytamiz. Biz onı óz Rabbimiz Isaga ergenimizde ulgi eteyik, ol imannın shın avtorı jane ayaqtawshısı. Onin atı menen siyinemiz. Awmin. Awmin.