«Балалар нәзик... Мен жумсақлық пенен басқараман». Жаратылыс 33:13-14 KJV
Мухаддес Китаптағы бузылған шаңарақлық қатнасықлар ҳаққындағы ең қайғылы баянлардың бири — Исхақ ҳәм Ребекканың уллары Яқуб ҳәм Есаў ҳаққындағы баян (Жаратылыс 25-33). Бул олар туўылмастан алдын басланған (Жаратылыс 25:22-23). Бул қайғылы баяндағы үлес қосқан қәтелердиң бири — көп ата-аналар билместен бир балаға басқасынан артықшалық көрсетиў арқалы ислейтуғын қәте. Бизге «Исхақ Есаўды сүйген... бирақ Ребекка Яқубты сүйген» деп айтылады (Жаратылыс 25:28).
Шаңарақта тәртипсизлик жаратыўдың бир анық жолы — балалар менен сүйимлилерди ойнаў. Буны ислеў арқалы ата-аналар балалар арасында қабыл етиў ҳәм мақуллаў ушын әдил болмаған бәсекелеслик жаратады. Бул олардың шаңарағында болған, ҳәм егер сиз артықшалық көрсетсеңиз, сизиңкинде де болыўы мүмкин.
Мәрҳамәт иси
Бул баянның раўажланыўын бақлағаныңызда, ол көп ғайрытәбийий бурылыслар ҳәм өзгерислерге ийе болады. Бирақ анық көринип турған нәрсе — адамның айқын қәтелерине қарамастан, Қудайдың бақлаўында екенлиги. Бул бизге гүнакар инсан тәбиятымыз ҳаққында көп нәрсе үйретеди, бирақ Қудайдың суверен, таңқаларлық мәрҳамәти ҳаққында одан да көп нәрсе үйретеди.
33-бапқа келип, таңқаларлық ҳәм әжайып нәрселер жүз берди. Баян сол ўақытқа шекем қаншалық қайғылы болса да, ҳәзир ҳәмме нәрсе жақсылыққа өзгереди. Ең қайғылы баянлардың бири ҳәзир ең қуўанышлы баянлардың бирине айланады, себеби Қудай Яқуб ҳәм Есаў арасында келисимди шөлкемлестирди.
Жыллар даўамында бир-биринен айырылған бул аға-инилердиң қайта ушырасқанын көз алдыңызға келтирип көриң. Яқуб қорқыў ҳәм қалтыраўда болған, себеби Есаў оны қайта көрсе, оның өмирине қәўип салған (27:41-42). Оның орнына, Есаў оған жүгирип келди, оны қушақлады, өпти ҳәм оның менен бирге жылады (33:4). Қудайдың мәрҳамәтиниң қандай таңқаларлық көриниси!
Қудай бузылған өмирлерди, жүреклерди, некелерди ҳәм қатнасықларды емлеўди сүйеди. Сизиң шаңарағыңызда буған мүтәжлик бар ма? Неге Қудайға араласыўға, бузылған бөлеклерди жыйнап, нәрселерди қайтадан бирге қойыўға рухсат бермейсиз?
Бул рухландырыўшы баяндағы ең гөззал көринислердиң бири ҳәзир ашыла баслады. Ол Яқубтың шаңарағын қамтыйды. Есаў Қудайдың оларға айқын берекетине таң қалды. Яқуб оларға ағасы Есаўға саўғалар алып келиўди буйырды, оның менен жақсы қатнасық орнатыў үмитинде. Бираз үгитлеўден кейин, Есаў оларды қабыл етти (33:6-11).
Есаў өте қатты, сыртқы адам болған – еркеклердиң еркеги. Яқуб ер ҳәм әке болған, әдеўир сезимтал ҳәм ғамхор. Ҳәзир бул жерде нәрселер ҳақыйқаттан да қызықлы болып баратыр, ҳәм еле де аўыр қатнасық машқалаларына алып келиўи мүмкин. Есаў Яқубтың шаңарағына деген ғамхорлығын түсине ала ма? Ямаса бул олар арасында еле де кескинлик жарата ма?
