Серия– Март 2016 –Ырысқы ҳәм Ҳақыйқат Журналы
Бир практикалық көрсетпе
КӨРЕАЛМАЎШЫЛЫҚ
Келиң, исениўшилердиң үйрениўи ушын жазылған (1 Кор. 10:11) көреалмаўшылықтың қәўипли гүнасы ҳаққындағы мысалларды қысқаша көрип шығайық. Мен «қәўипли» деймен, себеби биз оның тәбиятында екенин көремиз.
Биринши мысал
Биз биринши болып Қабылдың көреалмаўшылығын табамыз (Бас. 4). Ол ағасының қурбанлығы қабыл етилгенин (қан менен болғаны ушын), ал өзиники қабыл етилмегенин көрип, ағасына көреалмаўшылық етти. Бул ашшыўға, соңынан жеккөрўшиликке, ақырында болса адам өлтириўге алып келди. 1 Юхан 3:12 де бул жағдай бизге, мәсихшилерге, анық ескертиў етип берилген.
Келеси мысал Баслаў 26:14 те. Филистимлилер Ысҳақтың жердеги байлығына көреалмаўшылық етти, дәл Қабыл Абылдың руўхый байлығына көреалмаўшылық еткениндей (Еккл. 4:4 қараң). Олардың көреалмаўшылығы жаманлық, яғный басқаларға зыян жеткериў қәлеўи менен көрсетілди (Бас. 26:15).
Биз Лабанның улларына өтемиз (31:1), олар Яқубқа көреалмаўшылық етти. Лабан да Яқубқа қарсы ашшыўға толды, бирақ Қудай оған буны көрсетпеўге рухсат бермеди (2,24-аятлар). Ысҳақ ҳәм Яқуб екеўи де байлықлары ушын көреалмаўшылыққа ушырағанына қарамастан, Ибраҳим (сол дәрежеде бай болса да) ҳеш қашан көреалмаўшылыққа ушырамағанын атап өтиў керек – бул оның минези ҳаққында көп нәрсе айтады.
Келеси мысал Баслаў 37:11 деги Юсуфтың аға-инилериниң мысалы. Олар оның кийимин шешип, оны өлиўи ушын шорға таслады. Соңынан, оның аға-инилери оны жигирма гүмис тыйынға қуллыққа сатты – бул үшеўин биз тек ғана көреалмаўшылықтан келип шыққан қатты қатыгезлик деп сипатлай аламыз.
Қудайдың перзентиндеги көреалмаўшылық
Ешуа бул жаманлықты табыўды күтпеген соңғы адамлардан бири, бирақ бул туқым, әттең, бәршемиздиң жүрегимизде бар. Биз Ешуаны Санлар 11:28-29 да Қудайдың исин тосыўға ҳәрекет етип атырғанын көремиз, бул қорқынышлы ҳәм қәўипли руўх тәсиринде. Бирақ, көреалмаўшылық оның өзи ушын емес, бәлки Муса ушын болғанын қосып өтиў әдил болар еди, себеби ол Мусаның хызметшиси еди.
Биз тек ғана келеси бапқа өтиўимиз керек, сонда бас руўханий Ҳарун ҳәм оның апасы Мириямдағы анық көреалмаўшылықты табамыз. Олар Мусаның Қудайға жақынласып атырғанын ҳәм Қудайдың оларға қарағанда оған басқаша сөйлегенин унатпады. Көреалмаўшылық оларды Қудайдың хызметшисин жек көриўге алып келди. Бирақ, Қудай Мусаны өз урыслары менен жалғыз қалдырмады, себеби Мириям қардай ақ пес болды. АЛЛА оған сөйледи, оларға қарағанда. Көреалмаўшылық оларды Қудайдың хызметшисин жек көриўге алып келди. Бирақ, Қудай Мусаны өз урыслары менен жалғыз қалдырмады, себеби Мириям қардай ақ пес болды.
Санлар 16 дағы Корахтың гүнасы да толығы менен көреалмаўшылықтан келип шыққан (Заб. 106:16) ҳәм одан да қорқынышлы ақыбетлерге алып келди. Бул жағдайдағы көреалмаўшылық Корах, Датан ҳәм Абирамды Муса ҳәм Ҳарунға қарсы қорқынышлы өтирик айтыўға ҳәм сөгиўге алып келди (Сан. 16:13-14), ҳәм бул оларға ең қорқынышлы өлимди алып келди (32-аят). Қудай олардың гүнасын тез арада жазалады.
