Бу ифаде, «бизим ёмюрни къалгъаны», эр биримизге толу къуветнен кельсин. Не къадар узун оладжагъыны кимсе айталмай. Йыллар, айлар, афталар, я да куньлер ола биле. Раббимизнинъ кельмесинен, бу бизим мубарек умютимиздир, эр кунь бирден-бирге сонъуна ете биле; амма, узун я да къыскъа олсун, бу, инсанларнынъ шехветлеринде я да Худайынынъ еркегинде яшамакъ ичюн элимиздеки бутюн вакъыттыр. Петрус бу эки саханы бир джумледе кескин бир тезаткъа къоя (1 Петрус 4:2). Оларны козьлеримиз огюнде ачыкъча къояйым ки, оларны джиддий бир шекильде тюшюнейик.
Эки Саха: Олюм ве Омюр
Бир саха олюм, дигери омюр демектир, ве Худайынынъ сёзюнен янъыдан догъгъан эр бир джан, Петрус аркъалы бу сёзнен севинчнен разы оладжакътыр ки, «бизим ёмюрнинъ кечмиш вакъыты бизге етерли олсун» олюм сахасында яшамакъ ичюн (3-нджи ает), «бизим ёмюрнинъ къалгъаны» Худайынынъ еркегине коре яшала бильсин. Амма, бунынъ мумкюн олмасы ичюн ненинъ керекли олгъаныны корелик. Буюк ахлякъий суаллер эвеля къаршыланмалы ве чезильмели эди. Адалет, мукъаддеслик ве акъикъат, бозулгъан месулиетлеримиз ве Худайынынъ укюмю акъкъында суаллер.
Худайы инсанны яраткъанда, буюк бир макъсатны козьде туткъаны ачыкъ эди. Оны яраткъан шекиль, оны багъышлагъан омюр ве къуветлер, ве иляхий мешверетлердеки о дикъкъат чекиджи сёз, «Келинъиз, инсанны Озь суретимизде, Озь бенъзеримизде яратайыкъ» буны исбатлай. Худайынынъ ниети, Онынъ къолу ве мешверетининъ бу яратыгъынынъ шерефке къурбан олмасы ве Онынъ козюнден ёкъ олмасы дегиль эди. Инсаннынъ яратылышында, Худайынынъ табиаты ве хасиети къарышыкъ эди; Онынъ тахтынынъ шурети ве юрегининъ севинчи инсаннен багълы эди.
Амма инсан тюшти — бельки де биринджи кунь; ве онынъ тюшюши не къадар къоркъунч эди! Тек къандырыджы динъленмеди, ве инсан къандырылувгъа бойсунмады, амма буны япаркен, ачыкъ козьлернен, инсан Худайына хаин олды: — чюнки Адем алдатылмады; не япкъаныны биле эди; душмангъа кечти, озьине берильген бутюн къуветлерни де алып; ве онынъ несли бу ятлашкъан вазиетте оларны Худайыгъа къаршы къулланды. Худайынынъ омюринден бу ятлашув о къадар толу ки, Адемнинъ балалары, инсан озь табиий вазиетинде, олюм чевресини севелер, ве омюр чевресини нефрет этелер! Инсан озь табиий вазиетинде Худайыны мемнун эталмай:
чюнки джанлы акъыл Худайынынъ къанунына бойсунмай, ве асылында бойсуна да алмай (Римлилер 8:7–8).
Инсанлар къаранлыкъны ярыкътан зияде севелер, чюнки оларнынъ ишлери ямандыр (Юханна 3:19).
