Ashıqlar ushın Sulaymannıń qosıǵı Sol kishkene túlkilerdi tutıń!
«Biz ushın túlkilerdi, júzimzarlarımız gúllep turǵanda, júzimzarlardı buzıp atırǵan kishkene túlkilerdi tutıń.» — Sulaymannıń qosıǵı 2:15 NASB
Báhár hámme nárse gúllep turǵan jıldıń waqtı – muhabbat ta. Qıstıń suwıq, ashshı samalları hám jalanaq shaqaları joq boladı. Jılı samallar hám reńli gúller keledi. Gúllep turǵan ómir hám muhabbat hámme jerde. Bul jasaw ushın jaqsı waqıt! Parkta yamasa orman aralap sayaxat qanday jaqsı – ásirese sol ózgeshe adam menen júrgenińizde.
Hey, bir minut kútiń! Bul báhárdegi muhabbat haqqındaǵı gáplerdiń Injil menen ne baylanısı bar? Hám bul maqalanıń atı haqqında ne deymiz? Ol Injilge uqsamaydı! Hawa, Injilde er hám hayal arasındaǵı muhabbat haqqında, sonday-aq «gúllep turǵan romantikalar» haqqında da kóp nárse aytılǵan. Haqıyqatında da, Sulaymannıń qosıǵı muhabbat hám romantika haqqında. Bul maqalanıń atına kelsek, joqarıdaǵı ayat bizge onıń Injilden ekenligin aytadı.
«Túlkilerdi tutıw» ideyası muhabbat qatnasıǵı haqqındaǵı áhmiyetli nárse ushın metaforalıq ańlatpa. Aytpaqshı, bul sóz dizbegi qarsı jınıstı quwıw menen hesh qanday baylanısı joq! Biraq túlkilerdi tutıwǵa kirisiwden aldın, kelin, Sulaymannıń qosıǵına ulıwma qısqasha kórip shıǵayıq.
Qısqasha sholıw
Geybir másehiyler Sulaymannıń qosıǵın hesh qashan oqımaǵan, hátte úyrenbegen de. Hám bunı islegenler Injil alımları hám kommentatorları Qosıqtı qalay túsindiriw kerekligi haqqında bir pikirge kelmeytuǵının biledi. Basqa túsindirmeler bar bolsa da, dástúriy hám eń ataqlı túsindirmede bizde Patsha Sulaymannıń Shulamit degen dıyqan qızǵa bolǵan haqıyqıy muhabbatınıń tariyxıy bayanatı bar.
Sulayman bul sulıw hayaldı óz patshalıǵınıń arqa aymaqlarına sayaxat etip júrip kórgen – bálkim geybir patshalıq júzimzarların kóriw ushın. Shulamit hayal óz shańaraǵınıń júzimzarında (Sulaymannıń qosıǵı 1:6) jaqın jerde islep atırǵan edi, Sulayman onı birinshi ret kórgeninde. Ol tez arada «Zolushka» – kámbaǵallıqtan baylıqqa erisken ertek qaharmanı bolatuǵının bilmegen edi.
Sulayman qızdı óz haremine alıp ketip, patsha sıpatındaǵı kúshlerin paydalanıwdıń ornına, ózin qoy baǵıwshı sıpatında jasırıp, onıń júregin áste-áste muhabbat qatnasıǵın qurıw arqalı iyelewge qarar etti. Hám onıń rejesi iske astı! Tez arada Sulayman óz kimligin oǵan ashıp berdi hám kóp ótpey olar úylendi.
Patsha Sulayman, álbette, toy ushın hesh qanday shıǵınnan qashpaǵan. Onıń barlıq saltanatı menen toy korteji 3-bólimniń aqırında súwretlengen; toy 4-bólimde boladı; nekeden ótiw 5-bólimniń basında ámelge asadı. Patsha sarayınıń kontekstinde hám jámiyet aldında, Sulayman menen onıń kelini arasındaǵı muhabbat qatnasıǵı bul Eski Ahd kitabınıń qalǵan bóliminde tereńlesip hám jetilisiwdi dawam etedi. Biraq bul, gúrrińniń bir neshe «olar baxtlı ómir súrdi» qatarları menen juwmaqlanatuǵının bildirmeydi. Joq, bul ertek emes, al haqıyqıy ómir gúrrińi – geypara poeziya retinde jazılǵan bolsa da.
Mısalı, 5-bólimde ashıqlar arasında kishkene túsinbewshilik bar. Hám 7-bólimniń aqırında hám 8-bólimniń basında, Shulamit hayal patsha sarayındaǵı jámiyetlik ómirdiń barlıq talaplarınan biraz qıynalǵan sıyaqlı kórinedi. Ol Sulaymandı ózi ósken ápiwayı awılda ózine ǵana iye bolǵandı qálegen bolar edi. Oh, jámiyetlik ádep-ikramlılıq hám muhabbattı jámiyet aldında kórsetiwge qarsı tabulardan azat bolıp, kúyewin jámiyet aldında súyiw (Sulaymannıń qosıǵı 8:1) qanday jaqsı bolar edi.
Biraq bul tolqınlar hám qıyınshılıqlarǵa qaramastan, er hám hayal arasındaǵı muhabbat ósiwdi dawam etti. Olardıń muhabbatı túsinbewshiliklerdi jeńdi. Olar kishkene qıyınshılıqlardıń óz qatnasıqların buzıwına jol qoymadı. Eger biz de óz muhabbat qatnasıqlarımız ústinde solay islesek edi – Rabbimizge bolǵan muhabbatımız, Quday bizge bergen sol ózgeshe adamǵa bolǵan muhabbatımız, bir-birimizge bolǵan muhabbatımız! Mine bul jerde «kishkene túlkilerdi tutıw» jumısı áhmiyetli boladı.