Көреалмаўшылық адам өлтириўге алып келеди
Енди 1 Самуил 18:8 деги Саўлға өтейик, онда былай делинген: «Саўл қатты ашшыўланды, ҳәм бул сөз оған жақпады; ҳәм ол айтты: Олар Даўытқа он мыңлағанды, ал маған тек мыңлағанды жазды: ҳәм оның патшалықтан басқа неси бар?» Бул жерде көреалмаўшылық Саўлды соншалық қорқынышлы түрде ийелеп алған көринеди, ол оны толық басқарып, Даўытты үш мәрте өлтириўге ҳәрекет етти. Көреалмаўшылықтың зәҳәри қаншалық тез ҳәм өлимге алып баратынын билмейтуғын адамға, Саўлдың соншалық әҳмийетсиз себеп ушын Израилди жаңа ғана қутқарған адамды өлтириўге урынғаны дерлик ақылға сыймайтуғын көринеди. Бирақ мен өз жүрегин билетуғын ҳәр бир адамның көреалмаўшылықтан келип шыққан сезимлерде үлкен жынаятлардың туқымларын таба алатынына исенемен.
Езекиел 35:11 де биз Едом жағдайында көреалмаўшылықтың жеккөрўшиликке алып келетуғынын табамыз. Даниялдың тарийхында (Дан. 6:3-4) менимше, көреалмаўшылық «ҳәкимлер ҳәм әмирлерди» қатыгез жолға баслағаны анық, буны жаман ҳәм арсызлықтан басқа ҳеш нәрсе деп атаўға болмайды.
Енди биз көреалмаўшылықтың ең қорқынышлы исине өтемиз. Марк 15:10 да Ийса, Қудайдың Улы, Қудайдың хызметшилери, бас руўханийлердиң жүреклериндеги ҳәтте инсаныйлықты да жеп таслаған бахытсыз, аянышлы көреалмаўшылық сезими арқалы Пилатқа тапсырылды. Бул жерде көреалмаўшылық оларды Мәсихти крестке қадақлаўға алып келди!
Ҳаўарийлердиң ислери 13:45 те биз сол қорқынышлы гүнаның яҳудийлерди, Инжилдиң табыслы болыўын жек көриў арқалы, өтирик айтыўға ҳәм Қудайға тил тийгизиўге алып келгенин табамыз. Ҳәм Ҳаўарийлердиң ислери 17:5 те сол сезимлер тәсиринде жолдан адасқан уқсас топар тәртипсизлик ҳәм зорлық ушын айыплы болды.
Көреалмаўшылық алып келетуғын гүналар
Енди биз Қудай Сөзинде жазылған, көреалмаўшылық гүнасы арқалы исленген, биз таңлаған бир неше мысаллардан жынаятларды қысқаша жуўмақлайық. Биз көреалмаўшылық арқалы Мәсихтиң крестке қадақланғанын, Абылдың өлтирилгенин ҳәм Юсуф пенен Даўыттың дерлик өлтирилгенин көрдик. Көреалмаўшылық ҳәр түрли ўақытларда жеккөрўшиликке, жаман ҳәм арсыз ҳәрекетке, өтирик айтыўға ҳәм Қудайға тил тийгизиўге, тәртипсизлик ҳәм зорлыққа, Қудайдың исин тосыўға, Қудайдың хызметшилерин жек көриўге, одан да көп өтирик айтыўға ҳәм сөгиўге, жаманлыққа, ашшыўға ҳәм қатты қатыгезликке алып келди.
Әлбетте, биз Мухаддес Жазыўдан бул жаманлықтың қорқынышлы формасының бир бөлегин көрсеткенимизден кейин, биздиң мәсихши оқыўшыларымыз бул жынаятлардың барлығының тамыры өз жүреклеринде жасырынып атырғанын ойлап қалтырап кетиўи керек. Яқуб көреалмаўшылық ҳәр бир жаман ислердиң тамыры екенин айтыўдан тартынбайды (Яқ. 3:16). Ол ашшыўдан да жаман – ҳеш ким көреалмаўшылық алдында тура алмайды (Накыл. 27:4). Ол ырысқыда өсиўге тосқынлық етеди (1 Пет. 2:1-2), дүньялық ойлаўдың дәлийли (1 Кор. 3:1-3) ҳәм тәнниң ислеринен бири (Гал. 5:19-21). Көреалмаўшылық басқалардың байлығы ҳәм жақсы ислеринен (Еккл. 4:4) ҳәм тартысыўлар ҳәм келиспеўшиликлерден (1 Тим. 6:4) келип шығады.
Енди алдыннан ескертилген адам қорғалған болады. Ҳеш қашан шайтанға көреалмаўшылықтың жүреклеримизде өсип шығыўына рухсат бермейик. Керсинше, көреалмаўшы руўхтың биринши көтерилиўлерин ҳәрдайым тоқтатайық.