Кеўилсиз, Яқуб өзин қыйын жағдайда тапты. Есаў Яқуб ҳәм оның шаңарағының өзи ҳәм оның 400 адамы менен бирге саяхат етиўин қәледи (33:12). Яқуб ағасы менен қайта тиклеген қатнасығын қорғаў ушын өз шаңарағын қурбан ете ме? Бул ҳәр бир ата-ана есапқа алыўы керек болған сораў. Ерте ме, кеш пе, ата-аналарға балаларына байланыслы қыйын таңлаўлар етиўди талап ететуғын нәрселер болады. Яқубтың бул мәселени қалай шешкенлиги, биз бул сораўларға дус келгенимизде бизге жәрдем бере алады.
Етиў керек болған қарарлар
Көбинесе, ата-аналар ең тийкарғы мәселени, балаларының әззилигин умытып кетеди. Балалар нәзик ҳәм оларға сезимталлық пенен қараў керек. Ҳеш қашан умытпаң, олар балалар. Яқуб буны түсинген. Солай етип, ол биринши қылған нәрсе Есаўға айтыў болды: «Мениң мырзам балалардың нәзик екенин биледи» (33:13). Бүгинги ата-аналар балаларын тез арада көп нәрсеге мәжбүрлеўге умтылады. Бул қәтени ислемең!
Яқуб көрсеткен екинши нәрсе — әкениң даналығы. Ол жағдайды анық түсинген. Ол қойларды ҳәм балаларды ҳәтте бир күнге де артықша жүклеўдиң өте көп болатуғынын билген. Есаў, шабуылшы, әке сыяқлы ойламаған. Әке өз шаңарағының мүтәжликлерин шешиўде Қудайдың даналығына ийе болыўы керек.
Үшиншиден, оның балалары ушын ең жақсысын таңлаў ерки болған. Ол өз шаңарағы ушын ең жақсысын ислеў ушын Есаў менен қайта тиклеген қатнасығын қәўип астына қойыўға таяр болған. Ол Есаўды алдыннан кетиўге ынталандырған ҳәм балаларына ылайық темпте артынан еретуғынын айтқан. Ол буны гөззал сөзлер менен билдирген: «Мен жумсақлық пенен басқараман» (33:14). Бул өте қыйын нәрсе болыўы мүмкин. Сиз айырым нәрселерге «Жоқ» дегенде, дос-яранларыңыз түсинбеўи мүмкин. Олар сизди ҳәдден тыс қорғаўшы ямаса ҳәдден тыс қатты деп айыплаўы мүмкин. Бирақ сиз нениң туўры ҳәм ең жақсы екенин, не болса да, таңлаўға қатъий болыўыңыз керек.
Ақырғысы, биз дана қарардың қәдирин көремиз (33:15-17). Яқуб өзи туўры деп билген нәрсени ислеўге таяр болғаны ушын, Қудай араласты ҳәм Есаўдың жүреги жағдайға жумсақ болды. Ол ҳәтте Яқубқа саяхат еткенде жәрдем бериў ушын өз адамларының айырымларын қалдырыўды усынды (33:15). Кескинлик, түсинбеўшилик ҳәм кеўилсизликлер болыўы мүмкин еди, бирақ ҳеш бири болмады. Яқуб дана қарар қабыллады ҳәм бул оған ҳәм оның шаңарағына пайда келтирди. Ата-аналар сыпатында биз ушын дана таңлаўлар етиў ҳәм нәтийжелерди Қудайға тапсырыў қаншалық әҳмийетли. Қудай Өзин ҳүрметлегенлерди ҳүрметлеўден бас тартпайды (1 Самуил 20:30). Булар бул баяннан үйрениў керек болған айырым әҳмийетли сабақлар.
Ислеўге ерк
Ата-аналар сыпатында, биз шаңарағымызды Ийса ушын басқарыўда ала алатуғын барлық жәрдемге мүтәжбиз. Таңлаўлар аңсат болмайды. Ҳақыйқатында, көп ўақытта олар қыйын болады. Бирақ егер биз нениң туўры ҳәм ең жақсы екенин ислеўге еркке ийе болсақ, Қудай бизди буның ушын әлбетте берекетлейди.
Есиңизде болсын, балалар қойлар сыяқлы; оларды басқарыў керек, айдаў емес. Оларды жумсақлық пенен басқарың!