Инсаннынъ Къоркъунчлы Вазиети ве Худайынынъ Дилеммасы
Табиий инсанлар оларакъ, не къадар къоркъунчлы бир вазиетте эдик! — гунахларымыз себебинден агъыр джезаларгъа дучар олып, олюм чевресинде махбус эдик. Биз, мемлекет къанунларына къаршы агъыр джинает ичюн олюм джезасы алтында яткъан бири киби эдик. Оны къапатып ве джезалагъан адалетни бозмадан онынъ ичюн азатлыкъ ёкъ; о къапавдан чыкъмакъ ичюн тек бир къапы бар —
ОЛЮМ къапысы. Бойлеликнен, инсанлар гунагъа къапатылгъандыр, ве бу олюм чевресинде озь шехветлеринен тутулгъандыр, бу къоркъунчлы вазиетке ве бундан сонъ укюмнинъ келеджегине корь дегильдир. Эписимиз шу ерде эдик!
Ве ич бир яратыкътан ярдым ёкъ эди; не де инсан озьини азат этип эвельки масумиетини къайтарып я да гоклернинъ агъырлатылгъан Азаметине теляфи эте биле эди. Шейтан не оны азат этерди не де эте биле эди, амма озь хыйлелерининъ къапавлыгъынен Худайынынъ тахтыны темин эте биле эди. Мукъаддес мелеклер ярдым эталмай эдилер, чюнки тек мукъаддесликни бильгенлери ичюн тек къанун бозуджыны къыналай биле эдилер. Эгер Худайы Озьи арагъа киришмесе, ич бир умют ёкъ эди.
О заман Худайы Озьи арагъа киришмели эди, чюнки Онынъ тахтынынъ истикърарына мейданда окъула эди ве Онынъ догърулугъына ифтира атыла эди. Амма не япа биле? Эгер яратыкъларына къаршы мусаамакар олса ве гунахларыны кечсе, мукъаддеслик Худайы дегильдир; эгер гунахкярны Озь мукъаддес адалетине коре укюм этсе, берекет макъсаты мутлакъа мувафакъиетсиз оладжакътыр, ве эгер бу олса, даа Худайы ола билеми? Бельки де Шейтан бойле муакъкъакъа этти, ве Худайыны къоркъунчлы бир дилемманынъ бойнуна къойгъаныны тюшюнди? Худайы не япаджакъ? Оны нефрет эткен ве гунахларыны севген инсанларны гунахларыны нефрет этмеге ве Оны таат этмеге насыл кетиреджек? Оларны олюм чевресинден насыл чыкъарып омюр чевресине къояджек, ве Озь мукъаддес хасиетине мувафыкъ оладжакъ? Эбедий акъыл ве къуветнинъ тюкенмез хазинелеринден гоклерни сайысыз кунешлернен толдура биле эди, амма бу суаль башкъа бир сахагъа аит эди, къувет ишинен чезилемез я да бир сёзнен ред этилемез эди. Адалет ве севги, акъикъат ве мерхамет, эписи тюшюнмели эди. Худайы Озьи олмалы эди; инсан ичюн бутюн планларынынъ ачыкътан-ачыкъ бозулушына къаршы не олгъаныны косьтермели эди. Бир араджылыкънен бир ёл тапа билеми? Инсанлар компромисс япа билелер, амма Худайы япалмай; Онынъ эр бир сыфаты эбедий мукеммеллигининъ толу юксеклигинде турмалы; Онынъ адалети толусынен исбатланмалы; акъикъат къорунмалы; о заман севгининъ татлы сеси насыл эшитиледжек? Инсаннынъ берекети ве Озь шурети ичюн бутюн макъсатларында арекет эткен Худайынынъ юреги насыл озь ёлуны тападжакъ? Кяинаттаки эр бир акъыл, Худайынынъ ёлунынъ ачыкъланмасыны беклей эди; чюнки онынъ мувафакъиетине Онынъ шурети, бутюн шерефнинъ бозулушы, ве Огъа бойсунган эр бир яратыкънынъ берекети ве барышы багълы эди.
Худайынынъ Чезими: Месихнинъ Азабы ве Къурбаны
1 Петрус 3:18 джевапны бере:
Месих де бир кере гунахлар ичюн азап чекти, Адиль олан адиль олмагъанлар ичюн, бизни Худайыгъа кетирмек ичюн; беденде ольдюрильди, амма Рухнен джанландырылды.