Көреалмаўшылықты емлеў
Басқалардың байлығына қуўаныўға ҳәм өзиңизди ойламаўға умтылың, себеби, ақыр ақыбетте, көреалмаўшылық тек ғана өзиңизди ойлаўдың бир формасы. Өзиңиздиң емес, басқалардың жақсылығын излең. Биздиң кәсибимиздиң Ҳаўарийи ҳәм Бас Руўханийи, Мәсих Ийсаны ойлаң, Ол Адамдай көреалмаўшылық етпеди, бәлки Өзин босатып, крестте өзин-өзи бийкарлаў өмирин жуўмақлады (Фил. 2). Өзиңизге сораў бериң: «Мен жүрегимде бир мәрте болса да көреалмаўшылық сезимине, Ийемниң крестке қадақланыўына себеп болған сезимге рухсат беремен бе?»
Ҳәтте Қудайдың перзенти де, егер бул көреалмаўшылық сезимине бир мәрте болса да ықтыярлы түрде рухсат берсе, қаншалық дәрежеде жолдан адасыўы мүмкин екенин айтып болмайды. Ол соншалық тез өседи, басқаның табысына, байлығына ҳәм орнына көреалмаўшылық етиўден баслап, биз тез арада оны жек көрип, соңынан оған қарсы дәстүрлер дүзиўимиз мүмкин.
Тәкәббирлик пенен болғанындай, көреалмаўшылық пенен де солай: оның ең қорқынышлы ҳәм өлимге алып баратуғын формасы, ол өзин Ийе ушын ынталылық пердеси астында жасырғанда болады. Бундай ҳәмме ҳәрекетлер Мәсихтиң ҳүким тахтында әшкара болады!
Сүйкли оқыўшы, Қудай Сөзи бизге берген қорқынышлы ескертиўлерди есапқа алып, бул жаманлықтан таза болыўға умтылың. Есиңизде болсын, бул 1 Петр 2 ге муўапық, Қудай Сөзин сүйиўимизди тосатуғын бес гүнаның бири. Өзимиздиң емес, Мәсихтиң даңқы ҳәм мәплери менен шынайы шуғылланыў, билинбестен болса да, тек ғана буны емес, бәлки басқа да көп гүналарды тоқтатады. Тек ғана өзин излеўши адам көреалмаўшы болады. Өз Устазындай «Мен Өз даңқымды излемеймен» деп шынайы айта алатуғын хызметши, әлбетте, көреалмаўшылық руўхынан азат болады.
Ийе бизди бул гүнадан сақласын, ол, әттең, жас ҳәм кәри исениўшилер арасында ҳеш қашан сийрек ушыраспайды.
Альфред Т. Скофилд тәрепинен, (бейимлестирилген)
Келеси айда көбирек практикалық көрсетпелерди излең.
«Солай етип, барлық жаманлықты, барлық алдаўды, еки жүзлилик КӨРЕАЛМАЎШЫЛЫҚТЫ, ҳәм барлық жаман сөзлерди таслап, жаңа туўылған нәрестелер сыяқлы, сөздиң таза сүтин қәлең, сонда сиз оның арқасында өсесиз, егер сиз Ийениң меҳрибан екенин шынында да татып көрген болсаңыз. Оған тири тас сыяқлы келип, адамлар тәрепинен бийкарланған, бирақ Қудай тәрепинен таңланған ҳәм қымбатлы, сиз де, тири таслар сыяқлы, руўхый үй, мухаддес руўханийлик болып қурылып атырсыз, Ийса Мәсих арқалы Қудайға мақул руўхый қурбанлықлар усыныў ушын. Сонлықтан Мухаддес Жазыўда да былай делинген: «Мине, Мен Сионға бас мүйис тасын қояман, таңланған, қымбатлы, ҳәм Оған исенген ҳеш қашан уятқа қалмайды». Сонлықтан, сиз, исенгенлер ушын, Ол қымбатлы; бирақ бойсынбағанлар ушын, «Қурылысшылар бийкарлаған тас бас мүйис тасы болды», ҳәм «Сүриниў тасы ҳәм тосқынлық жартасы». Олар сүринеди, сөзге бойсынбағанлықтан, олар да соған тайынланған еди. Бирақ сиз таңланған әўлад, патшалық руўханийлик, мухаддес миллет, Оның өзиниң айрықша халқысыз, сизди қараңғылықтан Өзиниң ажайып нурына шақырған Оның мақтаўларын жәриялаўыңыз ушын; ким бир ўақытлар халық болмаған, бирақ енди Қудайдың халқы, ким меҳрибанлыққа ериспеген, бирақ енди меҳрибанлыққа еристи.”—1 Петр 2:1-10 NKJV