Kishkene túlkiler
Túlkiler haqqındaǵı bul bayanlama, hámme jerde tábiyat sulıwlıǵı gúllep turǵan tawlardaǵı báhárgi sayaxattıń aqırına jaqın keledi (Sulaymannıń qosıǵı 2:10-13). Ashıqlar óz qatnasıqları ústinde islewge hám onıń sulıwlıǵın buzıwǵa hesh nársege jol qoymawǵa qarar etti. Olar ózleriniń gúllep turǵan romantikalarındaǵı potencial máseleli jerlerdi kishkene túlkilerge uqsatqan. Kishkene túlkiler jańa júzim shıbıqlarınıń názik ósimliklerin kemirip, júzimzarlardı buzıwı múmkin bolǵanı sıyaqlı, ósiwshi muhabbat qatnasıǵında payda bolatuǵın kishkene máseleler de sol qatnasıqtı buzıwı múmkin. Bul kishkene túlkilerdi keyingi zıyan keltiriwden aldın tutıw hám toqtatıw kerek.
Kishkene túlkiler hárdayım biz muhabbat qatnasıqlarımızda hámme nárseni biriktirip atırǵan waqıtta – «júzimzarlar gúllep turǵanda» (Sulaymannıń qosıǵı 2:15) payda bolatuǵın sıyaqlı. Mısalı, Rabbimiz benen bolǵan muhabbat qatnasıǵımızdı alayıq. Hámme nárse jaqsı bolıp atırǵan sıyaqlı bolǵanda, itibar bermewdiń kishkene túlkisi payda boladı – Injil oqıw hám duwa arqalı janımızdıń ashıǵı menen kúndelik qatnasıqqa itibar bermew.
Hám Rabbimiz biz ushın tańlaǵan sol qarsı jınıstaǵı adam menen bolǵan qatnasıǵımız haqqında ne deymiz? Qanday tez-tez keskin sózlerdiń kishkene túlkileri basqasha sonshalıq sulıw bolıwı múmkin bolǵan qatnasıqlarda kerek emes buzılıwlarǵa sebep boladı. Hám keyin bir-birimizge bolǵan muhabbatımızdı buzatuǵın kishkene qızǵanıshlar hám túsinbewshiliklerdiń kishkene túlkileri bar. Qanday qayǵılı! Biz tárepimizden anıq «tutıw» háreketi bolmasa, bul kishkene túlkiler úlken túlkiler bolǵansha jep tawısa beredi!
Hátte «túlkilerdi tutıw» sóz dizbegi basqasha túsindirilse de – bir túsindirme bul Shulamit aǵa-inileriniń óz sińlisine kúnlik túsiniklerin toqtatıp, júzimzarlardı túlkilerden qorǵaw ushın shańaraq júzimzarına qaytıwdı aytıp atırǵan sózleri dep esaplaydı – gúrriń ele de biz ushın sabaqlarǵa tolı. Bul muhabbat gúrrińi bolǵanı ushın. Injilde kórsetilgen hár qanday muhabbat qatnasıǵında óz muhabbat qatnasıqlarımızǵa qollanılıwı múmkin bolǵan kóp qımbatlı sabaqlar bar.
Bálkim Sulaymannıń qosıǵınan úyreniwimiz múmkin bolǵan eń úlken sabaq, nekede jınıslıq qatnasıq tek ǵana insan násilin kóbeytiwdiń zárúrli quralı emes. Er hám hayal arasındaǵı fizikalıq muhabbat Quday bergen ájayıp sawǵa. Ol Quday belgilegen shegaralar ishinde bolǵansha – hám Injil shegara belgilerin anıq kórsetedi – jınıslıq qatnasıq sulıw. Geybir áyyemgi ravvinler evrey er adamına 30 jasqa tolǵansha Qosıqtı oqıwǵa ruqsat bermegen, solay etip onıń oyları múmkin bolǵan «kesellikli awıtqıwlar» dan qorǵalatuǵın edi. Biraq haqıyqatında, Sulaymannıń qosıǵı jınıslıq qatnasıqqa salamat kózqaras beredi hám muhabbat hám nekediń muqaddesligin úyretedi.
Qosıq er hám hayal arasındaǵı tereń hám ájayıp muhabbattı súwretlegenligi ushın, ol álbette Máseh hám Onıń kelini, Shirkew arasındaǵı muhabbat qatnasıǵınıń sulıw súwretlemesi boladı, Efesliklerge 5:31-32-de kórsetilgenindey.
Másehiy neke, eger sherikler basında Rabbimizdiń bizge bolǵan muhabbatınıń ájayıp sırın sáwlelendiriwge qarar etse, Rabbimiz ushın úlken gúwalıq boladı! Bul kóp qıyın jumıstı talap etedi, sebebi kóp «kishkene túlkiler» tutılıwı kerek. Olardıń Qudaydıń sizdiń nekesińiz arqalı jetkiziwdi qálegen xabarın buzıwına jol qoymań.
Ayyor kishkene túlkilerdi tutıw hárdayım ańsat emes, biraq olardı tutıw múmkin emes emes. Hár bir ósiwshi muhabbat qatnasıǵına keletuǵın máseleler hárdayım sheshiw ańsat emes, biraq tırısqaqlıq hám iláhıy járdem menen bul wazıypa orınlanıwı múmkin.