Месих, Худайынынъ тек догъгъан Огълу, Бабанынъ къучагъынынъ эбедий сахиби, бу аджайип ишни устленгендир. О заман гоклернинъ мешверетлеринден бизге бир сёз келе: бу Огъул айта,
Иште, Сенинъ еркегини япмагъа келем, эй Худайы; Сен Манъа бир беден азырладынъ.
Ве Баба тарафындан ёлланылгъан оларакъ, О, Худайынынъ инсангъа севгисининъ кяинаткъа исбатыдыр.
О, инсанлыкъкъа, инсанларнынъ олгъаны итаатсизлик ве олюм чевресине кельди. Гъает инсанлыкъта гунахкяр инсанлар арасында арекет этти — рух, джан ве беденде мукъаддес Олан; инсанлыгъында иляхий шурети къадар мукъаддес эди; бешикте, балалыкъта, хызметте ве Кальвари хачында, шурет тахтында отургъанда ве дюньяларны яраткъанда олгъаны къадар мукъаддес эди. Худайынынъ бу мукъаддес Оланы, олюминен бизге олюм чевресинден чыкъыш ёлуны ачмакъ ве бизни Худайыгъа кетирмек ичюн олюм чевресине кельди.
Япмагъа кельген Худайынынъ еркеги, оны Кальварининъ азапларына алып барды. О, инсанларнынъ къолларындан азап чекти, амма бу параграфта айтылгъан азаплар инсанлардан дегиль эди.
О, инсаннынъ гунахы ичюн азап чекти.
Инсанлар бу азапларны чектиремез эдилер; бизнинъ гунахларымыз ичюн яралангъанда ве къабаатларымыз ичюн эзильгенде оны эзген Рабби Ехова эди. Ич бир инсан козюнинъ дельмеге къувети етмеген бир къаранлыкъ хачны къаплады, чюнки Гунах ташыйыджынынъ азабыны ич бир инсан юреги анълап оламаз эди, о ашылмаз пердеден бу фыгъан кельгенде,
ЭЛИ, ЭЛИ, ЛАМА САБАХТАНИ!
Терк этильгеннинъ фыгъан эткен теренликлерден, олюмден омюрге кечмек ичюн бизге догъру ачылгъан ёлны огъренемиз. Шу ерде, хач устюнде, джаны гунах ичюн къурбан этильген ерде, Худайынынъ инсангъа севгиси Огълунынъ багъышында илян этильди, адалет ве акъикъат къорунсын ве Худайынынъ бундаки макъсаты бизге къаршы толу къуветке кирсин, Онынъ мукъаддеслигине мутлакъа мувафыкъ оларакъ. Гунахлар ичюн азап чеккенден сонъ, Адиль олан адиль олмагъанлар ичюн, Онынъ олюми олюм чевресинден омюр чевресине чыкъыш ёлуны ачты — инсанларнынъ шехвет багълылыгъындан инайет азатлыгъына кечип Худайынынъ еркегини япмакъ ичюн бир ёл. Яна, чеврелерни биринден дигерине чыкъыш ёлуны козьлеримиз огюнде къоймакъ ичюн къулланам.
Чыкъыш Ёлу: Иман ве Сувгъа Батырув
Бу аджайип ёл боюнджа бизни алып баргъан имандыр, инсанларнынъ шехветлерине аркъа чевирмеге ве Худайынынъ еркегини гъайретнен къыдырмагъа имкян бере.
Амма шуны къайд этейик ки, ОЛЮМ бир чевренден дигерине чыкъыш ичюн тек къапыдыр. Бу буюк акъикъат, сувгъа батырув акъикъатында бизге басым япыла, бу олюмнинъ бир тимсалидир.
Иса Месихке сувгъа батырылгъанларнынъ къачымызнынъ Онынъ олюмине сувгъа батырылгъанымызны бильмейсизми? Демек, биз Онынънен сувгъа батырувнен олюмге комюльдик (Римлилер 6:2–3).
Петруснынъ мектюбиндеки ачыкътан-ачыкъ къыйын бир параграфнынъ, янълыш фикирлерни къолтутмакъ ичюн контекстинден айырылмасынен чокъларгъа даа да къыйынлаштырылгъаны бу багъламдадыр. Бир мисаль оларакъ къулланылувындан, ве бойлеликнен экинджи дереджедеки эмиетинден, биринджи дереджеге къадар шиширильди, ве мевзу онынънен къаранлыкълаштырылды.
Нухнынъ заманында бутюн дюньянынъ инсанларнынъ шехветлеринде яшагъаны ачыкътыр, укюмнинъ тюшеджеги бир олюм чевресинде киби, ве Худайы Онынъ сесини динълеген эр кесни ондан чыкъармагъа истей эди. Худайынынъ теклифи, оларны гемиде сув ташкъынындан кечирмек эди, фыртына оларны къорчагъан гемининъ этрафында къуветленеркен; бу Месихнинъ олюмининъ бир тимсали эди. Месихнинъ Руху бу къуртулыш ёлуны Нух аркъалы инсанларгъа вааз этти. Нух ве аилеси бу ёлнен олюм сахасындан омюр сахасына къачтылар. Бизим сувгъа батырувымыз бугъа джевап бере. Бунда Худайынынъ укюмюнинъ инсан устюнде олгъаныны къабул этемиз; ондан чыкъышнынъ тек ёлунынъ олюм аркъалы олгъаныны, ве сувгъа батырувда озьимизни Месихнинъ олюминен бирлештиремиз. Олюмнинъ бизим еримиз олгъаныны къабул этемиз, амма тирильген Месихте омюр чевресине киргенимизге севинемиз. Озьимизни инсанларнынъ шехветлерине къаршы олю ве Месихте Худайынынъ еркегине къаршы джанлы саямыз. Месихнинъ тирилювинде, яхшы я да темизленген бир виждан эльде этемиз, чюнки бутюн борджларымыз Исанынъ къанынен къаршыланды. Худайынынъ къуртулушымыз ичюн туткъан ёлуны тюшюнгенде, Онынъ еркегине къаршы битараф ола билемизми? Исанынъ бизни Худайыгъа кетирмек ичюн азап чеккенини корьгенде, даа инсанларнынъ шехветлерине коре яшая билемизми?
Худайынынъ Аджайип Ёллары ве Зафери
Юреклеримиз джевап бермейми,
«Омюримизнинъ кечмиш вакъыты етерли олмалыдыр» бунынъ ичюн.
Худайынынъ бизни кетирген омюр сахасы ичюн янъы бир омюр ве табиат, ве къувет алдыкъ. Олюм аркъалы, Месихнен бирликте, Худайынен барышта, Онынънен шурет умюти ичинде беклеркен, омюр чевресине кетирилдик.
Худайынынъ ёллары не къадар аджайип, Онынъ акъылы не къадар араштырылмаз! О, гунах ичюн кефарет япкъандан сонъ, бизни Месихте Озьине кетирди, бойлеликнен Онынъ догърулыкъ ве севги ёллары гоклерде ве ерде бутюн акъыллар огюнде илян этильди; шейтан сустурылды; шереф планлары ачыкъланды, ве эр бир яратылгъан акъыл, Худайынынъ Огълундаки къайнакъларынынъ мукеммеллигини ве шуретини къабул этмеге ве Огъа тиз чёкмеге меджбур оладжакътыр. Бойлеликнен, О, севгисининъ эр бир макъсатыны ерине кетиреджек ве чокъ къардашлар арасында биринджи догъгъан оларакъ, Озь Огълуна толу мувафыкълыкъта Огъа кетириледжек инсан огъулларында толу севинчини тападжакъ (Римлилер 8:29). Азыр биле Онынъ Шейтан устюндеки зафери о къадар буюк ки, Онынъ севгисини бильген бизлер, инсанларнынъ шехветлеринден севинчнен чевирилип, ёмюримизнинъ къалгъаныны Худайынынъ еркегине коре яшамакъ ичюн.
